Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2021/1476 K.2023/1014

Taraflar arasında görülen davada Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas - ... Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi asıl davada davalı-birleşen davada davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içerisinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten ve üye hakimin görüşleri alındıktan sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

ASIL DAVA

Asıl davada davacı vekili, müvekkilinin davalıdan 10.000 adet masa örtüsü sipariş ettiğini, sipariş formunda toplam bedelin hesaplanmak suretiyle davalı tarafından hazırlanıp imzalanarak müvekkiline gönderildiğini, müvekkili firma yetkilisinin de sipariş formunu belirlenen rakam üzerinden imzaladığını ve böylece taraflar arasında KDV dahil toplam 12.626,00 TL bedel karşılığında 10.000 adet masa örtüsü satın alınması konusunda anlaşmaya varıldığını, davalı tarafın üretime başlamak için bedelin %60’ının ödenmesi gerektiğini söylediğini, müvekkili firmanın da 7.580,00 TL ödeme yaptığını,

teslim günü geldiğinde davalının müvekkilinden sözleşmenin dışına çıkarak 20.060,00 TL talep ettiğini, müvekkilinin de bu ücreti ödemeyi kabul etmediğini, davalı tarafın ürünü teslim etmeye yanaşmaması nedeniyle sözleşme feshedildiğinden müvekkilinin ödediği peşinatın iadesini talep ettiğini ancak, davalı tarafın peşinatı iade etmeye yanaşmadığını, anlaşmak mümkün olmadığından davalının müvekkilinden haksız olarak tahsil ettiği 7.580,00 TL’nin iadesi için Konya ...

İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu ileri sürerek, davalının itirazının iptali ile takibin devamına, davalının alacağın %20‘si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Asıl davada davalı vekili, müvekkilinin masa örtüsü üretim için kullandığı hammaddenin dolara bağlı olduğunu ve ithal edildiğini, 10.000 adete ilişkin fiyat teklifinin davacı firma tarafından kabul edilmesi üzerine sipariş sözleşmesinin davacıya gönderildiğini, daha sonra satış elemanı işlemini denetleyen müvekkilinin maddi hata olduğunu 1.70 yerine 1.07 yazıldığını gördüğünü ve satış elemanına durumu bildirdiğini, satış elemanının maddi hatayı düzelten formu gönderdiğini, telefon ve mail ile de durumu bildirdiğini, herhangi bir itiraz gelmemesi üzerine siparişe konu malların üretilerek ve kesilen faturanın davacı firmaya gönderildiğini,

müvekkilinin hem mallarının alınması hem de paranın ödenmesi için Konya ... Noterliği 22.11.2018 tarih, ... yevmiye ile ihtar çektiğini ve faturayı gönderdiğini, müvekkilinin daha sonra kalan parasının tahsili için Konya ... İcra Müdürlüğü ... Esas ile icra takibi yaptığını ve davacının itirazı ile takibin durduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Birleşen davada davacı vekili, müvekkilinin masa örtüsü üretimi için kullandığı hammaddenin dolara bağlı olduğunu ve ithal edildiğini, 10.000 adete ilişkin fiyat teklifinin davacı firma tarafından kabul edilmesi üzerine sipariş sözleşmesinin davacıya gönderildiğini, daha sonra satış elemanı işlemini denetleyen müvekkilinin maddi hata olduğunu 1.70 yerine 1.07 yazıldığını gördüğünü ve satış elemanına durumu bildirdiğini, satış elemanının maddi hatayı düzelten formu gönderdiğini, telefon ve mail ile de durumu bildirdiğini,

herhangi bir itiraz gelmemesi üzerine siparişe konu malların üretilerek ve kesilen faturanın davacı firmaya gönderildiğini, müvekkilinin hem mallarının alınması hem de paranın ödenmesi için Konya ... Noterliği 22.11.2018 tarih, ... yevmiye ile ihtar çektiğini ve faturayı gönderdiğini, müvekkilinin daha sonra kalan parasının tahsili için Konya ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi yaptığını ve davacının itirazı ile takibin durduğunu ileri sürerek, davalının itirazının iptali ile takibin devamına, davalının %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Birleşen davada davalı vekili, asıl davada ileri sürülen iddialarını tekrarla, birleşen davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, "...Tüm bu hususlar nazara alındığında somut olayımız değerlendirildiğinde; davalı/birleşen dosya davacısının ... nolu sipariş sözleşmesi kapsamında taraflar arasında akdi ilişki kurulduğunu usulüne uygun yazılı deliller ile ispat edemediğinden; asıl davada davacının davalıya sipariş bedelinin bir kısmı olarak banka havalesi ile ödemiş olduğu 7.580,00 TL bedeli istemesinde haklı olduğu,

birleşen dosyada ise davacının 20.060,00 TL fatura bedelinden davalının ödemiş olduğu 7.580,00 TL'nin düşülerek kalanının istenmesinde hem ürünlerin davacıya teslim edilmediği hem de belirtilen bedel üzerinden anlaşma yapıldığı ispat edilemediğinden haksız olduğu..." gerekçesiyle, asıl dava yönünden davanın kabulü ile, Konya ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı takip dosyasındaki itirazın iptali ile takibin 7.580,00 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %10,75 ve değişen oranlarda avans faizi işletilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine,

birleşen dava yönünden ise, davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Asıl davada davalı - birleşen davada davacı vekili, müvekkilinin masa örtüsü üretim için kullandığı hammaddenin dolara bağlı olduğunu ve ithal edildiğini, davacının geçmiş yıllarda tek kullanımlık masa örtüsü siparişi verdiğini ve 4580 adet üretilip teslim edilerek ... tarihli fatura ile birim fiyatı 1.02 TL'den nakit ödemesinin alındığını, müvekkilinin dolar kurundaki artışları nazara alarak 5.000 adet için 1,8 TL artı KDV, 10.000,00 TL için 1,7 artı KDV fiyatı satış elamanına bildirdiğini ve bu fiyatın 23.10.2018 tarihinde Konya teslim fiyatlı olarak mail ile ayrıca telefonla bildirildiğini,

10.000 adete ilişkin fiyat teklifinin davacı tarafından kabul edilmesi üzerine sipariş sözleşmesinin davacıya gönderildiğini, daha sonra satış elemanı işlemini denetleyen müvekkilinin maddi hata olduğunu 1.70 yerine, 1.07 yazıldığını gördüğünü ve satış elemanına durumu bildirdiğini, satış elemanının daha sonra ... nolu sipariş formu ile maddi hatayı düzelten formu gönderdiğini, telefon ve mail ile de durumu bildirdiğini, siparişe konu malların üretildiğini ve kesilen faturanın davalıya gönderildiğini, müvekkilinin hem mallarının alınması hem de paranın ödenmesi için Konya ...

Noterliği 22.11.2018 tarih, ... yevmiye ile ihtar çektiğini ve faturayı gönderdiğini, müvekkilinin daha sonra kalan parasının tahsili için Konya ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosya ile icra takibi başlattığını ve davacının itirazı ile takibin durduğunu, taraflar arasında önceki yıllarda da aynı malın alım satımının yapıldığını, satılan malın ham maddesi dolar iken geçmiş yıllardan daha düşük bir fiyatla anlaşma yapılmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, alım satım işleminin her iki tarafın satış temsilcileriyle yapıldığını, müvekkilinin satış temsilcisinin maddi hata yaptığını anlayınca hemen kendisini uyardığını ve satış temsilcisinin de karşı tarafa durumu bildirdiğini, satış işlemini yapan temsilcilerin dinlenmemesinin hukuka aykırı olduğunu,

akit öncesi davranışların ancak tanıkla ispatlanabileceğini zira, iki tarafın yetkililerinin bizzat yaptığı bir hukuki işlemin bulunmadığını, mahkemece emsal fiyat araştırması yapılması gerektiğini, taraflar arasındaki alışverişin satış temsilcileri arasında telefonla ve faksla yapıldığını, her iki tarafın ıslak imzasını taşıyan asıl bir belge bulunmadığını, mahkemece takdir edilen vekalet ücreti maktu ise de, dava konusu miktarın %50'sine isabet ettiğini, bu durumun hukuka aykırı olduğunu, buna ilişkin düzenlemenin de anayasaya aykırı olup, bu yönden dosyanın anayasa mahkemesine gönderilmesi gerektiğini ileri sürerek,

mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl ve birleşen dava, itirazın iptali istemine ilişkin olup, yukarıda özetlendiği şekilde karar verilmiştir. İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve re'sen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Somut olayda.

Asıl davada, mal karşılığı gönderilen paranın malın teslim edilmemesi nedeniyle iadesi için 7.580,00 TL asıl alacak, 22,32 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 7.602,32 TL'nin tahsili istemiyle, birleşen davada ise, taraflar arasında akdedilen satım sözleşmesine konu ürünlerin fatura bedeli için 12.480,00 TL asıl alacağın tahsili istemi ile takip başlatıldığı, her iki davaya konu icra takip dosyasının süresinde yetki ve borca itiraz edilmesi üzerine takibin durdurulduğu, asıl davada yetki itirazının alacaklı vekili tarafından kabulü sonrasında dosyanın Konya ...

İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına gönderildiği ve yetkili icra müdürlüğünce gönderilen ödeme emrine de borçlu tarafından süresinde itiraz edilmesi üzerine takibin durdurulduğu, her iki davanın da süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Ancak, öncelikle birleşen davada davalı tarafça icra dairesinin yetkisine de itiraz edilmiş olmakla, yetkili icra dairesinde takip başlatılmış olması işbu itirazın iptali davası için dava şartı olduğundan mahkemece, icra dairesinin yetkisine itiraz hususunda inceleme ve değerlendirme yapılarak sonucuna göre işin esasının incelenmesi gerekirken anılan husus nazara alınmaksızın hüküm tesisi yerinde olmamakla birlikte, taraflar arasında akdi ilişkinin varlığı uyuşmazlık konusu olmadığından ve TBK'nın 89. maddesi uyarınca para borçları, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilebileceğinden,

birleşen davaya konu takibin yetkili icra dairesinde başlatıldığı ve bu itibarla, borçlunun icra dairesine yetkisine itirazının yerinde olmadığı kanaatine varıldığından işin esasının incelenmesine geçilmiştir.

İşin esasının incelenmesi halinde ise, uyuşmazlığın taraflar arasında akdedilen sözleşmeye konu ürünün birim fiyatı ve bu birim fiyatın revize edilip edilmediği noktasında toplandığı, işbu iddiaların ispatı yönünden ileri sürülen delillerin ispata yeterli olmadığı ve bu itibarla, dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf istemleri nazara alındığında, ilk derece mahkemesince asıl davanın kabulü ile birleşen davanın reddine karar verilmesinde herhangi bir isabetsizliğin bulunmadığı kanaatine varıldığından, asıl davada davalı-birleşen davada davacı vekilinin istinaf isteminin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

R.T