Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2026/50 K.2026/260

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili 30/09/2024 tarihli dava dilekçesiyle ; davacının davalı müflis şirketten alacaklı olduğunu, davalı şirketin ise iflasına karar verilip iflas masasının oluşturulduğunu, alacaklarının iflas masasına bildirilmesine rağmen alacak taleplerinin kabul edilmediğini beyan ederek, davalı müflis şirketten iflas tarihi itibariyle 255.333,74 TL. olan alacaklarının iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmesini dava ve talep etmiştir. Davalı müflis şirketi temsilen iflas idaresi adına iflas dairesi, duruşmalara katılmamış ve davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesi gerekçeli kararında özetle; "Davacının ilk alacak kaydı talebindeki 190.078,98 TL. sıra cetveline kabul edilmiştir. İkinci alacak talebindeki 223.430,11 TL. yönünden ise sıra cetveli düzenlenmemiştir. Dolayısıyla davacının sıra cetveli düzenlendikten sonra dava açma hakkı saklı kalmak kaydıyla bu davayı açmakta hukuki yararı yoktur. Ancak, iş yoğunluğu sebebiyle sehven 190.078,98 TL.lik alacak sıra cetveline kabul edildiği halde, reddedilmiş gibi değerlendirilmiş, bilirkişi ek raporu ile toplam alacağın 351.882,06 TL. olduğu, dava dilekçesinde 255.333,74 TL,. istenildiği, düzenlenen sıra cetveline konu alacağın ise 190.078,98 TL. olduğu gözetilerek kısa kararda bu bedel üzerinden davacının davasının kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.

Kısa karar ile gerekçeli kararın uyumlu olması zorunluluğu nedeniyle gerekçeli kararda da 190.078,98 TL. alacağın kayıt ve kabulüne karar vermek gerekmiş ve oluşan vicdani kanaat ile;

Davacının davasının Kısmen KABUL, Kısmen REDDİ ile, davacı ........'nın 190.078,98 TL.lik alacağının, davalı müflis ....... Şti'nin, Konya .... İcra (İflas) Müdürlüğü'nün ... İflas sırasında kayıtlı iflas masasına davacı alacağı olarak KAYIT VE KABULÜNE," şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı kurum vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müflis şirket olan ........ şirketinin Konya .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ...

E sayılı kararı ile iflasına karar verildiğini, bunun üzerine iflas dairesi tarafından müvekkiline tebligat gönderildiğini ve sıra cetveli yapılana kadar müflis şirketten alacaklarını masaya kaydettirilmesinin istendiğini, bunun üzerine kurumun müflis şirketten olan alacaklarına ilişkin olarak ilk önce 19/12/2023 tarihli 190.078,98 TL alacaklarının olduğunun iflas dairesine bildirildiğini,

daha sonra sıra cetveli tanzim edilmeden 26/01/2024 tarihinde müvekkili kurum tarafından 223.430,11 TL daha alacaklarının olduğunun iflas dairesine bildirildiğin ancak iflas dairesinin herhangi bir gerekçe göstermeden ikinci bildirilen alacağı sıra cetveline dahil etmediğini, mahkeme tarafından verilen kısmi ret kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, bilirkişi raporuna itirazlarının dikkate alınmadığını, kararın kaldırılmasını ve talepleri şeklinde eksik hususların giderilerek davanın tam kabulüne karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılan sıra cetveline itiraz ( kayıt kabul ) davasıdır.

10.04.1992 gün 7/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı, hakimin tefhim etmiş olduğu kısa kararla gerekçeli kararın uyum içinde olmasını öngörmektedir. Kısa kararda hükmedilen bir yükümlülüğün gerekçeli kararda hüküm altına alınmamış olmasının ya da gerekçeli karar içeriğinde kabul edildiği bildirilen bir talebin hüküm fıkrasında yer almamasının, çelişki teşkil etmediğini söylemek mümkün değildir.

Yargı erkinin görev ve yetkisi, Anayasa ile yasaları amaçlarına uygun olarak yorumlayıp uygulamak, keza İBK'nın bağlayıcılığını gözetmekten ibarettir. Kısa kararla gerekçeli karar arasındaki çelişkiye cevaz verilmemesinin amacı, kamunun mahkemelere olan güveninin sarsılmamasına yöneliktir. Tefhim edilen hüküm başka, gerekçeli karardaki hüküm başka ise bu durumun mahkemelere olan güveni sarsacağı tartışmasızdır.

Öyle ki İBK ile bu konuya çok büyük bir önem verilmiş, çelişkinin varlığı tespit edildiği takdirde başka bir incelemeye gerek görülmeksizin ve tarafların bu konuyu temyiz sebebi yapıp yapmadıklarına bakılmaksızın kararın "salt bu nedenle bozulması gerektiğine" işaret edilmiştir.

Diğer taraftan 1086 sayılı HUMK'nun 381-389. maddelerinde (6100 sayılı HMK'nun 294-297. maddeleri), hükmün tefhimi, nasıl tesis edileceği ve sonrasında kararın nasıl yazılacağı etraflıca düzenlenmiştir. HUMK’nun 388. maddesinde (HMK'nun 297/II maddesi); hüküm sonucu kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, istek sonuçlarından her biri hakkında verilen hükümle taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında birer birer, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesinin zorunlu olduğu açıklanmıştır. Başka bir anlatımla, tesis edilen hüküm, infazı kabil ve uygulanabilir olmalıdır.

Bu hükümler yargıda açıklık ve netlik prensibinin gereği ve kamu düzeni ile ilgili olup, yasanın aradığı anlamda oluşturulacak kısa ve gerekçeli kararların hüküm fıkralarının açık, anlaşılır, çelişkisiz, uygulanabilir olmasının gerekliliği kadar, kararın gerekçesinin de, sonucu ile tam bir uyum içinde, ifadeleri özenle seçilmiş ve kuşkuya yer vermeyecek açıklıkta olması zorunludur.

Yargıtay'ın hukuka uygunluk denetimini yapabilmesi için de ortada usulüne uygun şekilde oluşturulmuş bir hükmün bulunması gerektiği açıktır.(YARGITAY 17. Hukuk Dairesi 2015/1275 ESAS, 2017/1958 KARAR sayılı ilamı)

Anlatılan ilke ve düzenlemeler kapsamında somut olayda, mahkemenin kısa kararında davanın kısmen kabulüne karar verildiği, gerekçeli kararın gerekçe kısmında davacının hukuki yararının bulunmadığına ilişkin gerekçe oluşturulduğu gerekçe ile hüküm arasında çelişki bulunduğu görülmektedir.

Mahkemece, yukarıda anlatıldığı biçimde gerekçe kısmı ile hüküm kısmında çelişki oluşturulduğundan nihayeten bu durumda incelenebilecek bir karar da bulunmadığından, bu çelişkinin mahkemece giderilmesi gerektiğinden, kamu düzeni nedeniyle davacı tarafın istinafının kabulüne karar verilerek kararın bu sebeple kaldırılması gerekmiştir.

Kaldırma sebep ve şekline göre, sair yönlere ilişkin itirazlar konusunda şimdilik bir değerlendirme yapılmasına gerek ve yer bulunmamaktadır.

Anlatılan sebep ve gerekçelerle, tüm dosya kapsamı ve davanın niteliği nazara alınarak davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK m.353/1-a-6 uyarınca kaldırılmasına karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.