Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2025/2392 K.2025/2550

Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/09/2025 tarih ve 2021/916 Esas 2025/765 Karar sayılı ilamına karşı ,davacı ve davalı ... A.ş vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya dairemize gelmekle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili firma ile davalı ... arasında 2013 yılının aralık ayında 386.514,42 USD tutarlı kablo alım konusunda anlaşma yapıldığını, bu doğrultuda davalıya 18.12.2013 tarihinde 114.000 USD ödeme yapıldığını, bu ödemeyi Irak'tan para transferi zorluğu nedeniyle Türkiye'deki çalışanı aracılığıyla yaptığını, daha sonraki süreçte Irak-Türkiye karayolu bağlantı hatlarını ... örgütünün ele geçirmesi ve Türkiye'den gelen araçlara zarar vermesi gibi nedenlerden dolayı davalı firmanın malı teslim etme ve üretim konusunda sorunlar olduğunu,

davacı firmanın yaptığı ödemeyi geri almak amacıyla derdest davayı ikame ettiğini, diğer davalı ...

A.Ş.'nin hakim şirket konumunda olduğunu ve ... ile ilgili üretim, satış vb. konularda kendi ismini ve ticari itibarını ön plana çıkardığını, TTK Md. 209 uyarınca bu şirketin de sorumlu olduğunu belirterek 114.000 USD ödemenin filen ödeme tarihindeki kur üzerinden olmak üzere 18.12.2013 tarihinden işleyecek ticari temerrüt faizi (avans faizi) ile birlikte davacıya ödenmesine, mahkeme aksi kanaatte ise 1.347.480 TL alacağın 18.12.2013 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALI ...A.Ş. VEKİLİ'NİN İLK DERECE MAHKEMESİNE SUNMUŞ OLDUĞU CEVAP DİLEKÇESİNDEN ÖZETLE:

Müvekkili ile ... arasında bu şirketin talep ettiği kabloların üretilmesi hususunda anlaşma sağlandığını ve talep ettikleri kabloların üretilerek sevkiyata hazır hale getirildiğini, bahse konu şirketin emtia bedelini ödemediğinden teslimin gerçekleşmediğini, davacı şirket ile davalının anlaşma sağladığı şirketin farklı tüzel kişilik olduğunu, davacı ile davalı arasında herhangi bir eser sözleşmesi veya siparişi olmadığını, davacı ve davalının anlaşma yaptığı şirketin aynı şirket olduğunun davacı tarafça ispatlanması gerektiğini, davacı şirketin davalıya herhangi bir para göndermediğini, bu parayı gönderen kişinin davacı olmadığını,

parayı gönderen kişinin ... olduğunu, davacının bu ödemeyi kendisi adına yaptığını ispatlaması gerektiğini, ... tarafından verilen siparişin özel olarak üretildiğini ve 28.01.2014 tarihinde e-posta gönderilerek siparişin tamamlandığını, gözetim işlemlerini yapmaları ve mal bedelinin ödenmesinin talep edildiğini, bu şirket tarafından teknik heyetin isimleri bildirilerek kabul işleminin yapılacağının bildirildiğini, bahse konu şirkete ait siparişin test işlemleri tamamlanarak malların kesin kabul işlemi yapıldığını, karşı tarafın malı almayarak temerrüte düştüğünü, ... tarafından yapılan ödeme dekontunda herhangi bir açıklama yazılmadığını,

üretilen ürünlerin başka yerde kullanılmasının mümkün olmaması sebebiyle siparişin iptal edileceği ve gönderilen paradan uğranılan zararın düşüleceğinin bu şirkete bildirildiğini, ...tarafından mal bedeli ödenmediğinden gönderilen bedelin uğranılan zarara mahsup edildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

DAVALI ... A.Ş. VEKİLİ'NİN İLK DERECE MAHKEMESİNE SUNMUŞ OLDUĞU CEVAP DİLEKÇESİNDEN ÖZETLE:

Davacı ile müvekikili arasında herhangi bir ticari ilişki olmadığını ve sözleşmeden kaynaklı herhangi bir alacak bulunmadığını, davada taraf sıfatı olmadığını, davacının iddia ettiği TTK Md. 209 kapsamında davalının bir sorumluluğunun olmayacağını, doktrinde şirketin sadece itibarlı bir topluluğa sahip olmasının güven sorumluluğu doğurmayacağını, ticari ilişkide hakim şirketin itibarı kullanılmalı ve itibarın kullanılması nedeniyle üçüncü kişide güven ve hakim şirketin belli bir davranışı gerçekleştireceği konusunda beklenti olması gerektiği ve tazminat davası dışında bir dava açılamayacağını,

davalı şirketin müteselsil sorumluluk kapsamsında dava edilmesinin iyi niyetten uzak olduğunu, davacının talep ettiği alacağın zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda "...Somut olayda ...A.Ş. ile ... A.Ş.'nin TTK'nın 195. maddesi gereğince hakim şirket-bağlı şirket ilişkisinin olup olmadığının ve davalının TTK'nın 209. maddesi gereğince güven sorumluluğunun bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi gerektiğinden Kayseri Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ...A.Ş. ile ...

A.Ş.'nin 2013 yılında geçerli ana sözleşmeleri, yöneticileri, ortakları ve temsilcilerinin bildirilmesinin istenilmiştir. Sözkousu ticari kayıtlar üzerinde yapılan inceleme sonucunda; davalılardan ...

A.Ş.nin, ...A.Ş.'nde herhangi bir ortaklığının söz konusu olmadığı, ...A.Ş.'nin 14.09.2012 tarihinde yapılan GK toplantısında ve 05.06.2013 tarihli GK toplantısında, 28.06.2013 tarihinde bağlı şirketlerde yapılacak Olağanüstü Genel Kurul Toplantısında ...Holding'i temsilen ...'ın oy kullanmasına karar verildiği, Genel Kurul toplantı tutanağı incelendiğinde bağlı şirketler listesinde ...A.Ş. yer almadığı tespit edilmiştir. Davalılardan ...

A.Ş.'nde mevcut ortakların ...A.Ş.'nde de %61,92 hisse oranına sahip oldukları ancak şirket ana sözleşmeleri ve sözleşmelerde yapılan değişiklikler incelendiğinde TTK 195 kapsamında herhangi bir düzenlemenin yer almadığı tespit edilmiş olmakla davacı yanın hakim-bağlı şirket iddiası ile husumet yönelttiği ... A.Ş. yönünden davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir. DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE. 1-Davalı ...

A.Ş. yönünden davanın kabulü ile, 114.000 USD alacağının dava tarihinden itibaren 3095 Sayılı Yasanın 4/a maddesi uyarınca Devlet Bankalarının USD cinsi döviz için açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizi ile birlikte fiili ödeme gününde Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığının TL olarak ... A.Ş.den alınarak davacıya verilmesine, 2- Davalı ... A.Ş. yönünden davanın pasif husumet yokluğundan REDDİNE..." dair karar verilmiştir.

İş bu kararı davalı ... A.ş ve davacı vekili süresinde istinaf etmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ...

A.ş vekilinin istinaf başvuru dilekçesinden özetle; davalı şirketin hali hazırda T.C Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı ve TMSF idaresinde bir ticari işletme olduğunu, yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, yargılama aşamasındaki ısrarla üzerinde durdukları hususların belgeler ve bilgiler ile özellikle bilirkişi raporlarında geçen tespitlerin mahkemece hiç bir şekilde dikkate alınmadığını, hatta bu tespitlerin gerekçeli kararda çok yanlış şekilde geçirildiğini, dosyada 3 bilirkişi raporunun mevcut olduğunu, her raporda da davacının aleyhine tespitleri bulunduğunu,

enerji piyasasında uzman bilirkişi tarafından rapor alınmadığını, bilirkişi raporunda tespit edilen müvekkili şirketin zararının çok daha fazla olduğunu, tüm bu nedenlerle istinaf taleplerinin kabulü ile yerel mahkeme kararının aleyhlerine olan hususların kaldırılmasını, talepleri doğrultusunda davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekilinin istinaf başvuru dilekçesi ve cevap dilekçesinden özetle; sair nedenlerden dolayı USD alacaklarının aynen devam etmem kaydıyla yerel mahkeme kararının faiz başlangıç tarihi itibariyle usul ekonomisi gereğince düzeltilmesi ve 19/12/2013 tarihinin faiz başlangıç tarihi olarak kararda yer almasını, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde TTK m 1530 gereği 16/02/2014 tarihi olarak faiz başlangıç tarihinin düzeltilmesini, yine mahkemenin aksi kanaate olması halinde mail tarihinde belirtilen tarihte davalı şirket tarafından siparişin iptali edildiği tarihten itibaren faiz işletilmesini,

bu da kabul edilmez ise arabuluculuk başvuru tarihinden itibaren faiz başlangıç tarihinin baz alınmasını, yine faiz niteliği olarak ticari avans faiz olmasını, mahkemenin aksi görüşte ise TTK m 1530 da belirtilen faiz türüne karar verilmesini, davalının istinaf başvurusunun reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır. Dava, ticari alım satım ilişkisine dayalı ödenen bedelin iadesi istemine ilişkindir.

Dosya kapsamında mevcut mahkemece hükme esas alınan somut olayın özelliklerine uygun, denetlenebilir nitelikteki heyet ve uzman bilirkişi raporlarındaki tespit ve değerlendirmeler, toplanan deliller ile ilk derece mahkemesinin olay nitelendirilmesi ve gerekçesi nazara alındığında dava konusu olayda davalı şirketin (...A.Ş.'nin) edimini/borcunu gereği şekilde ve zamanında ifa edememiş olması dolayısıyla kusuru ve sorumluluğu bulunduğunun anlaşılmasına ve ayrıca olayımızda TTK'nun 195. maddesi koşullarının bulunmaması nedeniyle hakim şirket/bağlı şirket hükümlerinin uygulama yerinin bulunmamasına göre ilk derece mahkemesince davanın kısmen

kabulüne karar verilmesine dair verilen kararda bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmış, istinaf eden davacı vekili ile davalı taraf vekilinin yukarıda yazılı istinaf itirazlarının tümünün reddi gerektiği değerlendirilmiştir.

Yukarıda belirtilen gerekçelerle ve HMK'nın 355. Maddesi gereğince istinaf başvurusu sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda taraf vekillerinin söz konusu istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden ilk derece mahkemesinin istinafa konu edilen nihai kararının HMK'nın 353/1-b.1.maddesi gereğince usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu değerlendirilerek istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.