Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2023/1162 K.2023/1133

KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 28/02/2023 tarih ve 2022/635 E sayılı ARA kararına karşı süresi içinde davacı ... tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin ibraz ettiği dava dilekçesinden özetle: Kooperatif genel kurul karanın iptaline, KAYSERİ 1. SULH HUKUK MAHKEMESİ 2022/51 D. İş sayılı bu dava ile ilgili delil tespiti davası (kameranın silineceği için tedbir davası olup) nın yargılama giderleri ile bu davanın yargılama giderlerinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Tekmil dosya mündericatı birlikte değerlendirildiğinde; "...Türk Ticaret Kanunu'nun 449. maddesi "Genel kurul kararı aleyhine iptal veya butlan davası açıldığı takdirde mahkeme, yönetim kurulu üyelerinin görüşünü aldıktan sonra, dava konusu kararın yürütülmesinin geri bırakılmasına karar verebilir." ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 389/1. maddesi "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde,

uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." hükümleri uyarınca, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde dava konusu genel kurul kararının yürütmesinin durdurulmasına karar verilebileceği, davanın, genel kurul kararının yasalara, afaki iyi niyet kurallarına ve emsal yüksek mahkeme kararlarına aykırılık iddiası ile açıldığı, davacının iddiasında haklı olup olmadığının yargılamaya muhtaç olduğu,

mevcut deliller itibariyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağının ya da tamamen imkânsız hâle geleceği veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağı hususlarının da yaklaşık olarak ispat edilemediği anlaşıldığından davacının 26/06/2022 tarihli genel kurul kararının tedbiren yürütmesinin geri bırakılması talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle; -Davacının genel kurul kararının yürütülmesinin durdurulmasına ilişkin talebinin REDDİNE, ..." şeklinde karar verilmiştir.

Bu ara karara karşı davacı ... tarafından yasal süresinde istinafa başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı ... tarafından ilk derece mahkemesine sunulan istinaf başvuru dilekçesinde özetle;

Genel kurul tarafından 26.06.2022 tarihinde kooperatife ait mülklerin bir takım haklarının satışının yapılması için genel kurulda karar alındığını, taraflarınca Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/760 E sayılı dosyası ile kooperatif üyeliğinden ihracın iplaline yönelik dava açılmış olup dava halin derdest olduğunu,

dosyaya sunulan bilirkişi raporunda kooperatif ihracına yönelik alınan kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna dair bilirkişi raporu sunulmasından mütevellit davalı kooperatife yapılacak bahsedildiği üzere satışların gerçekleşmesi halinde telafisi imkansız zararların ortaya çıkabileceğinin kuvvetle muhtemel iken yerel mahkemenin bu talebi reddetmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, ihraca yönelik iptal işleminin mahkemece hüküm altına alınmasına kadar talebin değerlendirilmesinin halen aktif üye olması nedeni ile yararına olacağı kanaatinde olduklarını,

aksi bir durumda tasfiye aşamasına geçilmeden satılmasının kooperatife büyük zarar vereceğinden talebinin başkanlıkça yeniden değerlendirilmesini talep ettiğini, açıklanan nedenlerle yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olması nedeniyle müteferrik kararın ortadan kaldırılmasını talep ettiklerini,

izah edilen nedenlerle Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/635 E sayılı dosyasından taraflarınca 15.12.2022 tarihli dilekçe ile davalı ... kooperatilinin 26.06.2022 tarihli genel kurulunda alınan kararların tedbiren durdurulmasına yönelik talebin reddi ile alakalı 28.02.2023 tarihinde müteferrik karar ile yürütmenin durdurulması reddi kararının..

ORTADAN KALDIRILMASINA KARAR VERİLEREK yeniden mahkemesine tevdi ile talepleri doğrultusunda karar verilmek üzere gönderilerek bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:Derdest dava, davalı kooperatifin 26/06/2022 tarihli olağan genel kurul toplantısının/kararlarının iptali talebine ilişkindir. Davacı, İlk Derece Mahkemesine sunduğu 15/12/2022 tarihli dilekçe ile 26/06/2022 tarihinde yapılan dava konusu olağan genel kurul kararının bütün maddelerine tedbir konulmasını talep etmiştir.

Mahkeme 28/02/2023 tarihli duruşmada verdiği (2) nolu kısa ara kararı ile davacının ihtiyati tedbir talebinin reddine karar vermiş, bu kısa ara kararı yönünden ayrıca gerekçeli olarak 28/02/2023 tarihli ara karar tesis etmiş, davacı asıl bu ara kararını süresinde istinaf etmiştir.

İstinaf dilekçesinden ayrı olarak sunduğu 21/03/2023 tarihli dilekçe ile de istinaf dilekçesini adli yardım talepli olarak verdiğini bildirmiş yani istinaf başvurusu yönünden adli yardım talebinde de bulunmuştur. Dosya ve UYAP evrakı incelendiğinde istinaf eden davacının işbu istinaf başvurusu yönünden istinaf harçlarını yatırmadığı anlaşılmıştır.

Davacı, işbu istinaf talebini adli yardım talepli yaptığı için dairemizce öncelikle davacının adli yardım talebi hakkında HMK'nın 336 vd. Maddesi gereğince bir inceleme ve değerlendirme yapılması gerekmiş ve UYAP'tan araç, taşınmaz mal varlığı sorgulandığında adına kayıtla araçlar ve taşınmazların da bulunduğu tespit edildiğinden HMK'nın 336 vd. Maddesi gereğince adli yardım talebinin kabulü için yasaca aranan gerekli koşulları bulunmadığından bahisle adli yardım talebinin reddine dair 17/04/2023 tarihli gerekçeli ara karar verilmiştir.

Nitekim İlk Derecedeki derdest işbu davası yönünden de davacının adli yardım talep etmiş olduğu, ilk derece mahkemesince 02/08/2022 tarihli tensip zaptının (15) nolu ara kararı ile ilk derece mahkemesince de davacının adli yardım talebinin reddine karar verilmiş olduğu anlaşılmıştır.

Dairemizce verilen adli yardım talebinin reddine dair 17/04/2023 tarihli ara kararının itiraza tabi olması nedeniyle, işbu ara karar adli yardım isteyen davacı vekiline tebliğ edilmiş, yasal 1 haftalık itiraz süresi beklenmiş, davacı taraf yasal süresi içinde itiraz etmediğinden dairemizin 17/04/2023 tarihli ve davacının adli yardım talebinin reddine dair verdiği ara kararının usulen kesinleştiği anlaşılmıştır.HMK'nın 344/1.maddesi: "İstinaf dilekçesi verilirken, istinaf kanun yoluna başvuru için gerekli harçlar ve tebliğ giderleri de dâhil olmak üzere tüm giderler ödenir.

Bunların hiç ödenmediği veya eksik ödenmiş olduğu sonradan anlaşılırsa, kararı veren mahkeme tarafından verilecek bir haftalık kesin süre içinde tamamlanması, aksi hâlde başvurudan vazgeçmiş sayılacağı hususu başvurana yazılı olarak bildirilir. Verilen kesin süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, mahkeme başvurunun yapılmamış sayılmasına karar verir.

Bu karara karşı istinaf yoluna başvurulması hâlinde, 346 ncı maddenin ikinci fıkrası hükmü kıyas yoluyla uygulanır." HMK'nın 352.maddesi: "(1) Bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince dosya üzerinde yapılacak ön inceleme sonunda aşağıdaki durumlardan birinin tespiti hâlinde öncelikle gerekli karar verilir: a) İncelemenin başka bir dairece veya bölge adliye mahkemesince yapılmasının gerekli olması, b) Kararın kesin olması, c) Başvurunun süresi içinde yapılmaması, ç) Başvuru şartlarının yerine getirilmemesi, d) Başvuru sebeplerinin veya gerekçesinin hiç gösterilmemesi,

(2) Ön inceleme heyetçe veya görevlendirilecek bir üye tarafından yapılır ve ön inceleme sonunda karar heyetçe verilir. (3) Eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosya incelemeye alınır."

İstinaf eden davacının adli yardım talebinin reddine dair ara kararının usulen kesinleşmiş olması nedeniyle, işbu istinaf başvurusu yönünden Harçlar kanunu ve HMK'nın 344 vd. Maddesi gereğince peşin olarak 179,90 TL maktu istinaf karar harcı ile 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcını yatırması gerektiği, ancak yatırmadığı eksik olduğu görülmüştür.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, ara kararını istinaf eden davacının Harçlar Kanunu ile HMK'nın 344 vd. Maddesi gereğince peşin olarak yatırması gereken belirtilen istinaf harçlarının istinaf eden davacıya yatırtılmasına, tamamlatılmasına dair eksikliklerin giderilmesine ilişkin usul işlemlerinin ara kararını veren İlk Derece Mahkemesince yapılması için, sair hususlar incelenmeksizin, dosyanın HMK'nın 352/1-ç maddesi gereğince mahkemesine geri çevrilmesine dair dairemizce 2023/759 esas-2023/913 karar sayılı karar verilmiştir.

Dairemizin işbu geri çevirme kararından sonra istinaf harç eksikliği tamamlanarak dosya tekrar dairemize gönderilmiştir. İstinaf dilekçesinde ileri sürülen istinaf sebepleri, mahkemece verilmiş ve istinaf edilmiş olan 28/02/2023 tarihli gerekçeli ara kararda yazılı ayrıntılı açıklamalar ile bu aşamadaki mevcut derdest dava dosyası kapsamı birlikte incelenip değerlendirildiğinde.

Derdest işbu dava konusu kooperatifin 26/06/2022 tarihli olağan genel kurul toplantısının/kararlarının iptali talebine ilişkin davada istenen, dava konusu genel kurul kararlarının icrasının durdurulmasına yönelik ihtiyati tedbir talebinin kabulü için HMK'nın 389 ve TTK'nın 449 vd. Maddeleri gereğince aranan gerekli ve yaklaşık ispata dair yeterli koşulların bu aşamadaki mevcut derdest dava dosyası kapsamına göre bulunmadığından reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenler ile mahkemece verilmiş ve istinaf edilmiş olan gerekçeli ara kararda yazılı ayrıntılı açıklamalar, yasal sebep ve gerekçeler ve mevcut dosya kapsamı birlikte gözetildiğinde, istinaf edilen ara kararda usul, yasa ve dosya kapsamı yönlerinden bir isabetsizlik ve aykırılığın bulunmadığı, ara kararının hukuka uygun olduğu, bu nedenlerle davacının istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 gereğince reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.