Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2018/152 K.2019/108

Davacılar tarafından Konya Asliye ...Ticaret Mahkemesi'nin .... Esas sayılı dosyası ile açılan malvarlığının terki suretiyle konkordato davasında 12/11/2018 tarihinde tesis edilen davanın reddine ilişkin karara karşı davacıların istinaf kanun yoluna başvurmaları üzerine üye hakimin görüşleri alındıktan sonra, dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; davacı şirketin bir aile şirketi olduğunu, büyükbaş ve küçükbaş hayvan yemi ürettiğini, 30 kişiye istihdam sağladığını, banka kredileri ve hammadde temininde güçlük yaşaması nedeniyle borçlarını ödemede acze düştüğünü, malvarlığını alacaklılara terketmek suretiyle konkordato istediklerini ancak ihtiyati tedbir ve geçici mühlet taleplerinin olmadığını beyan ederek, ana teminat olan ... ili, ....İlçesi, .... Köyü , ....

Mevkii , ... parselde .... metre 2 fabrika binası ve müştemilatının uluslararası bir firma olan ... ye 15.500.000,00 TL + KDV olarak "takdiyatlardan arındırılarak satışına" ekli niyet mektubunda belirtilen 30/08/2018 tarihinden evvel tasfiye memuruna yetki verilmesine, ana teminat dışında bulunan taşınır, taşınmaz , nakit bloke , çek/senetin öncelikli olarak rehin alacaklılarına ve diğer alacaklılara tahsisine ilişkin alacaklılar kuruluna ve tasfiye memuruna yetki verilmesi, şüpheli alacaklıların yine konkordato alacaklılarına tahsisine karar verilemesi,

böylelikle aktifin terki suretiyle gerek ana teminatın teşkil eden taşınmazın 3. kişilere satışı ve gerekse diğer teminat ve mevcudatın/ mal varlığının alacaklılara terki veya alacaklılar kurulunun öngöreceği şekilde satılarak bedelinin yasal çerçevede paylaşılması şeklinde konkordato talebinin kabulüne karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesi tarafından 2004 s. İİK'nin 309/l maddesi gereğince adi konkordatoya ilişkin 285 ila 308/g maddelerinin malvarlığının terki suretiyle konkordatoya da uygulanmasının gerekmesi ve doğal olarak eksik belgelerin tamamlanması için davacı tarafa süre verilmesi gerekli ise de; davacı tarafın dava dilekçesinde açıkça geçici mühlet ve ihtiyati tedbir istemediklerini belirtmeleri karşısında eksik belgelerin tamamlanması için süre verilmesi gereksiz görülmüştür.

Geçici mühlet verilip, davacı borçluların mal varlığının korunması için gerekli tedbirlere ve konkordato komiseri tayinine karar verilmeden, mal varlığının terki suretiyle konkordato hükümlerinin uygulanması mümkün görülmediğinden ve davacıların açıkça geçici mühlet ve tedbir istemedikleri de belirlendiğinden, davacıların usulüne uygun olarak mal varlığının terki suretiyle konkordato talebinde bulunmadıkları sonucuna varılarak davacıların davalarının reddine, davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı olmadığından,

her bir davacı yönünden konkordato şartlarının ayrı ayrı değerlendirilmesi ve geçici komiser tayini halinde geçici komiserlerin görevlerini daha rahat yapabilmeleri için dosyanın tefrikinde fayda görülmüş ise de; bütün davacılar yönünden davanın reddine karar verilmesi karşısında, usul ekonomisi gereğince tefrik işlemi yapılmamış sadece, yatırılan harçların davacılardan şirket yönünden yatırıldığının kabulü ile diğer davacılar yönünden eksik harçların tahsiline dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu, davacıların davasının reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemenin "mal varlığının 3.kişilere terki suretiyle konkordato olmaz" düşüncesinin iki yönden hatalı olduğunu, kanun koyucunun Ticaret Mahkemesine böyle bir yetki tanımlamadığını, mahkemenin mal varlığı ile konkordatonun şekli işlemlerinin yapıp tasdik eder, reddeder, fesh eder vs. ancak İİK madde 309/c-3 maddesi kapsamında "sadece alacaklılar kuruluna" tanımlandığını maddenin hükumet gerekçesinde de bunun kabul edildiğini, konkordato talebi ile birlikte tasfiye memuru atanması ve alacaklılar kurulunun tayin edilmesi taleplerin de bulunduğunu,

mallarını alacaklıların tasarrufuna açıkça terk ettiklerini, hakimin HMK madde 26 gereği taleple bağlı olduğunu, yine tasarruf ilkesi kapsamında davayı başlatma ve bitirme eyleminin taraflara ait olduğunu, HMK 30.maddesi uyarınca usul ekonomisine aykırı olarak davanın reddedildiğini, bu sebeplerle hükmün istinaf incelemesi neticesinde bozularak taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, malvarlığının terki suretiyle konkordato istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. Madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen de kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

İcra İflas Kanununun IV. Malvarlığının Terki Suretiyle Konkordato Madde 309/a "(Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Malvarlığının terki suretiyle konkordato ile alacaklılara, borçlunun malvarlığı üzerinde tasarruf etmek veya bu malların tamamını ya da bir kısmını üçüncü kişiye devretmek yetkisi verilir. Alacaklılar haklarını konkordato tasfiye memurları ve alacaklılar kurulu aracılığıyla kullanırlar. Konkordato tasfiye memurları ve alacaklılar kurulu konkordato talebi hakkında karar veren alacaklılar tarafından seçilir. Konkordato tasfiye memuru asliye ticaret mahkemesinin seçime ilişkin kararı onaylamasından sonra göreve başlar. Konkordato komiseri de tasfiye memuru olabilir."

Zorunlu İçeriği Madde 309/b "(Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Malvarlığının terki suretiyle konkordato aşağıdaki hususları içerir:

1- Alacaklıların malların tasfiyesi ya da üçüncü kişiye devri suretiyle karşılanamayan alacaklarından feragat edip etmedikleri, feragat etmiyorlarsa borçlunun sorumluluğunun ne olduğu.

2- Konkordato tasfiye memurları ile alacaklılar kurulu üyelerinin belirlenmesi ve bunların yetkileri.

3- Kanun tarafından belirlenmemişse, malların tasfiye usulü ve eğer mallar üçüncü kişiye devredilecekse, bu devrin şekli ve teminatlandırılması. 4- (Değişik: 28/2/2018-7101/41 md.) Alacaklılara yönelik ilânların ve ilgili yerlere bildirimlerin 288 inci madde uyarınca yapılacağı. Konkordato kapsamı dışında kalan mallar varsa bunlar açıkça belirtilir.

Hukukî işlemlerin iptali: Madde 309/k- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) "...(Değişik ikinci fıkra: 28/2/2018-7101/43 md.) Geçici konkordato mühletinin verildiği tarih, iptal davası açma sürelerinin hesaplanmasında haczin veya iflâsın açılmasının yerini tutar..."

Uygulanacak ortak hükümler: Madde 309/l- (Ek: 17/7/2003-4949/84 md.) Niteliğine aykırı düşmedikçe 285 ilâ 308/g maddeleri malvarlığının terki suretiyle konkordatoda da uygulanır.

Kesin mühlet içinde konkordato talebinin reddi ile iflâsın açılması:

Madde 292- (Değişik: 28/2/2018-7101/20 md.) İflâsa tabi borçlu bakımından, kesin mühletin verilmesinden sonra aşağıdaki durumların gerçekleşmesi hâlinde komiserin yazılı raporu üzerine mahkeme kesin mühleti kaldırarak konkordato talebinin reddine ve borçlunun iflâsına resen karar verir: a) Borçlunun malvarlığının korunması için iflâsın açılması gerekiyorsa. b) Konkordatonun başarıya ulaşamayacağı anlaşılıyorsa. c) Borçlu, 297 nci maddeye aykırı davranır veya komiserin talimatlarına uymazsa ya da borçlunun alacaklıları zarara uğratma amacıyla hareket ettiği anlaşılıyorsa.(3) d) Borca batık olduğu anlaşılan bir sermaye şirketi veya kooperatif,

konkordato talebinden feragat ederse. İflâsa tabi olmayan borçlu bakımından ise birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerindeki hâllerin kesin mühletin verilmesinden sonra gerçekleşmesi durumunda, komiserin yazılı raporu üzerine mahkeme kesin mühleti kaldırarak konkordato talebinin reddine resen karar verir.

Mahkeme, bu madde uyarınca karar vermeden önce borçlu ve varsa konkordato talep eden alacaklı ve alacaklılar kurulunu duruşmaya davet eder; diğer alacaklıları ise gerekli görürse davet eder.

Konya Asliye ... Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ... karar 12/11/2018 tarihli mal varlığının terki suretiyle konkordato davasının reddine ilişkin hükmü hakkında davacı ... tarafından istinaf kanun yolu başvuru hakkından feragat edildiğinden davacı şirket yönünden 13/11/2018 tarihinde kesinleşmiş, diğer davacılar tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Mal varlığının terki suretiyle konkordato ile adi konkordatodaki gibi belli bir miktar ödeme taahhüdünde bulunmaksızın mal varlığındaki aktifleri tamamen veya kısmen alacaklılarına devrederek bu malların tasfiyesinden elde edilecek hasılatın aralarında paylaştırılması veya mal varlığını satın almak isteyen bir 3.kişiye devredilmesi ve satış bedelinin paylaşılması suretiyle borçlunun mal varlığının yetmediği borç kısmından kurtulma amaçlandığından;

mal varlığının terki suretiyle konkordatoda İİK 309/b maddesi uyarınca alacaklıların malların tasfiyesi ya da üçüncü kişiye devri suretiyle karşılanamayan alacaklarından feragat edip etmedikleri, feragat etmiyorlarsa borçlunun sorumluluğunun ne olduğu, konkordato tasfiye memurları ile alacaklılar kurulu üyelerinin belirlenmesi ve bunların yetkileri, kanun tarafından belirlenmemişse malların tasfiye usulü ve eğer mallar üçüncü kişiye devredilecekse, bu devrin şekli ve teminatlandırılması,

alacaklılara yönelik ilânların ve ilgili yerlere bildirimlerin 288. madde uyarınca yapılacağı, konkordato kapsamı dışında kalan mallar varsa bunlar açıkça belirtilmesi gerekir.

Konkordato hakimin tasdikine bağlı resmi bir sulh akdi niteliğinde olup kabul etmiş olsun olmasın konkordato mehlinden evvel doğan bütün alacaklılar hakkında mecburi bulunması sebebiyle konkordato projesine giren alacaklar hakkında bağlayıcı niteliktedir. İcra İflas Kanunu'nun 285.maddesi uyarınca borçlarını vadesi geldiği halde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan herhangi bir borçlunun konkordato talep edebileceği düzenlenmiş olup, konkordato talep eden davacı borçlular arasında 6100 sayılı HMK 57/c maddesi uyarınca ihtiyari dava arkadaşlığı bulunmaktadır.

Davacılar tarafından İİK 286.maddesi uyarınca konkordato talebine eklenecek belgelerin her bir davacı yönüyle ibraz olunması , mahkemece de İİK 287.maddesi uyarınca 286.maddede belirtilen belgelerin eksiksiz olarak mevcut olduğunun tespiti halinde derhal geçici mühlet kararının verileceği ve 298.maddenin 2.fıkrasındaki haller de dahil olmak üzere borçlunun mal varlığının muhafazası için gerekli görülen bütün tedbirlerin alınacağı, konkordatonun başarıya uluşmasının mümkün olup olmadığının yakından incelenmesi amacıyla bir konkordato komiserinin görevlendirileceği düzenlenmiştir.

Davacıların .... ile birlikte aynı dava dilekçesinde mal varlığının terki suretiyle konkordato davası açtıkları, davacıların sunmuş oldukları konkordato ön projesine göre, konkordato teklifinin başarıyla tatbiki halinde borcun yaklaşık karşılama oranının %72 civarında olacağı, iflas etmesi halinde borcun karşılama oranının ise yaklaşık %12 civarında olacağı, ana teminat olan .... ili ... ilçesi ... Köyü ...

Mevkinde ... parsele kaim 30.200 metre2 fabrika binası ve müştemilatının 3.kişiye satışı halinde borcun yaklaşık %60'ının nakit olarak kapatılabileceği, %12 lik kısmın ise diğer aktiflerin paraya çevrildiğinde veya alacağa karşılık devredildiğinde kalan alacak miktarının %12 sinden fazla bir kısma tekabül edeceğini, şirketin konkordato sonucunda başarıya ulaşması halinde diğer ihtiyari davacılar yönünden de başarıya ulaşmasının amaçlandığı, borçlu şirketten bağımsız bir konkordato projelerinin bulunmadığı, davacı gerçek kişiler yönünden ön projede kendine özgü hiçbir konkordato tedbiri ve hedefi içermediği,

gerçek kişi davacıların konkordato talebinin tamamen borçlu şirketin ön projesi üzerine temellendirildiği anlaşılmıştır.

Davacı şirket ile gerçek kişi davacılar birlikte konkordato talebinde bulunmuşlar, geçici mühlet ve ihtiyati tedbir verilmeksizin konkordato taleplerinin kabulüne karar verilmesini istemişlerdir.

Davacı gerçek kişilerin İİK 286. maddesinde aranan şartları karşılayan belgeleri dosyaya sunmadıkları, sunulan ön projede de konkordatonun başarısının borçlu şirketin konkordatosunun başarısına bağlandığı, kendilerine özgü konkordato tedbiri ve hedefi içermediği, davacılar tarafından ihtiyati tedbir talep edilmeksizin ve geçici mühlet kararı verilmeksizin ihtiyari dava arkadaşlığı bulunan davacılar yönüyle müşterek tasfiye ve konkordato ön projesiyle mal varlığının terki suretiyle konkordato talebinde bulunulması açık kanun hükümlerine aykırı olduğundan ilk derece mahkemesince davanın reddine dair verilen karar esas ve usul yönünden hukuka uygun olduğundan davacıların istinaf taleplerinin HMK 353/1.b.1 madde ve bendi uyarınca esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Başkan ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzaldır Üye ... · e-imzalıdır Katip ... · e-imzalıdır