Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2021/2006 K.2022/44

Davacı tarafından Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan çek iptali davasında ... tarihinde tesis edilen davanın reddine ilişkin karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Ereğli ilçesinde esnaflık yaptığını, ...bank Ereğli Konya Şubesi'nin ... Iban numaralı hesabından almış olduğu ve karne içerisinde bulunan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... çek seri numaralı çek yapraklarını kullanmadan boş olarak kaybettiğini beyan ederek söz konusu çeklerin bankadan tahsilinin önlenmesi için öncelikle tedbir amaçlı olarak çekler üzerine ödeme yasağı konulmasını ve çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...zayi nedeniyle iptal davasının senet hamillerine tanınmış bir hak olduğu, bu bakımdan keşidecinin iptal davası açmasının mümkün olmadığı, somut olayda davacının davaya konu çeklerin yetkili hamili olmadığı, bilakis çek hesap sahibi olduğu anlaşılmakla davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle davacının davasının aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin Ereğli Çarşı merkezinde esnaflık yaptığını müvekkiline ait ...bank Ereğli Konya IBAN No:... numaralı hesaptan verilme ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... seri numaralı karnede bulunan ve kullanmadığı çek yapraklarını ve çek defterini Ereğli İlçesi Çarşı Merkezi içerisinde kaybettiğini, müvekkilinin, ilgili çekleri bilmediği bir yerde kaybettiğini, imzasının taklit edilip bankaya ibraz edilmesinin mümkün olduğunu, ilk derece mahkemesince hukuken talepleri doğrultusunda karar verilmesi gerekirken senet hamiline tanınmış bir hak olduğunu,

keşidecinin böyle bir hakkının olmadığı yönündeki gerekçesinin hukuka aykırı olduğunu bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355.maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

İptal davası açılabilmesi için senedin zayi olması, senette yer alan hakkın halen mevcut olması, iptal talebinde bulunanın hak sahibi olması, senet zilyetliğinin yeniden iktisabının mümkün olmaması ve dava edilen senedin kıymetli evrak niteliği taşıması gerekir.

Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 Sayılı) 818/1-s maddesindeki atıf uyarınca aynı Kanun'un 757 ve devamı maddelerine göre tedbir ve iptale ilişkin istemde bulunma hakkının iradesi dışında çek elinden çıkan hamile ait bulunduğu, çeki düzenleyen keşidecinin anılan maddelere dayalı olarak iptal ve ödeme yasağı talebinde bulunma hakkının olmadığı, davacının 3.kişi çek yetkili hamili olmadığı anlaşılmıştır.

Çek iptali davasının TTK 651. maddesi gereğince ancak hamil tarafından açılması gerektiği nazara alındığında; ilk derece mahkemesince delillerin değerlendirilmesi sonucu davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir durum bulunmadığından davacının istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

A.Ç