Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2022/597 K.2022/709

3- ... - ...

DAVA

Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 25/03/2022

İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ : 28/03/2022

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkiline ait ... plaka numaralı araca, park halindeyken 02/07/2019 tarihinde sürücü belgesi bulunmayan ... idaresindeki ... plaka numaralı aracın çarpmasıyla müvekkilinin aracının ciddi hasar gördüğünü, aracın tamiratının sigorta şirketi tarafından yapıldığını ve müvekkilinin uzun bir süre aracından mahrum kaldığını, ayrıca müvekkilin hiçbir kusuru olmamasına rağmen aracında ciddi değer kaybı oluştuğunu, müvekkilinin aracının 2013 model ... olup bu model ve markadaki en donanımlı sunroof, koltuk ısıtma, çelik jant, hız sabitleme sistemi vs. (sunroof, koltuk ısıtma, çelik jant,

hız sabitleme sistemi vs.) dolu paket olduğunu ve piyasada 100.000 TL civarında alıcı bulan, tüm bakımları bugüne kadar yetkili serviste yapılan, dizel yakıt kullanması itibariyle yaşı da dikkate alındığında kilometresi düşük olan aracın söz konusu kaza nedeniyle değer kaybına uğradığını, müvekkilinin, davalılardan birinin sorumsuzca davranması ve ehliyetsiz olarak araç kullanması ve diğer davalının da daha büyük bir sorumsuzluk göstererek aracı ehliyeti olmayan çocuğuna vermesi nedeniyle müvekkilin zarara uğramasının hakkaniyet bakımından kabul edilemeyeceğini,

davalı şirketin söz konusu olaydan dolayı müvekkiline 3.500 TL gibi cüzi bir ödeme yaptığını ve başkaca ödeme yapılmayacağını ve sorumluluğunun bununla sınırlı olduğunu iddia ettiğini ancak teminat altına aldığı maddi zararın bu bedelden çok daha yüksek olduğunu, poliçede bu hususun görüleceğini, konuya ilişkin olarak daha önce arabuluculuğa da başvurulduğunu fakat sonuç alınamadığını, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının belirlenerek davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini için açılan davanın kabulünü talep ettikleri görülmüştür.

Davalı Sigorta Şirketi vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davalılar ...'a ait olan ve Müvekkil Şirket tarafından ... nolu Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet poliçesi ile sigortalanan ... plaka sayılı aracın 02.07.2019 tarihinde karıştığı trafik kazasının oluşumunda kusurlu olarak yer aldığının iddia edildiğini, fakat aracın söz konusu poliçe teminatı altına alınmış olması,

teminatın tamamen ve otomatik olarak ödeneceği anlamına gelmediğini, müvekkili şirketin , 2918 sayılı kanuna göre, işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitleri dahilinde teminle mükellef olup, işletenin sorumluluğunun bulunmadığı hallerde, Müvekkil Şirketin sorumluluğundan bahsedilmesinin mümkün olmayacağını, yargılamaya konu kazaya karışan araçların ve şahısların kusur dağılımına iliksin olan maddi gerçeğin, İstanbul Teknik Üniversitesi, Karayolları Trafik Fen Heyeti, Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi gibi kurumlardan seçilecek uzman bilirkişi heyetinden alınacak ayrıntılı ve gerekçeli rapor tanzimi ile saptanması gerektiğini,

davacı yanın talepte bulunmuş olduğu değer kaybı hususunda müvekkili şirket tarafından ödeme yapıldığını müvekkilinin üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirdiğini, bu nedenlerle açılan davanın reddini talep ettikleri görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi 22/12/2021 tarih, ... esas ... karar sayılı gerekçeli kararında özetle; "Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı vekili davalılar aleyhine Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davası açmış, bir kısım davalılar cevap dilekçesini ibraz etmiştir.

Konunun 6098 sayılı TBK.49.maddesi ve KTK.85. ve devam eden maddelerinde düzenlendiği TBK.49/1. maddesinde.

"Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklinde, KTK.85. maddesinde;"Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.............İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi,

aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." şeklinde, KTK'nun 86/1.maddesinde;"İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur." şeklinde, KTK'nun 91/1.maddesinde;"İşletenlerin,

bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklinde, KTK'nun 92.maddesinde.

"Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar.a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler, b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler, c) İşletenin;

bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler, d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar, f) Manevi tazminata ilişkin talepler. g) (Ek bent: 14/04/2016-6704 S.K.

4. mad.) Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri, h) (Ek bent: 14/04/2016-6704 S.K. 4. mad.) İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri, i) (Ek bent: 14/04/2016-6704 S.K. 4. mad.) Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler." şeklinde, KTK'nun 97.maddesinde.

"Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir.

Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." şeklinde, KTK'nun 99.maddesinde;"Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar. " şeklinde düzenlemeler yapıldığı,

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceğinin düzenlendiği görülmüştür.

Mahkememiz dosyasına ... tarafından ibraz edilen ve hükme esas alınan raporda aracın hasar uğramadan önceki rayiç değerinin 105.000 TL olacağı, aracın hasara uğradıktan sonraki rayiç değeri 90.000 TL olduğu, aracın uğramış olduğu değer kaybının 15.000 TL olduğu bildirilmiş olup, Mahkememiz dosya kapsamına göre değerlendirme yapıldığında; dosyadaki tüm bilgi, belge, deliller, bilirkişi raporları da dikkate alındığında davacının, davalılar ..., ... ve ...

Sigorta A.Ş aleyhine açtığı araç değer kaybına ilişkin tazminat davasının kabulü ile. 11.500,00 TL'nin davalılar ..., ... yönünden olay tarihi olan 02/09/2019 tarihinden itibaren, davalı ...

Sigorta A.Ş yönünden 26/08/2019 tarihinden itibaren (Sigorta şirket yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine aynı zamanda davalı sigorta şirketinin 3.500,00 TL ödeme yaptığından bu durum dikkate alınarak mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre;

Davacının, davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş aleyhine açtığı araç değer kaybına ilişkin tazminat davasının KABULÜ ile; 11.500,00 TL'nin davalılar ..., ... yönünden olay tarihi olan 02/07/2019 tarihinden itibaren, davalı ... Sigorta A.Ş yönünden 26/08/2019 tarihinden itibaren (Sigorta şirket yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE" şeklinde hüküm kurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ...

Sigorta vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; aracın değer kaybına dair yapılan tespitlerin somut veri ve formüllerden uzak olduğunu, düzeltilen arka çamurluk ve arka panel için ve değişen kaporta aksamı ve boya uygulanan parçalar dikkate alındığında hesaplanan değer kaybının çok yüksek olduğunu, değer kaybı hesaplaması yapılırken hangi parçaların değer kaybına yol açıp hangilerinin açmayacağının değerlendirilmeye alınmadığını, panelin plastik bir aksam olduğunu ve değer kaybına yol açmayacağını, dosyada iki farklı bilirkişiden alınmış raporların mevcut olduğunu ve bu raporların birbirleri ile bariz şekilde çeliştiğini,

bu çelişkilerin giderilmesi için kati rapor alınmadan hüküm kurulmasının doğru olmadığını, yerel mahkeme kararının eksik inceleme neticesinde verildiğini, değer kaybına ilişkin tazminat kaleminden ve buna bağlı oluşan yargılama giderlerinden müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, talepleri doğrultusunda istinaf itirazlarının kabulüne karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeni ile araçtaki değer kaybı nedeni ile maddi tazminat istemine ilişkindir.

Kusura ilişkin itirazın incelenmesinde :

Olaya ilişkin tutulan kaza tespit tutanağında davalı sürücü ...'nın kusurlu park halindeki araç sürücülerinin kusursuz olduğunun tutanağa bağlandığı İDM tarafından alınan raporda davalı sürücü ...'nın %100 kusurlu olduğunun rapor edildiği kaza tespit tutanağı ve raporun birbirin teyit ettiği anlaşılmıştır.

Olayla ilgili kaza tespit tutanağı ve raporun birbirin teyit ettiği söz konusu kazanın oluş şekline ve dosya kapsamına uygun olduğu sonucuna varılarak hüküm verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir durumun olmadığı, kaza tespit tutanağı ve raporun birbirin teyit ettiği ve örtüştüğü anlaşılmakla kusura yönelik itirazlar yerinde değildir.

2- Davalı vekilinin hasar raporuna ilişkin itirazının incelenmesinde:

Dosya içerisinde üç bilirkişiye ait toplam 3 adet rapor bulunduğu değer kaybı hususunda ilk bilirkişinin 6.500,00 TL değer kaybı olduğunu ikinci bilirkişi 14.956.50 TL değer kaybı olduğunu ,üçüncü bilirkişinin ise 15.000,00 TL değer kaybı olduğunu bildirdiği anlaşılmakla mahkemece, dosyadan aldırılan bilirkişi raporları arasında çelişki giderilmeden karar verilmesi doğru değildir.

Anılan raporlarda belirlenen miktarlar arasında fahiş fark bulunduğu, raporların birbiriyle fazlaca çelişkili olduğu da gözetilerek, dosyanın İTÜ'den veya Karayolları fen heyetinden seçilecek 3 kişilik uzman bilirkişi kurulundan, dosyada mevcut bilgi, belge ile raporlarda da irdeleyen ve çelişkiyi giderici mahiyette, ayrıntılı, gerekçeli, denetime açık rapor alınarak, hâsıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, raporlar arası çelişki giderilmeden yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

İtirazın kabulü gerekmiştir. (YARGITAY 17. Hukuk Dairesi 2016/12577 E 2018/3968 K)

Yukarıda açıklanan gerekçelerle davalı vekilinin istinaf talebinin HMK.nın 353/1.a.6.maddesi gereğince kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılması için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.