Konya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2024/1125 K.2024/1682

Av.

DAVALI

VEKİLLERİ : Av Av.

DAVANIN KONUSU

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 04/04/2024

İSTİNAF KARARI YAZIM

TARİHİ : 16/04/2024

Taraflar arasındaki davada Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi ve Yunak Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya incelendi:

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde: 09/07/2022 tarihinde Konya İli, Çeltik İlçesi, Selçuk Mahallesi, Atdüşen Mevkinde, müvekkil ... adına kayıtlı olan ve yine müvekkilin sevk ve idaresinde bulunan.... plaka sayılı çekiciye takılı olan ... plaka sayılı tırsan marka dorse saman balyası yüklü ilken elektrik tellerinin altından geçerken yandığını, meydana gelen yangın sonrasında 20 ton saman ve ... plaka sayılı tırsan marka dorsenin tamamen yandığını, olay günü elektrik tellerinde meydana gelen sarkma sonucunda elektrik tellerinin yerden yüksekliğinin azalması sonucu yangın meydana geldiğini,

buna ilişkin olarak kazadan hemen sonra delil tespiti yapıldığını, bilirkişi raporlarına dayalı olarak haksız fiil sonucu müvekkilin uğramış olduğu zararın tazmini için davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, borçlu tarafça borca itiraz edildiğini, itiraz borçlu tarafça haksız, kötü niyetli ve hukuki dayanaktan yoksun itirazın iptali ile davalı taraf aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Yunak Asliye Hukuk Mahkemesi 20/02/2023 tarih ve 2... E. K. Sayılı kararı ile; "... HSK Genel Kurulu tarafından 08.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı alınmış, karar kapsamında 01.09.2021 tarihi itibarıyla adı geçen illerde ticari nitelikli davaların artık il merkezlerinde kurulu bulunan asliye ticaret mahkemelerinde görüleceği" gerekçesiyle görevsizlik karar verilmiştir.

Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi 30/01/2024 tarih ve.... E. ... K. sayılı kararı ile;"... davalının tacir araştırması hususunda Antalya Vergi Dairesine yazılan yazı cevabından davacının işletme hesabına göre defter tuttuğu ve elde ettiği hasılatlar bakımından tacir olmadığı" gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir. Olumsuz görev uyuşmazlığının çözümü ve davaya bakacak yargı mercinin belirlenmesi için dosya Dairemize gönderilmiştir.

Somut olayda haksız fiil nedeniyle uğranılan zararın tazmini için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali amacıyla eldeki işbu dava açılmıştır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu' nun 09.03.2016 tarih 2014/13-1023 E. 2016/294 K. Sayılı ilamında da belirtildiği gibi ;

6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1 maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede altı bent halinde sayılan davalardan olması gerektiği, taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemeyeceği, ticari davaların, mutlak ticari davalar, nispi ticari davalar ve yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olarak üç gruba ayrıldığı,

a-Mutlak ticari davaların, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalar olduğu, mutlak ticari davaların TTK' nın 4/1.

Maddesinde bentler halinde sayıldığı, bunların yanında kooperatifler kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davaların da bulunduğu, bu gruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartların aranmadığı, TTK' nun 4/1 bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesinin yeterli olduğu, bu davaların kanun gereği ticari dava sayılan davalar olduğu,

b-Nispi ticari davaların, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalar olduğu, TTK 4/1 maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafıda tacir olan hukuk davalarının ticari dava sayılacağı, bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için hem iki tarafın ticari işletmesi ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gerektiği, bu şartların birlikte bulunmadıkça uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari sayılması davanın ticari dava olması için yeterli olmadığı,

ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK' nun 19/2 maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyeceği, TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davaların haricinde ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlediği, hal böyle olunca işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmeyeceği,

c-Yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalar

Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgisi olması TTK' da yeterli görülmüştür.

Davacının faaliyet alanı karayolunda yük taşımacılığı olup son yıl hasılatı esnaf sınırı aşmadığı dolayısıyla davacının TTK m.11/2 ve m.12/1 hükümleri uyarınca tacir sıfatına haiz olmadığı gibi uyuşmazlığın mutlak yada nispi ticari dava niteliğinin bulunmadığı anlaşıldığından işbu davanın 6100 sayılı HMK 1 ve 2.maddeleri uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülmesi gerektiğinden Yunak Asliye Hukuk Mahkemesi'nin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verilmiştir.

Başkan Üye Üye Katip