Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2021/352 K.2021/476

2- . Meram/ KONYA VEKİLİ : Av. .

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 30/03/2021

İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ : 30/03/2021

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle.

03.10.2010 tarihinde ...'ın sürücüsü olduğu ... plaka sayılı aracın seyir halinde iken Hatunsaray/Kayadibi köyünde yol kenarında gerekli önlemleri alınmadan bırakılan maliki ... sürücüsü .... olan traktör ve römorka çarpması sonucu trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonucu ... plaka sayılı araç sürücüsü ve bir kısım yolcuların vefat ettiğini, bir kısım yolcuların ise yaralanarak malul kaldığını, kazanın oluşumunda traktör-römork sürücüsü ...'in tam kusurlu olduğu ve aracın ZMM sigortasının bulunmadığının tespit edildiğini,

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu madde 91. Maddesine göre vefat edenlerin mirasçıları ve malul kalanlar tarafından müvekkil ... Hesabı aleyhine destekten yoksun kalma ve maluliyet tazminatı istemleri ile davaların açıldığını ve söz konusu davaların Konya .. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ../.. E. Sayılı dosyasında birleşerek .../.. K. karar numarasıyla karara çıktığını, bu karar ile birlikte müvekkilinin ...

Hesabı aleyhine hükmedilen 35.058,00 TL karar ve ilam harcı olarak 30.05.2016 tarihinde müvekkili ... Hesabı tarafından ödendiğini, ... Hesabı Yönetmeliği'nin 17. Maddesine göre rücu hakkının bulunduğunu, tazminat alacaklısının yerine geçen müvekkilinin ödediği tazminatı Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ../..

E. sayılı dosyasında talep ettiklerini, davalılar tarafından borca itiraz edilerek icra takibi haksız ve hukuka aykırı olarak durdurulduğunu, davalılar icra dosyasına itiraz ederken borcun ödendiğine dair herhangi bir belge sunmadıklarını, müvekkili tarafından yapılan takibe karşı itiraz haksız ve hukuka aykırı olduğunu, 24.05.2019 tarihinde zorunlu arabuluculuk yoluna başvurduklarını fakat karşı taraf ile anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle fazlaya ilişkin talep ve dava haklarının saklı kalması kaydı ile,

yargılama safhasında ortaya çıkabilecek tazminattan indirim sebeplerinin bulunması halinde, mahkememizce hak sahibinin gerçek zararının tespit ettirilerek tespit edilen gerçek zarar tutarından kusur ve her türlü indirim tutarlarının düşüldükten sonra 43.962,61 TL’nin davalılardan tahsili ile Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ./.

E. sayılı icra dosyasına davalılar tarafından haksız ve hukuka aykırı olarak yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın tahsilini teminen davalı ... adına kayıtlı....... Mah. ......... ada/parsel numaralı taşınmazın tapu sicil kaydına ve davalı ... adına kayıtlı ...

Köyü ./. ve ./. ada/parsel numaralı taşınmazların tapu sicil kayıtlarına 3. Kişilere devir ve satışının önlenmesi amacıyla ihtiyati tedbir konulmasını, ayrıca davalıların alacağın % 20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemesini, dava masrafları ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının bu davayı açmasına gerekçe olan harç zarar görenlerin davacıya karşı açtıkları Konya .. Asl. Huk. Mah. ./.. esas ve (birleşen davalarda) tazminat davasında ödenmesi gereken yargılama harcı olduğunu, bu yargılama harcı ve ödenecek tutar Mahkeme kararında açıkça yazılı olduğunu, davacının aleyhine verilen tazminatı zarar gören davacılara ödedikten sonra ödediği bu zararın rücu için Konya ....

Asliye Hukuk Mahkemesinde ./. esasta kayıtlı davayı açtığını, davacının müvekkillerine rücu etmesine dayanak 2010 yılında açılan davada zarar görenlere ödeyeceği tazminat tutarı ile tüm yargılama giderlerinin belli olduğunu, davacının müvekkiline rücu davası açarken basiretli davranmadığını, sadece zarar görenlere ödediği para için rücu davası açmış harç için bir talepte bulunmadığını, davacının Maliyeye yargılama harcını 30.05.2016 tarihinde geç ödemesi davacının kendi kusuru olduğunu, bu davada talep edilen 35.058 TL harcın ödenmesi 2010/605 esas davanın karar çıktığı 20.03.2012 tarihi ve sonrası olduğunu,

harç tutarları toplamı 20.909.69 TL iken davacının geç ödemesi nedeniyle gecikme zamlı olarak ödediğini, kendi kusuru sebebiyle yansıyan gecikme zammını müvekkilinden talep ettiğini, esas itibariyle müvekkiline rücu edilebilecek tutar da 20.909,69 TL iken yasal sürede rücu edilmediği için zamanaşımına uğradığını, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 109 maddesi uyarınca da zamanaşımına uğradığını, bu nedenlerle zamanaşımına uğrayan haksız dava ve talebin reddini, haksız takip sebebiyle %20 tazminat ile yargılama giderlerinin davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesinin kararı ile; "Tüm dosya muhtevası birlikte değerlendirildiğinde; izah edilen hususlar nedeniyle ... Hesabının zarar görene yaptığı ödemelere ilişkin, zarar göreninin yerine geçerek açtığı davalara temel teşkil eden husus haksız fiilden kaynaklandığından ve bu tür davalarda görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğundan mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." şeklinde H.M.K.114/1-C, H.M.K. 115/1-2 maddesine göre mahkememizin görevsizliği nedeniyle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine, görevli mahkemenin Konya Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna dair hükmün kurulduğu anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; somut uyuşmazlıkta 03.10.2010 tarihinde ...'ın sürücüsü olduğu ... plaka sayılı aracın, gerekli önlemler alınmadan yıl kenarına bırakılan ...'e ait ... sevk ve idaresindeki traktöre çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında malul kalanlar ve destekten yoksun kalanlar tarafından müvekkil ... Hesabı aleyhine açılan Konya .. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ../. E. - ./.

K. dosyasında hükmedilen karar ve ilam harcının müvekkil ...

Hesabı tarafından ödenmesi üzerine sorumlulardan rücuen tahsili için yapılan icra takibine, davalıların yapmış olduğu itirazın iptali talep edildiğini, uyuşmazlığın temelde Yüksek Mahkeme uygulaması ışığında TTK 1483/1 maddesi düzenlemesi ile ZMMS'den kaynaklandığını, davaya konu olayın hukuki bakımdan ticari iş sayıldığı için davaya bakmakla görevli mahkemenin Yerel Mahkeme olduğunu beyan ederek Yerel Mahkemece verilen kararın ortadan kaldırılmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Dava, ... hesabı tarafından açılan rücuen tazminat istemine dayalı itirazın iptali istemine ilişkindir.

Türk Ticaret Kanunun 4.maddesinde, bu kanundan doğan hukuk davalarının ticari dava sayıldığı, aynı kanunun 5.maddesinin 2.fıkrasında, bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu kanunun 4.maddesi hükmünce ticari sayılan davalara ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.

Türk Ticaret Kanunun 1483 ve devamı maddelerinde “zorunlu sorumluluk sigortaları” düzenlenmiştir. Bir hukuki işlemin veya fiilin TTK'nın kapsamında kaldığının kabul edilmesi için yasanın amacı içerisinde yukarıda tanımları verilen bu kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bir hukuki işlemin veya fiilin olması gerekir.

Somut olayda davanın, trafik kazası nedeniyle ... hesabı tarafından zarar görene ödenen tazminatın zorunlu mali mesuliyet sigortası bulunmayan araç malikinden rücuen tahsili istemine ilişkin olduğu, davanın Türk Ticaret Kanunun 1483 vd. maddelerinde sayılan hususlardan olduğu anlaşılmaktadır. Her ne kadar dava, haksız fiilden kaynaklanıyor ise de zorunlu mali mesuliyet sigortası bulunmayan davalının sorumluluğuna ilişkin olup, zorunlu mali mesuliyet sigortasının 6102 Sayılı TTK.nda düzenlenmesine göre, ticari dava niteliğindeki uyuşmazlığın Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

(Nitekim Yargıtay 20.Hukuk Dairesinin 22/01/2018 tarih ve 2017/10924 esas 2018/399 karar sayılı ilamı, Yargıtay17. Hukuk Dairesinin 2016/9691 esas 2019/4056 karar sayılı, Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2014/15604 esas 2014/15989 karar sayılı ilamı,Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2018/2830 esas 2019/1603 karar sayılı ilamı )

HMK'nun 353/1-a-3. maddesinde mahkemenin görevli veya yetkili olmasına rağmen görevsizlik veya yetkisizlik kararı vermiş olması veya mahkemenin görevli ya da yetkili olmamasına rağmen davaya bakmış bulunması halinde esasın incelenmeden kararın kaldırılmasına karar verilmesi gerekmektedir.

Bu durumda işin esasının incelenerek hasıl olacak sonuca göne karar verilmesi gerekirken yanlış değerlendirme sonucu görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan, davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun kabulü ile, 6100 sayılı HMK'nun 353/1-a.3 maddesi gereğince yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren yerel mahkemeye gönderilmesine dair aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.