Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2025/1286 K.2025/1373

Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 'nin 2025/258 Esas 2025/259 Karar sayılı ilamına karşı , tedbir talep eden vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya dairemize gelmekle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda ;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Talep eden vekili dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında mal teslimi içerin üç adet sözleşme yapıldığını, bu sözleşmeler gereği davalı şirketin söz konusu malları müvekkili şirkete teslim etmesi gerekirken davalı şirketin sözleşmede taahhüt edilen edimleri yerine getirmediğini belirterek Ziraat Katılım Bankası ... Şubesi 'ne ait 31/07/2025 ve 31/08/2025 vade tarihli tarihli, ...LTD. ŞTİ. hesabına ait ... ve ... çek nolu, keşidecisi davacı şirket olan 600.000,00 TL ve 200.000,00 TL tutarındaki çeklerin icra takibine konulmamasını, ciro edilme ihtimalini önlemek amacıyla ihtiyati tedbir kararı koyularak ödenmemesine ve bu konuda ilgili bankaya müzekkere yazılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece Mahkemesi kararı ile; yapılan genel açıklamalar, yasa maddeleri, talep dilekçesi ve ekinde sunulan deliller birlikte değerlendirildiğinde; eldeki talebin vadesi gelmemiş çekler üzerine ödeme yasağı konulmasına dair ihtiyati tedbir istemine olduğu, talep dilekçesi ve ekinde sunulan belgelerin uyuşmazlığın esası yönünden yaklaşık ölçüde de olsa ispata elverişli olmadığı, ödeme yasağı konulması hakkında ihtiyati tedbir kararı için yasaca aranan koşullarının mevcut bulunmadığı talep eden vekilinin talep dilekçesinde ileri sürdüğü iddiaların yargılamayı gerektirdiği ve bu nedenlerle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesi gerektiği kanaati hasıl olmuş "1-İhtiyati tedbir talebinin REDDİNE," şeklinde karar verilmiştir.

Tedbir talep eden vekili işbu kararı yasal süresi içerisinde istinaf etmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle ;Her ne kadar sayın mahkeme gerekçesinde ödeme yasağı konulması hakkında ihtiyati tedbir kararı için yasaca aranan koşullarının mevcut bulunmadığı gerekçesi ile talebimizi reddetmiş ise de kanun koyucu tedbir kararı verilebilmesi için yaklaşık ispatın yeterli olacağını hüküm altına aldığını, HMK'nun 390/2. maddesi uyarınca talep edenin haklarının derhal korunmasında zorunluluk bulunan hallerde hakim karşı tarafı dinlemeden de tedbire karar verebileceğini,

HMK'nun 390/3. maddesine göre tedbir talep eden taraf dilekçesinde ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorunda olduğunu, tedbir talebi dilekçesi ve eklerinde yaklaşık olarak müvekkilin uğrayacağı zarara ilişkin ispat yapıldığını, zira müvekkil verdiği çeklere karşılık olarak talep ettiği malları alamadığını, çeklerin vadesi geldiğinde işleme konulması durumunda müvekkil çok ciddi maddi zarara uğrayacağını, müvekkil şirketle, davalı şirket arasında mal teslimini içeren üç adet sözleşme yapıldığını, bu sözleşmeler gereği olarak,

davalı şirketin söz konusu malları müvekkil şirkete teslim etmesi gerekirken davalı şirket sözleşmede taahhüt edilen edimleri yerine getirmediğini, davalıya, mal karşılığı olarak, davacı şirkete ait Ziraat Katılım Bankası...Şubesi 'ne ait 31/07/2025 ve 31/08/2025 vade tarihli tarihli, ...LTD.

ŞTİ. hesabına ait ... ve ... çek nolu, keşidecisi davacı şirket olan 600.000,00 TL ve 200.000,00 TL tutarında iki ayrı çek verildiğini, anlaşma konusu mallar müvekkile teslim edilmediğini, davalı şirket, gelinen aşamada telefonlara uzun süredir cevap vermemekte, ulaşılamadığını, malların teslim edilmemesi nedeniyle müvekkil verdiği çekin vade tarihinin yaklaşmasından, özellikle çekin ciro edilmesi ihtimaline karşı;

haksız, mağdur durumda kalacağını, anlaşmayla ilgili olarak tüm vecibeler müvekkil şirketçe yerine getirildiği halde davalı taraf edimlerini yerine getirmediğini, ayrıca müvekkil malların teslim edilmemesinden dolayı üçüncü kişilere vermiş olduğu taahhütleri de yerine getiremediğinden zarara uğradığını, uğranılan işbu zarar ve edimlerin ifa edilmemesi durumları için her türlü talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydı ile ihtiyati tedbir kararının akabinde ayrıca talep edileceğini,

ihtiyati tedbir kararından sonra tarafımızca dava şartı arabuluculuk başvuruları ivedilikle yapılacak olup akabinde menfi tespit ve çek iptali için dava yoluna başvurulacağını, davalı şirkete çekler kargo yolu ile teslim edilmiş ancak davalı şirketçe sözleşmelerde belirtilen edimleri yerine getirmediğini, davalı şahıs tarafından bahsedilen çeklerin icraya konulup takibe başlanması, özellikle çekin ciro edilme riski söz konusu olabileceğinden teminatlı veya teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesi elzem olduğunu, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi kararının bozularak kaldırılmasına,

ihtiyati tedbir talebinin kabulüne, Ziraat Katılım Bankası ... Şubesi’ne ait 31/07/2025 ve 31/08/2025 vade tarihli, ...LTD. ŞTİ. hesabına ait ... ve ...

Çek numaralı 600.000,00 TL ve 200.000,00 TL tutarındaki avans çekinin icra takibine konulmasını, özellikle ciro edilme ihtimalini önlemek amacıyla teminatlı veya teminatsız olarak icra takibine konulmaması, ciro edilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı koyularak ödenmemesine, ciro edilmemesi için bu konuda ilgili bankaya müzekkere yazılmasını talep etmiştir.

H.M.K 355. Maddesi gereğince inceleme Kamu Düzenine aykırılık halleri dışında istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmıştır.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Yapılan inceleme sonunda talebin (D.İş dosyası üzerinden): "...Müvekkil şirketle, davalı şirket arasında mal teslimini içeren üç adet sözleşme yapılmıştır. (EK-1) Bu sözleşmeler gereği olarak, davalı şirketin söz konusu malları müvekkil şirkete teslim etmesi gerekirken davalı şirket sözleşmede taahhüt edilen edimleri yerine getirmemiştir. Davalıya, mal karşılığı olarak, davacı şirkete ait Ziraat Katılım Bankası ... Şubesi 'ne ait 31/07/2025 ve 31/08/2025 vade tarihli tarihli, ...LTD. ŞTİ. hesabına ait ... ve ... çek nolu, keşidecisi davacı şirket olan 600.000,00 TL ve 200.000,00 TL tutarında iki ayrı çek verilmiştir. (EK-2)

Anlaşma konusu mallar müvekkile teslim edilmemiştir. Davalı şirket, gelinen aşamada telefonlara uzun süredir cevap vermemekte, ulaşılamamaktadır. Malların teslim edilmemesi nedeniyle müvekkil vermiş olduğu çekin vade tarihinin yaklaşmasından, özellikle çekin ciro edilmesi ihtimaline karşı; haksız, mağdur durumda kalacaktır. Anlaşmayla ilgili olarak tüm vecibeler müvekkil şirketçe yerine getirildiği halde davalı taraf edimlerini yerine getirmemiştir.

Ayrıca müvekkil malların teslim edilmemesinden dolayı üçüncü kişilere vermiş olduğu taahhütleri de yerine getiremediğinden zarara uğramıştır. Uğranılan işbu zarar ve edimlerin ifa edilmemesi durumları için her türlü talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydı ile ihtiyati tedbir kararının akabinde ayrıca talep edilecektir.

İhtiyati tedbir kararından sonra tarafımızca dava şartı arabuluculuk başvuruları ivedilikle yapılacak olup akabinde menfi tespit ve çek iptali için dava yoluna başvurulacaktır. Davalı şirkete çekler kargo yolu ile teslim edilmiş ancak davalı şirketçe sözleşmelerde belirtilen edimleri yerine getirmemiştir.

(EK-3) Davalı şahıs tarafından bahsedilen çeklerin icraya konulup takibe başlanması, özellikle çekin ciro edilme riski söz konusu olabileceğinden teminatlı veya teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı talebinde bulunma zorunluluğumuz doğmuştur. SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda açıkladığımız nedenlerle dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydıyla. Öncelikle İHTİYATİ TEDBİR talebimizin KABULÜNE, Ziraat Katılım Bankası ... Şubesi’ne ait 31/07/2025 ve 31/08/2025 vade tarihli, ...LTD.

ŞTİ. hesabına ait ... ve ... Çek numaralı 600.000,00 TL ve 200.000,00 TL tutarındaki avans çekinin icra takibine konulmasını, özellikle ciro edilme ihtimalini önlemek amacıyla teminatlı veya teminatsız olarak icra takibine konulmaması, ciro edilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı koyularak ödenmemesine, ciro edilmemesi için bu konuda ilgili bankaya müzekkere yazılması..." talebine ilişkindir.

Mahkeme 05/05/2025 tarihli gerekçeli ara kararıyla ; "...HMK'nun 389/1. maddesine göre mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle bir hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacak yada tamamen imkansız hale gelecek ise veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.

HMK'nun 390/2. maddesi uyarınca talep edenin haklarının derhal korunmasında zorunluluk bulunan hallerde hakim karşı tarafı dinlemeden de tedbire karar verebilir. HMK'nun 390/3. maddesine göre tedbir talep eden taraf dilekçesinde ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır.

İhtiyati tedbir, kesin hükme kadar devam eden yargılama boyunca tarafların dava konusu ile ilgili olarak hukuki durumlarında meydana gelebilecek zararlara karşı öngörülmüş geçici nitelikte hukuki korumadır. İhtiyati tedbir talebinin kabul edilebilmesi için yaklaşık ispat yeterli olup çekişmeli olan vakıanın gerçeğe yakın bir derecede ispatlanması gerekir.

Mahkeme tarafından mevcut delillere göre tedbir isteyen tarafın hakkını muhtemel görmeli ve tedbir verilmesini gerektirir sebeplari de varit görmelidir. HMK'nun 390/3. maddesinde ihtiyati tedbir talebinin haklılığı konusunda tam bir kanaat değil, kuvvetle muhtemel yaklaşık bir ispatın yeterli olacağı öngörülmüştür.

Az yukarıda yapılan genel açıklamalar, yasa maddeleri, talep dilekçesi ve ekinde sunulan deliller birlikte değerlendirildiğinde; eldeki talebin vadesi gelmemiş çekler üzerine ödeme yasağı konulmasına dair ihtiyati tedbir istemine olduğu, talep dilekçesi ve ekinde sunulan belgelerin uyuşmazlığın esası yönünden yaklaşık ölçüde de olsa ispata elverişli olmadığı,

ödeme yasağı konulması hakkında ihtiyati tedbir kararı için yasaca aranan koşullarının mevcut bulunmadığı talep eden vekilinin talep dilekçesinde ileri sürdüğü iddiaların yargılamayı gerektirdiği ve bu nedenlerle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesi gerektiği kanaati hasıl olmuştur. KARAR : Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-İhtiyati tedbir talebinin REDDİNE..." karar vermiştir.

İhtiyati tedbir talep eden vekili dilekçesiyle işbu kararı süresinde istinaf etmiştir.Ön inceleme yönünden bir eksikliğin bulunmadığı anlaşıldığından, istinaf sebepleri yönünden esastan inceleme yapılmıştır.

İstinaf dilekçesinde ileri sürülen istinaf sebepleri , mahkemece verilen ve istinaf edilen gerekçeli kararda yazılı ayrıntılı açıklamalar ile mevcut dosya kapsamı birlikte incelenip değerlendirildiğinde. Talebe konu kambiyo senedi vasfındaki ve niteliği itibariyle bir ödeme aracı olarak kabul edilen ve yasa gereği ciro kabiliyetini haiz olan çekler yönünden istenen söz konusu ihtiyati tedbir talebinin kabulü için gerek HMK 389.vd.

Gerekse İİK 72/2 maddesi gereğince aranan gerekli ve yaklaşık ispata dair yeterli koşulların mevcut dosya kapsamına göre bulunmadığı, dosyaya sunulan ve ihtiyati tedbir isteyen tarafça tek taraflı imzalı olduğu görülen teklif ve sipariş formlarının içeriğinin de bu aşamadaki dosya kapsamı itibari ile işbu çeklerle ilgili ihtiyati tedbir talebinin kabulü için yaklaşık ispata yeterli olmadıkları anlaşıldığından , söz konusu ihtiyati tedbir talebinin reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle ve mahkemece de, istinaf edilen gerekçeli kararı ile ihtiyati tedbir talep eden tarafın söz konusu ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiş olduğundan, istinaf edilen kararda mahkemece yazılı ayrıntılı açıklamalar, yasal sebep ve gerekçeler de birlikte gözetildiğinde, istinaf edilen kararda usul, yasa ve mevcut dosya kapsamı yönlerinden herhangi bir isabetsizlik ve aykırılığın bulunmadığı, kararın hukuka uygun olduğu , bu nedenlerle de tedbir talep eden tarafın yukarıda yazılı istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından, istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.