Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/227 K.2024/519

: Av.

DAVALI : 3-

DAVA İHBAR OLUNANLAR : 1-

: 2-

DAVA

Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 20/03/2024

İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ : 20/03/2024

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak. 07.09.2022 günü davalı ... San. Ve Tic.

A.Ş adına kayıtlı, diğer davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın müvekkiline ait, park halinde bulunan ...plaka sayılı vasıtasına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olduğunu, müvekkilinin kazanın gerçekleşmesinde herhangi bir kusurunun bulunmayıp davalının kazaya tam (% 100) kusurlu hareketi ile sebebiyet verdiğini, kaza neticesinde, müvekkilinin aracını kendi kasko sigortasından yaptırmış olup olay tarihinden itibaren aracın 15 gün tamirde kalmış ve bu süreçte kullanılamadığını, müvekkilinin aracının, ticari ağır vasıta olup nakliye işinde kullanıldığını,

müvekkilinin tamir süresi içerisinde aracının kullamamasından dolayı kazanç/gelir kaybına, maddi zarar maruz kalmış olduğundan davalılar tarafından maddi zararın giderilmesini talep etme zorunluluğunun doğmuş olduğunu, müvekkilinin aracının, 2013 model, MAN marka, ... ticari isimli araç olduğunu, kaza öncesi orijinal olduğunu, herhangi bir hasrının olmadığını, kazanın ardından müvekkilinin aracının piyasa değerinde çok büyük bir azalma söz konusu olmuş olduğunu, davalı şirket adına kayıtlı ... plakalı aracın sigortalı bulunduğu diğer davalı...

Sigorta Şirketi'nin dava konusu değer kaybına ilişkin tutardan sigorta poliçe limitleri aşılmamak üzere dava tarihi itibariyle sorumluluğunun doğmuş olduğunu, bu tutarların davalı sigorta şirketinden tahsiline karar verilmesi gerekmekte olduğunu, müvekkilinin kendi aracını kendi kasko sigortasından 25.645 TL olma üzere yaptırdığını belirterek; davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalması kaydıyla, davalılardan ... San. Ve Tic.

A.Ş adına kayıtlı ... plakalı aracın trafik kaydına, kararın kesinleşmesine kadar cebri icra yoluyla satışı ve 3. şahsılara devri engelleyici nitelikte ihtiyati tedbir şerhi konulmasına, şimdilik müvekkiline ait ...plakalı araçta meydana gelen değer kaybı için 1.000,00 TL, kazanç kaybı için 1.000,00 TL olmak üzere toplam 2.000,00 TL maddi tazminat tutarının işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden, sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmektedir.

Davalı ...

Sigorta vekili cevap dilekçesinde özet olarak; dava konusu taleplerin belirsiz alacak olarak ileri sürülme imkanının bulunmamakta olduğunu, sigorta şirketine dava ikame edilmeden önce yazılı olarak başvurulması gerekirken savacının, müvekkil şirkete usulüne uygun müracaatta bulunmamış olduğunu, davacının dayandığı delillerin taraflarına tebliğe çıkarılması gerekmekte olduğunu, davaya konu sigortalı aracın kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda araç başına azami 50.000 TL ile sınırlı olduğunu, teminat limitlerini bildirmelerinin, davayı kabul anlamına gelmediğini, müvekkil şirketin,

daha önceki yapmış olduğu ödemeler dolayısıyla bakiye tazminat borcunun kalmamış olduğunu, soyada öncelikle kusur tespiti yapılması gerektiğini, kusur tespitinin yapılabilmesi için dosyanın Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi'ne gönderilmesini talep ettiklerini, başvuruyu kabul anlamına gelmemek üzere şayet bir hesaplama yapılacak ise yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlar ekine göre yapılması gerektiğini, kabul manasına gelmemek kaydıyla,

belirtilen hesaplama yönteminin yanı sıra gerçek değer kaybının belirlenebilmesi için gerekli kriterlerin incelenmesi ve bu incelemenin de bilirkişi kanalı ile yapılması gerekmekte olduğunu, aracın ağır hasar halinin olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini, aracın ağır hasar kaydı bulunması halinde değer kaybı talebinin reddedilmesi gerektiğini, ...plakalı aracın daha önce hasara uğrayıp uğramadığının tespit edilmesi gerekmekte olduğunu, zira işbu davaya konu aracın daha önce hasara uğramış olması halinde aracın tekrar değer kaybına uğramayacağından değer kaybına ilişkin talebin reddedilmesi gerekmekte olduğunu,

değer kaybı talebinin teminat dışı kaldığı hallerin mevcut olup olmadığının araştırılması, bu hallerin mevcut olması halinde davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, tazminat hesaplamalarındaki belirsizlikleri ortadan kaldıran 7327 sayılı Kanunun yürürlüğe girmiş olup huzurdaki davaya uygulanması gerektiğini, faizin hatalı talep edilmiş olduğunu, müvekkil şirketin temerrüte düşmediğini, davacının aracının daha önce kazaya karışıp karışmadığının tramer kayıtları celp edilerek tespitine, Adli Tıp İhtisas Dairesi'nden kusur raporu alınmasına,

davacının değer kaybı tazminatı talebine yönelik bilirkişi raporu alınmasına ve yapılacak hesaplamanın yürürlükte bulunan ve Resmi Gazete'de yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlar Eki uyarınca yapılmasına, müvekkil şirketin temerrüte düşmediğinden dava tarihinden itibaren taraflar açısından yasal faiz uygulanmasının gerektiğini belirterek; davanın usulden reddine, aksi durumda ise esastan reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Davalı ... San. Ve Tic.

A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özet olarak; davacı tarafça işbu davanın haksız fiile dayalı tazminat davası olarak ikame etmiş olduğunu, işbu davada mahkemenin görevli olmadığını, müvekkili şirketin ikamet adresinden dolayı yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Mahkemeleri olduğunu, davacı tarafça açılan davada, müvekkil şirketin olay tarihinden aracın sürücüsü yada işleteni olmadığından hiçbir hukuki sorumluluğunun bulunmadığını, davaya konu trafik kazasının iki taraflı olup kazanın oluşumunda kimlerin nasıl ve ne şekilde kusurlu olduğu,

aynı aracın aynı bölgeden almış olduğu hasar neticesinde, birden fazla kez değer kaybına uğraması mümkün olmadığından .... plakalı aracın daha önce hasara uğrayıp uğramadığı, ağır hasar kaydının olup olmadığı, davacı yanın kazanç kaybı iddiasına binaen ...plakalı aracın ticari amaçla kullanılıp kullanılmadığı hususlarının 6100 sayılı HMK 266 ve devamı maddeleri gereğince yapılacak bilirkişi incelemesi ile tespit edilmesinin şart olduğunu belirterek; haksız ve yasal dayanaktan yoksun olması sebebi ile usul ve esastan müvekkili açısından reddine, huzurdaki davanın uzun süre kiralama nedeniyle müvekkiline ait ... plakalı araç işleteni...

Tur. Tic. Ltd. Şti.'ne ihbarına, müvekkiline ait ... lakalı aracın kasko filo sigortası kapsamında davanın.... A.Ş'ye ihbarına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesi gerekçeli kararında özetle. "Somut olayda davalı .... Oto A.Ş. ile dava dış... Ltd. Şti arasında 01/04/2022 tarihinde 1 yıl süreli kira sözleşmesi imzalandığı, kazaya karışan ... plakalı aracında kiralanan araçlar arasında yer aldığı, davalı ....Oto ...

A.Ş.'nin defterleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde düzenlenen rapor ile de kiralamaya ilişkin faturalar düzenlendiği ve tahsilatlar yapıldığının tespit edildiği, kiralaya ilişkin kayıtların KABİS sisteminde yer aldığı dolayısıyla araç işleteninin dava dışı .... Ltd. Şti olduğu sonucuna varıldığından davalı ... Oto ... A.Ş.'ye yönelik davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir. Bir an için davacının davalı kayıt maliki ... Oto ... Ltd.

Şti.'nin işleten sıfatının bulunmadığını bilebilecek durumda olmaması nedeniyle davacı aleyhine yargılama giderine hükmedilmesinin hakkaniyete uygun olmadığı düşünülebilirse de tüm deliller toplandıktan sonra dahi davacının davalı ... Oto ... A.Ş.'ye yönelik davasına devam etmesi hatta ıslah isteminde bulunması nedeniyle davalı ... Oto ... A.Ş. lehine yargılama giderine hükmedilmesinin hakkaniyete uygun olacağı kabul edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında ... plakalı araç sürücüsü davalı ...'ın tam kusurlu olduğu, davacının araç mahrumiyetinden kaynaklı zararının 30.000 TL olduğu, oluşan zarardan davalı ...'ın sorumlu olduğu sonucuna varıldığından davalı ...'a yönelik araç mahrumiyetinden kaynaklı tazminat davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve;

Davacının değer kaybı tazminatı davasının FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,

Davacının davalı .... Oto Kiralama ve ... Hizmetleri A.Ş.'ye yönelik araç mahrumiyet tazminatı davasının PASİF HUSUMET YOKLUĞU NEDENİYLE REDDİNE,

Davacının davalı ...'a yönelik araç mahrumiyet tazminatı davasının kabulü ile 30.000,00 TL araç mahrumiyet tazminatının kaza tarihi olan 07/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine," karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde; dava konusu kazanın 07/09/2022 tarihinde meydana geldiğini, davacının kaza sonucunda iddia edilen araç mahrumiyetinden kaynaklı tazminat talep edildiğini, davacının aracının kaza öncesinde herhangi bir hasarının olmadığının iddia edildiğini, alınan bilirkişi raporunda araştırma yapılmaksızın davacının beyan ve iddiaları doğrultusunda hesaplama yapıldığını, alınan bilirkişi raporunu kabul etmediğini, davacının gerçek zararının tespiti için gerekli bilgi ve belgelerin toplanmasını talep ettiğini,

davacının talep ettiği araç mahrumiyet tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığının mahkeme tarafından araştırılmadığını, karara esas alınan bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu, mahkeme kararının kaldırılmasını, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeni ile değer kaybı ve araç mahrumiyet istemine ilişkindir.

Davacı davalılardan araç mahrumiyet zararını istemiştir. talep edilen araç mahrumiyetine ilişkin zararın belirlenmesinde hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre ve emsal aracın ikamesinin kullanımı için ödenecek ücret ile bu aracın kullanılamadığı süre içerisinde elde edilen yararlar dikkate alınarak sözkonusu zararın kapsamı belirlenmesi gerekmektedir.

Somut dosyamızda; Yargıtay uygulamaları doğrultusunda uzman bilirkişi tarafından aracın kaç günde tamir edileceği, günlük kiralama bedeli, amortisman, yakıt v.s. giderler düşülerek araç mahrumiyeti zararının belirlendiği ve buna ilişkin istinaf isteminin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği esas yönünden reddine dair aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.