Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2025/11 K.2025/108

Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/10/2024 tarih ve 2023/73 Esas 2024/915 Karar sayılı ilamına karşı ,davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya dairemize gelmekle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacının Türkiye de ve global de alanında öncü şirket olup davalı yanın Birleşik Arap Emirlikleri / Dubai de kurulacak olan ... da satılmak üzere davacı şirkete ait 28 adet abajur üstü şapkası, 2 adet mağaza vitrin mobilyası, 14 adet abajur aydınlatması,

2 adet abajur aydınlatma 1,5 m2 mermer, 1 adet büyük obje mermer aksesuar olmak üzere 5 adet mağaza vitrin mobilyası, 10 adet abajur, 2 adet büyük mermer aksesuar, 3 adet küçük mermer aksesuar olmak üzere ürünler olmak üzere 14.06.2021 tarihli ... numaralı 8.442,90 USD fatura ile 07.06.2021 tarihli ... numaralı 5.569,60 USD bedelli faturalar düzenlenmiş olup süresi içinde işbu faturalara ilişkin davalı yan tarafından herhangi bir itirazda da bulunulmadığını, Davalı ...

ANONİM ŞİRKETİ'ne teslim edilmiş olup buna ilişkin olarak 07.06.2021 tarihli ... sıra numaralı irsaliye fatura ile 14.06.2021 düzenleme tarihli ... irsaliye fatura düzenlenmiş olduğunu, ürünleri teslim alan davalı yan tarafından herhangi bir satış olmamış olup davacının düzenlemiş olduğu faturalara ilişkin herhangi bir itirazda da bulunulmadığını ancak bu zamana kadar davalı yanca davacıya ödeme yapılmamış olması nedeni ile fatura alacaklarının tahsili için Ticari Hukuk Uyuşmazlıklarında dava şartı olan Arabuluculuk Yoluna başvurulmasına rağmen sonuç alınamadığını,

davalı yan yetkilileri ile harici görüşmelerde de fatura alacaklarının ödenmesi veya ürünlerin ayıpsız bir şekilde taraflarına teslimi konusunda da defaatle görüşmeler yapılmaya çalışılmış ürünlerin satılacağı ve taraflarına fatura alacaklarının ödeneceği konusunda sürekli olarak davacı şirket oyalanmaya çalışılmış olup tüm bu görüşmelerin sonuçsuz kalması nedeni ile dava açılması yoluna gidildiğini, davacı şirketin ticari olarak davalı yan tarafından kandırılmış olduğunu ve bu şekilde mağdur olan birçok alanında öncü şirketler bulunmakta olduğunu,

davacının davalıdan alacaklı olduğunun Şirketlerin ticari defter kayıtları incelendiğinde de açık bir şekilde ispatlanacağını, dava konusu faturaların ihraç kayıtlı olması sebebiyle davacı şirketin 12.01.2023 tarihinde KDV bedelleri olan 15.996,26 TL bedeli vergi dairesinden iade almış olduğunu, 1.418 TL olan tutarın iadesinin davacıya yapılmadığını belirterek, 14.06.2021 tarihli ... numaralı fatura alacağı ile 07.06.2021 tarihli ... fatura alacağının avans faiziyle tahsiline karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda "...Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; her ne kadar davalı tarafça davanın reddine karar verilmesi talep edilmiş ise de, delillerin toplanmasından sonra davacının 14.06.2021 tarihli ... numaralı ve 07.06.2021 tarihli ... numaralı faturalardan kaynaklı alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarının tespiti için tarafların defterlerinin incelenmesi ile bilirkişiden rapor alınmasına karar verildiği, davacının defterini sunması üzerine bilirkişiden 15/12/2023 tarihli rapor alındığı,

sonrasında davalının defterlerinin incelenmesi için ara karar kurulmasına rağmen davalının defterlerini sunmadığı, buna ilişkin tutanak düzenlendiği görülmüş ve davacının defter kayıtlarına itibar edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Daha önce alınan rapora itirazların ve eksik hususların değerlendirilmesi için bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiş ise de, önceki bilirkişinin yasaklı olması nedeni ile dosyanın farklı bir bilirkişiye verildiği ve söz konusu bilirkişinin 08/07/2024 tarihli raporu dosyaya sunduğu görülmüş olup, söz konusu raporda da belirtildiği üzere, davacının davalıya mal teslim ettiğinin kabulü halinde davacının 10.448,75 USD alacağını bulunduğunun tespit edilmiş olması karşısında,

tarafların vergi dairesine alım- satım beyanlarının birbiri ile uyumlu olması ile davalının malları satın almak için değil de sergi için aldığını belirtmesi sonucu davacının davalıya malları teslim ettiğinin sabit olduğu anlaşılmıştır.

Sonrasında malların davalı tarafından davacıya teslim edildiğine yönelik davalı tarafça herhangi bir delilin veya bu konuda ürünleri geri alma sorumluluğunun davacıda olduğuna ya da malların davacının talebi üzerine depoya kaldırıldığına ilişkin bir delilin dosyaya sunulmaması nedeni ile davacının bilirkişi raporu ile tespit edilen 10.448,75 USD kadar davalıdan alacaklı olduğu anlaşılmış ve böylece, davanın kısmen kabulü kısmen reddi ile,

10.448,75 USD'nin dava tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı yasının 4/A maddesi uyarınca devlet bankaların USD cinsi döviz için açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranına göre hesaplanacak faiz bedeli ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiş ve hüküm kurulmuştur.1-DAVANIN KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE, 10.448,75 USD'nin dava tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı yasının 4/A maddesi uyarınca devlet bankaların USD cinsi döviz için açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranına göre hesaplanacak faiz bedeli ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine..." dair karar verilmiştir.

İş bu kararı davalı vekili süresinde istinaf etmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekilinin istinaf başvuru dilekçesinden özetle; taraflar arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinin yerel mahkeme tarafından hatalı bir şekilde tespit edilerek sadece faturaların varlığının satım sözleşmesine karine kabul edildiğini oysa davacının dayandığı deliler arasında bulunan davacının ...da yer almak istediğine dair yazının dahi ilişkiyi izah ettiğini, taraflar arasındaki faturaların vergi dairesine bildirilmiş olması halinin bile tek başına satış sözleşmesine delil kabul edilemeyeceğini, mahkeme tarafından sözleşme ve teslim iddiasını ayrıca sorgulanması gerektiğini,

mahkeme tarafından malları müvekkili şirkete teslim edilip edilmediğinin araştırılmadan ispat yükünün yer değiştirilmesi suretiyle müvekkilinin ispatla yükümlü kılınmasının hukuki olmadığını, taraflarınca malların müvekkiline teslim edildiği iddiasının hiçbir zaman kabul edilmemesine rağmen mahkemenin bu yöndeki gerekçesinin somut olayla bağdaşamayacağını, dava dilekçesinde öncelikli faturalara konu malların iadesinin müvekkillerinden istendiğini, mallar iade edilmeyince fatura bedeli için dava açıldığının beyan edildiğini, bozucu yenilik doğuran bu beyanın hakkın kullanımıyla sona ereceğinden davanın reddi gerektiğini,

davacı tarafın dava dilekçesinin talep kısmında alacağı döviz olarak talep etmediğini, sadece harca esas değerin döviz üzerinden gösterilmesini, buna karşılık netice bölünde herhangi bir döviz alacak talebinde bulunulmaması, aksine avans faizi uygulamasının talep edilmesi alacağın Türk Lirası olarak talep edildiğini gösterdiğini, bir de bu nedenle USD döviz cinsinden verilen kararın kaldırılmasını talep ettiklerini, tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının istinaf incelmesi ile kaldırılmasını, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre "İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak Bölge Adliye Mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir" şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

Dava, faturadan kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Dosya kapsamında mevcut deliller ve mali müşavir bilirkişiler tarafından düzenlenen (15.12.2023 - 08.07.2024 tarihli) raporlardaki tespit ve değerlendirmelere, davalı tarafa usulüne uygun yapılmış ihtara rağmen ticari defterlerini sunmamış olmasına ve davacı tarafın ticari defterlerinin usulüne uygun tutulmuş olmasına, mahkemenin raporları/ delilleri takdirinde, vakıa ve hukuki değerlendirmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından davalı taraf vekilince yapılan ve yukarıda yazılı istinaf itirazlarının tümünün yerinde olmadığı görülmüştür.

Bu itibarla; yerel mahkemece verilen kararda yazılı açıklamalara,yasal sebep ve gerekçelere binaen kararda usul,yasa ve dosya kapsamı yönlerinden herhangi bir aykırılığın bulunmadığı,kararın hukuka uygun olduğu,bu nedenlerle usul ve yasaya uygun mahkeme kararına karşı davalı vekilince yapılan bütün istinaf itirazlarının reddi gerektiği değerlendirilmiştir.

Yukarıda belirtilen gerekçelerle istinaf incelemesine konu kararın usul ve esas yönlerinden hukuka uygun olduğu değerlendirilmekle işbu kararı istinaf eden davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun HMK 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.