İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2024/453 K.2024/399

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı istinaf başvurusunda bulunulmakla dosya incelendi;

GEREĞİDÜŞÜNÜLDÜ

DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 25.02.2023 tarihinde davalı ... 'nin sevk ve idaresindeki ve diğer davalı ... 'e ait ... plakalı araç ile müvekkillerin murisi ... 'ün sevk ve idaresindeki ... plakalı motosikletle çarpışması sonucu ölümlü trafik kazası meydana geldiği,

kaza neticesinde müvekkillerinin murisinin hayatını kaybettiği, kazaya karışan ... plakalı aracın %100 kusurlu olduğunu,fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı eş ... için 5.000 TL maddi, 200.000 TL manevi, davacı küçük kızı ... için 5.000 TL maddi,200.000 TLmanevi, davacı babası ... için 1.000 TL maddi, 100.000 TL manevi, davacı anne ... için 1.000 TL maddi, 100.000 TL manevi ve davacı kardeş ... için 1.000 TL maddi, 50.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

davalılardan ... ve ... 'nin muvazaalı mal kaçırma ihtimaline binaen tespite dilecek araç ve taşınmazlarına ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALI CEVABININ ÖZETİ

Davalı şahıslar cevabının özeti, davalılar geçici hukuki koruma tarihi itibariyle henüz davaya cevap vermemiştir. Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini savunmuştur.

İDM KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesinde yapılan yargılama sonucu verilen ara kararda özetle; Her ne kadar davacılar vekili tarafından dosyaya sunulan dava dilekçesinde davalılar ... ve ... 'nin muvazaalı mal kaçırma ihtimaline binaen tespite dilecek araç ve taşınmazlarına ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiş ise de, dava konusu trafik kazasında davalı tarafın kusurlu olup olmadığı ancak yapılacak bir yargılama neticesinde belirlenebileceğinden ve bu kapsamda davacıların maddi ve manevi tazminat isteminin yerinde olup olmadığı yapılacak yargılama neticesinde belirlenebileceğinden İİK 257.maddesi gereğince davacılar vekilinin koşulları oluşmayan ihtiyati haciz isteminin yerinde görülmediğinden reddine karar verilmiştir.

DELİLLER

Tüm dosya kapsamıdır.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; tespit edilecek araç ve taşınmazlarına teminatsız olarak ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesi gerekirken iş bu taleplerinin reddine dair kararın hukuken yerinde olmadığını, mahkemenin ihtiyati haciz talebinin reddine dair kararının hukuken yerinde olmaması nedeniyle söz kararının kaldırılması gerektiğine dair ara kararının usul ve yasaya ve dolayısı ile hukuka aykırı olması sebebiyle istinaf incelemesi sonucunda kaldırılmasını talep etmiştir.

İSTİNAFA CEVAP

Davalı taraf istinafa cevap vermemiştir.

GEREKÇE

Uyuşmazlık, ölümlü trafik kazasından kaynaklanan haksız eylem nedeniyle maddi,manevi tazminat davası ile istenilen geçici hukuki koruma tedbirinin reddinden kaynaklanmaktadır.

İlk derece mahkemesince, davacı tarafın geçici hukuki koruma tedbirinin 12/12/2023 tarihli ara karar ile reddine karar verilmiş, bu karara karşı davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

6100 Sayılı HMK’nun 355. maddesi uyarınca inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilir; aynı Kanunun 357. maddesine göre de İDM'nde ileri sürülmeyen iddia ve savunmaların istinafta dinlenemeyeceği ve yeni delillere dayanılamayacağına ilişkin maddeleri çerçevesinde inceleme yapılmıştır.

Bilindiği üzere, uyuşmazlık bir miktar para alacağına ilişkin ise 2004 sayılı İİK 257. vd. maddeleri gereğince ihtiyati haciz; uyuşmazlığın dava konusu hakkında olması halinde 6100 Sayılı HMK'nun 389. vd maddeleri gereğince ihtiyati tedbire ilişkin geçici hukuki koruma kararı verilmesi istenebileceği açıktır.

Eldeki davada istem, haksız eylemden kaynaklanan maddi manevi tazminata (para alacağına) ilişkin olduğundan geçici koruma talebinin ihtiyati haciz olduğu açıktır.Nitekim, hem davacılar vekilinin isteği hem de ilk derece mahkemesince geçici hukuki koruma tedbirinin ihtiyati haciz olarak değerlendirilmesinde hukuka aykırılık görülmemiştir.

Beri yandan, 2004 Sayılı İİK 257. vd. maddeleri gereğince ihtiyati hacize karar verebilmek için alacağın muaccel olup olmadığı önem taşımaktadır. Alacak haksız eylem iddiasına dayandığında TBK.'nun 117/2 maddesi gereğince daha önce temerrüde düşürülmemiş olsa bile dava açılmış olmakla temerrüt ve muacceliyet koşulu oluşacaktır.

Ancak,2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 258/1.maddesinde; "Alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur." şeklinde belirtilen husus alacağın yaklaşık ispat kurallarına göre, ispatına ilişkin delil ve belgelerin sunulmasını gerektirir.

Salihli Ağır Ceza Mahkemesinin 2023/313 Esas, 2023/363 Sayılı k14/07/2023 tarihli kararı ile davalı ... 'in bilinçli taksir ile ölüme neden olmaktan mahkumiyetine karar verildiği,bu kararın İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 19.Ceza Dairesinin 2023/1866 Esas, 2023/1999 Sayılı 29/09/2023 tarihli karar ile istinaf itirazlarının esastan reddi suretiyle sonuçlandığı ve temyiz incelemesi için Yargıtay'a gönderildiği anlaşılmıştır.

Somut olayda, ölümlü ve yaralamalı trafik kazasından kaynaklı destekten yoksun kalma tazminatı ile manevi tazminat istenildiğine göre, 6098 Sayılı TBK un 117/2 inci maddesi uyarınca haksız eylem tarihi olan kaza tarihi olan 25/02/2023 tarihi itibariyle davacı tarafın alacağının muaccel hale geldiği sabittir.

Bu durumda, davacıların Salihli Ağır Ceza Mahkemesinin 2023/313 Esas sayılı mahkumiyet kararı ile alacağını yaklaşık olarak ispat ettiği, yalnızca tazminat miktarlarının çekişmeli olduğu belirlendiğinden ve davacı taraf adli yardımdan faydalandığından; ilk derece mahkemesince teminatsız olarak davacıların ihtiyati haciz isteğinin kabulüne,davalı ... ile ... adına kayıtlı olması halinde araçlar ve taşınmazlar üzerine dava değeri 662.100,00 TL ile sınırlı olmak üzere İİK un 257 inci maddesi uyarınca ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesi gerekirken, istemin reddine karar verilmesi dosya içeriğine uygun olmadığından, davacılar vekilinin istinaf başvurusu yerinde görülmüştür.

Öte yandan, manevi tazminat isteminde zararın tekliği ve bölünmezliği ilkesi gereğince kısmi ve belirsiz alacak davası olarak açılmaya elverişli değildir.

Bu sebeple davacıların manevi zararlarına karşılık ihtiyati haciz taleplerinin tamamının tek kalemde istenebileceğinden göz önünde tutularak ihtiyati haciz talebinin kabulü, hacizde ölçülülük ilkesi gereğince kısmen kabul-kısmen reddi veya reddine karar verilmiş olması ileride hükmedilecek olan manevi tazminat istemi için 6100 Sayılı HMK'nun 36/1-b bendi gereğince davada iki taraftan birine veya üçüncü kişiye kanunen gerekmediği halde görüşünü açıklamış olması niteliğinde görülemez.

Diğer bir anlatımla, ihtiyati hacizde verilen karar ne olursa olsun buna bağlı olmaksızın nihai kararda 22/06/1966 tarihli 7/7 sayılı İBK'da göz önünde tutularak manevi tazminatın hüküm altına alınması mümkündür.

Hal böyle olunca yukarıda açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davacılar vekilinin istinaf başvurusu usul ve yasaya uygun olduğundan 6100 Sayılı HMK un 353/1 inci maddesinin (b-2) bendi uyarınca kabulüne, ilk derece mahkemesinin 12/12/2023 tarihli gerekçeli ara kararının kaldırılmasına; yeniden yargılama yapılmasını gerektiren bir eksiklik bulunmadığından düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmesine;

davacıların ihtiyati haciz isteğinin yasal koşulları gerçekleştiğinden davacıların adli yardımdan yararlanıyor olması nedeniyle İİK un 259 uncu maddesi uyarınca teminatsız olarak kabulüne, 2004 Sayılı İİK un 257 inci maddesi uyarınca dava değeri olan 662.100,00 TL sı ile sınırlı olmak üzere davalı ... ve ... adına kayıtlı olması halinde araçlar ve gayrimenkuller üzerine ihtiyati haciz konulmasına, ilişkin karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.