İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2024/4609 K.2024/2474

. İzmir 4.Asliye Ticaret Mahkemesi ile Urla 2.Asliye Hukuk Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi İzmir 4.Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmekle dosya kapsamı incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı, 30/05/2018 tarihinde kullandığı motosiklet ile seyir halinde iken davalı ...'e ait ve diğer davalı ... Sigorta A.Ş.'ye sigortalı bulunan aracın kusuru ile meydana gelen trafik kazasında yaralandığını ileri sürerek şimdilik 20.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNCE VERİLEN KARARLAR

Davanın ilk açıldığı Urla 2. Asliye Hukuk Mahkemesince; Davanın gerçek kişi ile birlikte sigorta şirketine karşı da açıldığı, sorumluluk sigortasının TTK hükümlerine tabi olup mutlak ticari dava niteliğinde olduğu, HSK'nun 14/11/2002 tarih 520 sayılı, 27/12/2004 tarih 636 sayılı, 24/03/2005 tarih 188 sayılı kararları gereğince Urla ilçesinin İzmir Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresine alındığı, Urla Asliye Hukuk Mahkemesinin Ticaret Mahkemesi sıfatının kalmadığı gerekçesiyle İzmir Asliye Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı verilmiştir.

Dosyanın gönderildiği İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesince; davanın haksız fiilden kaynaklanan tazminat davası olduğu, HSK'nun 07/07/2021 tarih 608 sayılı kararında derdest davaların Asliye Ticaret Mahkemelerine devredileceği yönünde bir düzenleme bulunmadığı, dava tarihi itibariyle Urla Asliye Hukuk Mahkemesinin ticaret mahkemesi sıfatıyla görevli olduğu gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı verilmiştir.

GEREKÇE

Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6100 sayılı HMK hükümleri gereğince, ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemeleri arasında görev ilişkisi bulunmaktadır. Görev kuralları kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her safhasında taraflarca ileri sürülebileceği gibi mahkemece re'sen (kendiliğinden) de gözönüne alınmalıdır.

Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun, 24/03/2005 tarih 188 sayılı kararının II-Müstakil ticaret mahkemesi kurulmamış olan yerlerde başlıklı maddesinde "Müstakil ticaret mahkemesi kurulmamış olan il merkezleri ile ağır ceza mahkemesi bulunan ve bulunmayan (büyük şehir belediye sınırları dışında kalan mülhakatlar da dahil olmak üzere) diğer ilçelerde, ticaret mahkemelerinin görev alanına giren iş ve davalara; o yer asliye hukuk mahkemelerinin eşit olarak bakmalarına" karar verildiği,

Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun bu karara ek olarak aldığı, 26/03/2014 tarih ve 141 sayılı kararı ile "Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun, 24/03/2005 tarih, 188 sayılı kararının 11, 12 ve 14. maddelerinde yer alan ilke kararlarına ek olarak," asliye ticaret mahkemelerine ilişkin olarak.

6360 sayılı Kanun'un 1'inci maddesinin ikinci fıkrasında adı geçen büyükşehir belediyelerinin sınırları il mülkî sınırları olarak genişletilmiş ise de, mevcut düzenleme nedeniyle müstakil ticaret mahkemesi bulunan (Adana, Ankara, Antalya, Bursa, Eskişehir, Gaziantep, İzmir, Kayseri, Konya, Mersin, Samsun) büyükşehir belediyeleri sınırına yeni giren ilçeler dâhil edilmeksizin Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun 24/03/2005 tarih, 188 sayılı kararının 11/I-B-a maddesinin uygulanmasına devam edilmesine, (Bu kapsamda 6360 sayılı Kanun öncesi durum korunarak; ...

İzmir Ticaret Mahkemesinin İzmir Merkez, Kemalpaşa, Menderes, Seferihisar, Selçuk, Torbalı ve Urla,... ilçelerindeki görev alanına giren iş ve davalara bakmasına devam etmesine, sayılan yerlere bağlı diğer ilçeler yönünden ise ticaret mahkemelerinin görev alanına giren iş ve davalara, o yer asliye hukuk mahkemelerince eşit olarak bakılmasına devam edilmesine)......

Sayılan yerlere bağlı diğer ilçeler ile müstakil ticaret mahkemesi bulunmayan büyükşehirler (Aydın, Balıkesir, Hatay, Malatya, Manisa, Kahramanmaraş, Mardin, Muğla, Ordu, Şanlıurfa, Tekirdağ, Van) ve ilçeleri yönünden ise ticaret mahkemelerinin görev alanına giren iş ve davalara, o yer asliye hukuk mahkemelerince eşit olarak bakılmasına devam edilmesine)" karar verilmiştir.

Yukarı da belirtildiği üzere Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu 26.03.2014 tarihli ve 141 sayılı kararının asliye ticaret mahkemelerine ilişkin kısmında "...İzmir Ticaret Mahkemesinin Urla ilçesindeki görev alanına giren iş ve davalara bakmasına devam etmesine." genelgesini yayımlanmıştır. (Yargıtay 20.Hukuk Dairesinin 2016/2432 Esas 2016/7391 Karar)

Somut olayda; Dava, haksız fiilden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir. 6102 sayılı TTK'nun 1401 ve devamı maddelerinde, zorunlu sorumluluk sigortası aynı Yasa'nın 1483 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup, zarar gören kişi tarafından zarar verinin zorunlu mali sorumluluk sigortacısı aleyhine açtığı davalar TTK'nun 4/1-a maddesi uyarınca mutlak ticari dava kapsamında kalmaktadır. Dava, 09/01/2020 tarihinde açılmıştır. Davanın açılış tarihi itibarıyla görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesidir.

Açıklanan nedenlerle, İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekmiştir.