İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2024/5157 K.2025/124

Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi ile Soma 1. Asliye Hukuk Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmekle dosya kapsamı incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Talep merci tayinine ilişkindir.

Davanın açıldığı Soma 1. Asliye Hukuk Mahkemesince; davanın ticari dava olduğu gerekçesiyle Manisa Asliye Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı verilmiştir.

Dosyanın gönderildiği Manisa Asliye Ticaret Mahkemesince ise, icra takibine konu olan bononun zamanaşımı yönünden değerlendirildiğinde zamanaşımı sürelerinin geçtiği, dolayısı ile icra takibine konu senedin adi senet hükmünde olduğu, tarafların tacir olmadığı, görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğu gerekçesiyle, karşı görevsizlik kararı verilmiştir.

TTK' nun 4. Maddesi; "- (1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.

(2) (Değişik: 28/2/2018-7101/61 md.) Ticari davalarda da deliller ile bunların sunulması 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine tabidir; miktar veya değeri beş yüz bin Türk lirasını geçmeyen ticari davalarda basit yargılama usulü uygulanır" şeklinde düzenlenmiştir.

Somut olayda; dava, itirazın iptaline ilişkindir.

Davacı dava dilekçesinde, Soma İcra Müdürlüğünün 1994/88 E sayılı dosyasında davalıların miras bırakanı hakkında icra takibi yaptığını ve takibin kesinleştiğini, davalıların miras bırakanları adına kayıtlı taşınmaz hisselerinin haczedildiğini, takibin 2003 yılında yenilendiğini, 07.09.2022 tarihinde tekrar yenilenmesinin istendiğini, 08.09.2022 tarihinde 2022/ 2665 yeni numara ile ödeme emri gönderildiğini, davalıların borca itiraz ettiğini ve takibin durduğunu belirterek itirazın iptalini talep ve dava etmiştir.

Davaya konu 2022/2665 esas sayılı icra dosyasındaki takip talebi ekindeki belgelerin incelenmesinde, davacının Soma İcra Müdürlüğüne verdiği 07.09.2022 tarihli dilekçesi ile “alacaklısı olduğu 1994/88 esas sayılı takip dosyasının takipsizlik nedeniyle işlemden kaldırıldığını, senet aslı dahil Seka ya gönderildiğini dosya borçlusu ... ’e veraset yoluyla intikal eden ... ... mah. ... ada ... parsel nolu taşınmazı üzerine 17/10/1994 tarihinde haciz konulduğunu, alacak miktarının bu müzekkerede yazılı olan miktar üzerinden ekte sunduğu müzekkere fotokopisine göre takibin devamına karar verilmesini,

temin ettiği bu belgelere göre dosyanın tekamül ettirilmesini, borçlu ... vefat etmiş bulunduğundan mirasçıları olan ... , ... ve ... ’a dosyanın yenilenmesi ilgili ihtarname veya ödeme emrinin tebliğini talep ettiği, davacının 1994/88 esas sayılı dosyanın yenilenmesi talebi ile ilgili olarak icra müdürlüğünce bir karar verilmeyip, davacının 22.09.2022 tarihli takip talebinin 2022/2665 esas sayılı icra dosyası olarak işleme konulduğu, takip talebinde alacağın dayanağının 1994/88 esas sayılı icra takip dosyasının yenilenmesi sebebi ile doğan alacak olarak gösterildiği, davalılara haciz yoluyla takibe mahsus ödeme emri (örnek 7) gönderildiği,

davalıların takibe itiraz ettikleri ve takibin durduğu anlaşılmaktadır. Dairemizce yazılan müzekkereye karşı Soma İcra Dairesinin 16.01.2015 tarihli cevabı yazısında, 1994/88 Esas sayılı icra dosyasının 31.12.1996 tarihinde takipsizlik ile kapatıldığı, Soma İcra Dairesinin 2022/2665 Esas sayılı dosyasının 1994/88 Esas sayılı dosyanın devamı talepli olup takip talebinde takibin 1994/88 Esas sayılı dosyanın yenilenmesi amacıyla diye belirtildiği, bildirilmiştir.

Soma İcra Dairesinin 1994/88 esas sayılı dosyasında ise; fotokopisi dosyaya sunulan 15.12.1992 keşide, 30.05.1993 vade tarihli, 70.000.000 TL (yetmiş milyon eski Türk Lirası) bedelli bonoya istinaden kambiyo senetlerine mahsus takip yapıldığı anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamından, davaya konu 2022/2665 Esas sayılı icra takibinin 1994/88 esas sayılı önceki takibinin yenilenmiş hali olmayıp, genel haciz yoluyla yapılmış ayrı bir takip olduğu, tarafların tacir olmadığı, dolayısı ile mutlak veya nispi bir ticari dava bulunmadığı anlaşıldığından, davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, Soma 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verilmiştir.