Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/257 K.2025/1764

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili 13/07/2022 tarihli dilekçesiyle; dava dışı ...... Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin iflasına karar verilerek, Konya .... İcra (İflas) Müdürlüğünün ... İflas sırası üzerinden iflas masası oluşturulduğunu, kendilerinin alacaklı olarak sıra cetveline kabul edildiği gibi davalı şirketin de alacaklı olarak sıra cetveline kaydedildiğini ancak, davalı şirketin alacağının gerçek bir alacak olmadığını beyan ederek, davalının sıra cetvelinde yer alan alacağının muvazaalı olması nedeniyle terkin edilerek, davalıya ayrılan payın 2004 s. İİK'nin 235/3. maddesi gereğince davacıya ödenmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı vekili, davalı şirket ile dava dışı müflis şirketi arasında ticari ilişki bulunduğunu, alacaklarının gerçek bir alacak olduğunu beyan ederek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesinin kararı ile; "İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;

Dava, "Kayıt Terkin" davasıdır.

Dava dışı ...... Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 04/02/2022 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile iflas kararı verildiği, kararın 24/05/2022 tarihinde kesinleştiği ve Konya .... İcra (İflas) Müdürlüğünün ... İflas sayılı iflas masasının oluşturulduğu anlaşılmıştır.

2004 s. İİK'nin 235/1. maddesine göre, "sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecburdurlar. 223 üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmü mahfuzdur..."

Somut olayda ; davanın, görevli ve yetkili mahkemesinde, hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Dosya kapsamına uygun görülerek hükme esas alınan 19/04/2023 tarihli rapor ile 02/09/2024 tarihli ek raporuna göre, davalı şirketin ticari defter ve belgeleri ile dava dışı müflis şirketin ulaşılabilen ticari defter ve belgelerinin usulüne uygun olarak tutulduğu, davalı şirket ile dava dışı müflis şirket arasında ticari ilişki bulunduğu, davalı şirketin 04/02/2022 iflas tarihi itibariyle müflis şirketten olan alacağının 3.260.000 TL. olduğu anlaşılmıştır.

Davalı tarafın iflas masasına 3.260.000 TL. alacak kaydı yaptırdığı ve talebinin iflas masasına ayni miktar üzerinden kabul edildiği anlaşılmıştır.

Kayıt terkin davalarında ispat yükü davalı şirkette olup, davalı şirketin alacağını kendi ticari defterleri ve müflisin temin edilebilen ticari defterleri ile ispat etmiştir.

Davacı taraf, dava dilekçesinde açıkça yemin deliline dayanmış, davacı vekiline söz konusu alacağın gerçek bir alacak olup olmadığı konusunda, davalı şirkete (temsilcisine) yemin teklif edip etmeyecekleri sorulmuş, davacı taraf yemin teklif etmeyeceklerini bildirmişlerdir.

Davalı taraf alacağının gerçek bir alacak olduğunu ve alacaklarının iflas masasına yazılan kadar olduğunu ispat etmiş olup, davacı taraf ise aksi yöndeki davasını ispat edemediğinden davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Davacının davasının İSPAT EDİLEMEMESİ NEDENİYLE REDDİNE" şeklinde hükmün kurulduğu anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ticari defterlere yapılan kayıtların yasal dayanaklarına bakılmadığını, kayıtların doğru ve yeterli olduklarının kabulünün hukukun temel normlarına aykırı olduğunu, defterlerin yasal delil olarak kabul edilebilmesi için usulüne uygun tutulmuş, kapanış ve açılış tasdiklerinin zamanında yaptırılmış olmaları gerektiğini, ispat yükü kendisinde olan davalının, alacağını genel hükümlere göre ve ayrıca 3.kişilere karşı da ileri sürülebilecek kanıtlarla ispat etmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle istinaf taleplerinin kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne ve yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılan sıra cetveline itiraz (kayıt terkin) davasıdır. Dava dışı ...... Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 04/02/2022 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile iflas kararı verildiği, kararın 24/05/2022 tarihinde kesinleştiği ve Konya .... İcra (İflas) Müdürlüğünün ... İflas sayılı iflas masası oluşturulmuştur.

İİK'nın 234/1. maddesi, "İflas idaresi sıra cetvelini iflas dairesine verir ve alacaklıları 166. maddenin 2. fıkrasındaki usule göre ilan yoluyla haberdar eder." hükmünü, 235/1. maddesinin ilk iki cümlesi, "Sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecburdurlar. 223. maddenin üçüncü fıkrası hükmü mahfuzdur." hükmünü içermektedir.

Bu madde hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, iflas sıra cetveline itiraz davaları süreye tabi olup, bu husus üzerinde mahkemece re'sen durulmalıdır. Bu süre, kural olarak sıra cetvelinin İcra İflas Kanunu'nun 166. maddesinde gösterilen usulde ilanından itibaren işlemeye başlar eğer davacı, aynı Kanun'un 223. maddesine göre tebliğe elverişli adres gösterir ve gerekli masrafı avans olarak yatırırsa, süre kendisine yapılan tebliğden itibaren hesaplanır.

Masraf verilmediği takdirde iflas masasının masrafından yapılan tebliğ bilgi mahiyetinde olup alacaklıya herhangi bir hak bahşetmez ve bu durumda dava açma süresi son ilan tarihinden itibaren başlar.

2004 s. İİK'nin 235/1. maddesine göre, "sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecburdurlar. 223 üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmü mahfuzdur..." Davanın, görevli ve yetkili mahkemesinde, hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Somut olayda, mahkemece müflis şirketin ve davalı alacaklının ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, dosya arasına alınan sair kayıt ve belgeler değerlendirilmek suretiyle yazılı şekilde davanın reddine karar verildiği görülmüştür.

Anlatılan yasal düzenleme ve ilkeler ışığında, dosya içeriğine, toplanan delillere, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenle, özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine,

vakıa mahkemesi hakiminin objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına ve hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere göre, HMK’nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve resen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmış olup,

Bu karara karşı davacı vekilinin istinaf başvurusu yerinde görülmediğinden başvurunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği esas yönünden reddine dair aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.