Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2021/2133 K.2022/383

Talep eden tarafından, karşı taraf aleyhine Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... D.İş Esas sayılı dosyası ile açılan ihtiyati haciz davasında 01/12/2021 tarihinde tesis edilen karşı tarafın itirazının kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına ilişkin ek karara karşı talep edenin istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendi;

TALEP

İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; müvekkiline borçlu tarafından verilen kambiyo evraklarının borcunun ödenmediğini, borçlu tarafın alacaklarını ödememek için mal kaçırmakta olduğuna dair duyumlarının bulunduğunu, alacaklarının teminat altında bulunmaması nedeniyle karşı tarafın üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; ihtiyati haciz isteyen tarafından onaylanmış olan talebin dayanağı belgelerin fotokopisi ve dosya kapsamı incelenmekle borcun rehinle temin edilmediği, borcun vadesinin geçtiği ve borcun ödenmediği hususları anlaşıldığından, talebin kabulü ile; İİK'nın 257 ve devamı maddeleri gereğince, alacaklının ileride ihtiyati hacizde haksız çıkması halinde karşı taraf olan borçlu/borçlular ile üçüncü kişilerin bu yüzden uğrayacakları bütün zararlardan sorumlu olması kaydıyla, borçlunun/borçluların gerek elindeki gerekse üçüncü kişilerdeki taşınır ve taşınmaz malları ile hak ve alacaklarının, yukarıda miktarı yazılı alacağa yetecek kadar kısımlarının ihtiyaten haczine karar verilmiştir.

İTİRAZ

Karşı taraf vekili itiraz dilekçesinde özetle; kambiyo senetlerine dayanılarak yapılan ihtiyati haciz taleplerinde yetkili mahkemenin İİK 50. madde ve HMK' nın yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmak suretiyle tespit edilmesi gerektiğini, ihtiyati haciz talep tarihinde müvekkilinin yerleşim yeri adresinin İstanbul ili olduğundan ihtiyati haciz kararı vermeye yetkili mahkemelerin İstanbul Mahkemeleri olduğunu, talebe konu bonolarda keşidecinin imzasının bulunmaması nedeniyle kambiyo vasfına haiz olmadığını,

bu yönde verilen kararın eksik incelemeye dayalı olduğundan bahisle öncelikle yetkisizlik kararı verilmesine ve ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına bu mümkün görülmez ise İİK 265 madde uyarınca ihtiyati haczin dayandığı sebeplere itirazlarının dikkate alınarak ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ EK KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince 01/12/2021 tarihli değişik iş ek kararı ile özetle.

"İİK 50. Maddesi yollaması ile HMK 6. maddesi gereğince genel yetkili mahkeme davalının (borçlunun) yerleşim yeri adresi olup; dosya kapsamı ile ihtiyati haciz kararına konu bonolarda keşidecisi şirketin ticaret sicilindeki iş yeri adresinin İstanbul olduğu; ihtiyati hacze konu bonolarda uyuşmazlık halinde hangi icra dairesi ve mahkemenin yetkili olduğuna dair bir yetki şartı düzenlenmediği, bonoların keşide yerinin İstanbul olduğu, kıymetli evraktan doğan alacak aranacak alacaklardan olup;

borçlunun ikamet yeri icra dairesi ve mahkemelerinin yetkili olduğundan ve alacaklı vekilince sonradan ibraz edilen yetki sözleşmesinin ise tarihsiz olduğu ve ihtiyati hacze konu bonolara ilişkin bir düzenlemeyi içermediğinden, bu durumda bono nedeniyle ihtiyati haciz kararı vermeye yetkili mahkeme; keşidecinin iş yeri adresinin bulunduğu yer mahkemeleridir.

Bu durumlar karşısında mahkememiz ihtiyati haciz kararı vermeye yetkisiz olup, İstanbul mahkemelerinin ihtiyati haciz kararını vermeye yetkili olduğu hususları anlaşıldığından borçlunun yetkisizliğe dayalı itirazının kabulüne" gerekçesiyle ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

İhtiyati haciz talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; sunulan yetki sözleşmesine karşı tarafın bir itirazının olmadığını, yetki sözleşmelerinin şekle tabi olmadığını, yetki sözleşmelerinin süresiz olup eski veya yeni diye ayrım yapılmadığını, yetkiye yönelik yapılan itirazların yetki sözleşmesi gereği reddi gerektiğini, karşı tarafın söz konusu bonodaki imzaya itiraz etmeyip bonodaki imza ile yetki sözleşmesindeki imzanın aynı kişiye ait olduğunun tamamen çıplak gözle dahi anlaşılabildiğini, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasıyla alacaklarının konusuz kaldığını belirterek istinaf talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep: ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın kabulüne yönelik ek kararın kaldırılmasına ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

İcra İflas Kanununun 257. maddesi hükmüne göre: "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.

Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:

1– Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;

2– Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadiyle mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlâl eden hileli işlemlerde bulunursa;

Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder.

İcra İflas Kanununun 258. maddesinde ise; İhtiyati hacze 50 nci maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar veri-lir. Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur.

Mahkeme iki tarafı dinleyip dinlememekte serbesttir.

(Ek fıkra:17/7/2003-4949/60 md.; Değişik: 2/3/2005-5311/16 md.) İhtiyatî haciz talebinin reddi halinde alacaklı istinaf yoluna başvurabilir. Bölge adliye mahkemesi bu başvuruyu öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir." hükümleri mevcuttur.

İhtiyati haciz kararlarına itiraz 2004 sayılı İİK'nın 265/1. maddesinde düzenlenmiş ve itiraz sebepleri sınırlı olarak sayılmıştır. Buna göre ''Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.''

İlk derece mahkemesi daha önceden verdiği ihtiyati haciz kararını itiraz üzerine kaldırırken gerekçesinde, "alacaklı vekilince sonradan ibraz edilen yetki sözleşmesinin tarihsiz olduğu, ihtiyati hacze konu bonolara ilişkin bir düzenlemeyi içermediği, bu nedenle talep konusu bonolar yönünden mahkemenin yetkisiz olduğu" hususunu gösterdiği, taraflar arasında tarihsiz, yazılı şekilde hazırlanmış Yetki Sözleşmesi bulunduğu, 6100 sayılı HMK'nın Yetki Sözleşmesi başlıklı 17.maddesi: "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler.

Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır" hükmünün.

Yetki sözleşmesinin geçerlilik şartları başlıklı 18/2.maddesi: "Yetki sözleşmesinin geçerli olabilmesi için yazılı olarak yapılması, uyuşmazlığın kaynaklandığı hukuki ilişkinin belirli veya belirlenebilir olması ve yetkili kılınan mahkeme veya mahkemelerin gösterilmesi şarttır." hükmünün düzenlendiği, bu çerçevede, tarafların tacir olduğu, yetki sözleşmesinin doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmalık hakkında düzenlenebileceği, münhasır yetkili mahkemenin yetki sözleşmesinde gösterildiği,

bu durumda alacaklı vekilince sunulan Yetki Sözleşmesinin geçerli kabul edilmesi gerekeceği, mahkeme gerekçesinde yetki sözleşmesinin tarihsiz olduğundan bahisle verilen kararın yerinde olmadığı, zira yetki sözleşmesi taraflar arasında doğabilecek uyuşmazlıklara yönelik de düzenlenebileceği, sözleşme tarihinin, mevcut uyuşmazlığı kapsayan tarihten başka bir tarihe ilişkin olduğuna yönelik iddianın ise iddiada bulunanca kanıtlanması gerekeceği, bu nedenlerle, ilk derece mahkemesi itirazın reddine karar vermesi gerekirken yanılgıyla itirazın kabulüne karar vermesi hukuka uygun bulunmadığından,

yerel mahkeme ek kararının kaldırılarak HMK'nın 353/1.b.2. maddesi gereğince yeniden karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Katip... · e-imzalıdır ...