Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi E.2024/1782 K.2024/1280

Yukarıda esas numarası yazılı dosya resen istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderilmiş olmakla yapılan inceleme neticesinde;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin davalı şirketin hesabına toplamda 98.000,00-TL yatırım amaçlı para yatırdığını, müvekkilinin davalı şirkete ait uygulamada çeşitli alım satımlar yaparak toplam 748 USD kar elde ettiğini ancak davalı şirkete ait uygulamada para çekme işlemi yapılamadığını bu nedenle davalı hakkında icra takibi başlattığını başlatılan takibe davalı tarafça itiraz edilmesi nedeniyle takibin durduğunu bu nedenle Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... E., sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Kayseri 1. Tüketici Mahkemesince. "6502 sayılı T.K.H.K'nun 3/1. Maddesinin "k" bendinde tüketicinin tanımı yapılmıştır. Yasadaki bu tanıma göre, "Tüketici: Ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi," ifade eder. Aynı Yasa'nın 3/1-i bendinde "Satıcı"nın tanımı yapılmıştır.

Bu tanıma göre: "Satıcı: Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye mal sunan ya da mal sunanın adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi," ifade eder. Yine aynı Yasa'nın "l" bendinde de tüketici işleminin tanımı yapılmıştır.

Yasa'daki tanımlamaya göre, "Tüketici işlemi: Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi," ifade etmektedir. 6502 sayılı T.K.H.K'nun 73/1.

Maddesinde Tüketici Mahkemeleri'nin görevi açıklanmıştır. Buna göre, "Tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemeleri görevlidir."

Açıklanan Yasa hükümleri taraflar arasındaki ihtilafa uygulandığında; dava dilekçesinden ve davacı vekilinin duruşmadaki beyanlarından da anlaşılacağı üzere, davacının davalı şirkete para göndermesinin nedeninin kar elde etmek olduğu bu tür işlemlerin ticari faaliyet olduğu. Yukarıda açıklanan 6502 sayılı Yasa'nın 3/1-k bendine göre davacı tüketici değildir.

Yasal düzenlemeler gözetildiğinde Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanundan Kaynaklanan bir uyuşmazlık bulunmamakla birlikte, buna bağlı olarak Tüketici Mahkemesinin görevi söz konusu değildir.

Bu nedenlerle davaya bakma görevinin Asliye Ticaret Mahkemelerinin görev alanı içerisinde bulunduğu değerlendirilerek, yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınan görev dava şartı yönünden mahkememizin görevsizliğine Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğuna karar vermek gerekmiştir.

HMK'nın 1. maddesine göre "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir." HMK'nun 114/1-c maddesine göre davanın görevli mahkemede açılması dava şartlarındandır. HMK'nun 115/1. Maddesine göre "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartları noksanlığını her zaman ileri sürebilirler." HMK'nun 115/2. Maddesine göre "Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir." Açıklanan bu gerekçeye göre, davanın esasına girilmeyerek, davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir." gerekçesiyle Kayseri Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğuna ilişkin karar verilmiştir.

Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesince; "Dava; kripto para yatırımdan kaynaklı ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nın 67/1. Maddesi uyarınca iptali istemine ilişkindir.

Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin 25.11.2021 tarihli finans ile ilgili açılacak davalara bakacak ihtisas mahkemelerinin belirlenmesi karar uyarınca işbu davaya bakmaya Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi görevli olduğundan gönderme karar verilmiştir." gerekçesiyle Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli/yetkili olduğuna ilişkin karar verilmiştir.

Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesince; "Sonuç olarak; davacı ile davalı arasındaki (bireysel yatırımlara) aracılık sözleşmesinden kaynaklı uyuşmazlığa bakma görevi tüketici mahkemesine ait olduğundan 6100 sayılı H.M.K'nun 1., 114/1., ve 115/2.maddeleri ile 6502 sayılı yasanının 3/I-l, 3/1-k., 73/1.maddeleri gereğince dava şartından ötürü açılan davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir." gerekçesiyle Kayseri 1. Tüketici Mahkemesi kararına karşı görevsizlik/yetkisizlik kararı vermiş, her iki karar da istinaf edilmeksizin kesinleşmiş olduğundan dosya merci tayini için dairemize gönderilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep, merci tayinine ilişkindir.

Dava, davacı ile davalı arasındaki (bireysel yatırımlara) aracılık sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali istemine ilişkindir.

6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 3/1-(k) maddesinde, ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişilerin "tüketici" olduğu; 3/1-(l) maddesinde ise, mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemlerin ise "tüketici işlemi" olduğu belirtilmiştir.

Yine aynı kanunun 73/1. maddesinde “tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda” tüketici mahkemelerinin görevli olduğu belirtilirken; 83/2. maddesinde de “taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olması, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemez” hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda, davacı davaya konu yatırım işlemlerini yaparken tüketici olarak hareket etmiş olup, aksini kanıtlayan bir savunma veya delilin dosyada mevcut olmadığı, bu durumda tüketici işleminden kaynaklanan dava konusu uyuşmazlıkta, tüketici mahkemesinin görevli olduğu anlaşıldığından eldeki davanın Kayseri 1. Tüketici Mahkemesince görülüp sonuçlandırılması gerekir.

Bu nedenle, davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin Kayseri 1. Tüketici Mahkemesi olduğu anlaşıldığından 6100 sayılı HMK'nın 21, 22 ve 23. maddeleri gereğince Kayseri 1. Tüketici Mahkemesi'nin yargı yeri olarak belirlenmesine ve dosyanın yargı yeri olarak belirlenen mahkemeye gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.