Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2022/1828 K.2023/2427

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında 28/09/2022 tarihinde tesis edilen davanın kısmen kabulüne ilişkin karara karşı davalının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında 23/06/2015 tarihinde beton ürünleri satış sözleşmesi akdedildiğini, bu sözleşme sonrasında alıcının ödenmemiş borçları nedeniyle taraflar yeniden bir araya gelerek ödenmemiş borcun tasfiyesi için 29/01/2016 tarihinde yeni bir sözleşme akdedildiğini, sözleşme gereğince satış konusu makinenin kurulumu tamamlanarak,

sözleşmeye uygun şekilde çalışır vaziyette müvekkil şirkete kabule arz edilmesi gerekirken bu yapılmamış olup müvekkil şirket tarafından da kabul edilmiş olmadığını, müvekkil şirketçe yapılan tüm sözlü uyarılara rağmen gerekli onarım ve teslimatın yapılmaması üzerine davalı şirkete Konya .. Noterliğinin 16.05.2018 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiğini, taleplerine binaen Sarayönü Sulh Hukuk Mahkemesi ..

D.İş dosyasından hazırlanan bilirkişi raporunda KDV hariç 75.000,00 TL'lik masraf yapılması gerektiğinin tespit edildiğini, buna rağmen davalının sözleşmeden doğan borcunu yerine getirmemiş ve söz konusu makinenin tamirat ve iyileştirmelerini müvekkilinin kendisi yaptırmak zorunda kaldığını, müvekkili şirketçe davalı aleyhine Konya. İcra Müdürlüğü ...

E. Sayılı dosyasından takip başlatıldığını, davalının ödeme emrine haksız şekilde itiraz ettiğini belirterek davanın kabulü ile davalının haksız itirazının kaldırılarak takibin devamına, alacağın %20'si miktarında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, davacı taleplerinin zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirketin davaya konu makinenin imalatçısı yahut tedarikçesi olmadığını, davacının ikrar ettiği üzere müvekkili şirket ile davacı şirket arasında farklı bir ticari ilişki nedeniyle alacak ve borç durumu meydana geldiğini, teptin dosyasında alınan raporun içeriğinde hiçbir şekilde meydana gelen hasarın kaynağından bahsedilmediğini, garanti süresi dolmuş bir makinenin kullanıcı hatası ile anılan hale gelmiş olabileceği ihtimali olduğunu, müvekkili şirketin garanti durumunu taahhüt ettiği beyanlarının dayanıksız iddialar olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince "...

Dosyanın ayrıntılı incelenmesi neticesinde: alacak yargılama neticesinde bilirkişi raporu ile tespit edildiğinden likit olmadığından icra inkar tazminat talebinin reddine karar verilmiştir, zamanaşımı defi yönünden sözleşme fatura takip açılma tarihi TBK hükümleri dikkate alındığında zamanaşımı define itibar edilmemiştir, taraflar arasındaki sözleşmeye istinaden açılan bir dava olduğundan husumet itirazına itibar edilmemiş olup davacının davasının kısmen kabul, kısmen reddi ile.

Konya ..İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından yapılan itirazın iptali ile 90.000,00 TL üzerinden (davacı vekilinin 12. Celsedeki beyanı dikkate alındığında) takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte takibin devamına, Fazlaya ilişkin istemin reddine, şartları oluşmayan icra inkar tazminat talebinin reddine dair mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre..." gerekçesiyle Davacının davasının kısmen kabul, kısmen reddi ile.

Konya ..İcra Müdürlüğü'nün ....Esas sayılı dosyasından yapılan itirazın iptali ile 90.000,00 TL üzerinden takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte takibin devamına, Fazlaya ilişkin istemin reddine, şartları oluşmayan icra inkar tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; cevap dilekçesindeki beyanlarını tekrar ederek garanti süresi dolmuş ve arızasının neden kaynaklandığının belli olmadığı bir arızadan yıllar sonra müvekkili şirketin sorumlu tutulmasının hukuka ve hakkaniyete sığmadığını, delil tespiti raporunun dosyanın esasına yönelik bir rapor olmadığını, davacının haksız kazanç elde etme gayretinde olduğunu, davalı müvekkiline yükletilebilecek herhangi bir haklı durum olmamasına rağmen davacının müvekkili aleyhine takip yaptığını, mahkemece verilen kararın kaldırılması gerektiğini belirterek istinaf talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; İtirazın iptali istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Taraflara arasında ticari ilişki kapsamında, davacının alacaklarına mahsuben, 29.01.2016 tarihli Borç Tasfiye Sözleşmesi ile davalıya ait K1200 2016 model mobil PDK taş kırma eleme makinesinin davacıya verilmesinin kararlaştırıldığı, 29.01.2016 tarihli Borç Tasfiye Sözleşmesinde, söz konusu taş kırma makinesinde bulunan eksikliklerin tespit edildiği ve eksikliklerin ne şekilde giderileceğinin belirlendiği, makinenin davacıya tam çalışır ve eksiksiz olarak teslim edileceğinin kararlaştırıldığı, devamında " makinenin kurulumu, deneme üretimleri yapılacak olup bunun ile alakalı ....ve Tic.

Ltd.Şti veya emru havalesine ekstra bir ücret talep edilmeyecek olup kurulumları ve makinenin çalışması .... Tic. Ltd.Şti. Tarafından sağlanacaktır. İş bu makine deneme üretimleri sırasında arıza, elektrik veya mekanik olmak kaydıyla karşı taraf olan ....ve Tic. Ltd.Şti.'nin makinenin sözleşme ile kabulünü sağlayıncaya kadar geçen süre içerisindeki arıza ve kırılma bedelleri .... Tic.

Ltd.Şti.'nin garantisi kapsamında olacaktır." şeklinde mutabakata varıldığı, makinenin davacının imalat merkezine teslim edildiğinin yine sözleşmede belirtildiği, görülmüştür. Dava dilekçesinde de makinenin kendilerine teslim edildiğini ve makinede davalı tarafından iyileştirmeler yapıldığını kabul etdilmiş, sözleşme tarihinden sonraki bir tarihte teslim edildiğine ilişkin bir iddia da ileri sürülmemiştir.

Davacı tarafça, söz konusu makinenin Sarayönü İlçesinde 01.05.2018 tarihinde kurulumuna başlanılarak test üretimlerinin yapıldığı, test üretimler sırasında 13.05.2018 tarihinde meydana gelen elektrik ve mekanik arızalar sonucu makinenin üretim yapamaz hale geldiği, makinede bulunan arızaların tespiti için mahkeme eliyle tespit yaptırıldığı, arıza ve iyileştirmelerin kendilerince yapıldığı, bu nedenle 90.000,00 TL tamirat bedeli olduğu, faturalı tamirat bedelinin tahsili için icra takibi başlatıldığı görülmüştür.

Davalı, makinenin Borç Tasfiye Sözleşmesi düzenleme tarihi olan 29.01.2016 tarihinde davacıya teslim edildiği, 2,5 yıla yakın bir zaman sonra alacak talebinde bulunmasının doğru olmadığı, garanti zamanaşımı süresinin dolduğuna dair ve yukarıda belirtilen sair savunmalarda bulunmuştur.

Mahkemece bir makine mühendisi ve mali müşavir bilirkişiden 27.08.2019 tarihli rapor alındığı, aynı bilirkişilerden 2 kez ek rapor alındığı, taraf itirazları üzerine başka makine mühendisi ve mali müşavir bilirkişinin olduğu heyetten 26.04.2022 tarihli rapor alındığı, aynı heyetten ayrıca ek rapor alındığı, mahkemece yapılan keşif esnasında makinenin çalışır vaziyette olduğu, bedeli alacak konusu edilen tamiratların, parça değişimlerinin yapılmış olduğunun tespit edildiği, bilirkişi raporlarında da makinenin mevcut haliyle, tespit dosyasında alınan rapor ile tamir faturası çerçevesinde değerlendirmeler yapıldığı anlaşılmıştır.

Davacı tarafça makinenin arızalanması sonrası Sarayönü SHM'nin ... D.İş sayılı dosyasından alınan 19.07.2018 tarihli tespit raporunda arızalar ile yapılması gereken tamiratın tespit edildiği görülmektedir.

Uyuşmazlık esas itibariyle, tamirat bedeli talebine konu makinenin, arızalanması nedeniyle davacı tarafça tamir edilmesinden kaynaklı tamir giderlerinden davalının sorumluluğunun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Davalı, söz konusu makinenin imalatçısı yada bu makinenin ticarini yapan satıcısı konumunda değil ise de.

29.01.2016 tarihli sözleşme kapsamında, makinenin sözleşme ile kabulünü sağlayıncaya kadar geçen süre içerisindeki arıza ve kırılma bedellerinden dolayı garanti verdiği, sözleşme hükmünün kendisini bağlayacağı, değişik iş dosyasında yapılan tespitlerde arızanın makinedeki eksikliklerden kaynaklandığının belirlendiği, dava konusu makinenin, sözleşmede belirtildiği şekilde davacı tarafından kabul edildiğinin, davalı tarafça ispatlanamadığı, bu nedenlerle makinede meydana gelen arızaların giderilmesi için davacı tarafça yapılan giderlerden sorumlu tutulması gerektiği sonucuna varıldığından,

dosya kapsamı, mevcut delil durumu, ileri sürülen istinaf istemleri nazara alındığında, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde herhangi bir isabetsizliğin bulunmadığı kanaati ile davalının yerinde görülmeyen tüm istinaf istemlerinin HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şeklide hüküm kurulmuştur.

MUHALEFET ŞERHİ

Açılan dava; İtirazın iptali istemine ilişkindir.

Taraflar arasında 23/06/2015 tarihli Beton Ürünleri Satış Sözleşmesi bulunduğu, sözleşmenin uygulanması sırasında, 29/01/2016 tarihinde tarafların bir araya gelerek "BORÇ TASFİYE SÖZLEŞMESİ" düzenledikleri,

Sözleşmeye göre davalı şirketin, davacı şirkete 418.141,26 TL borcu olduğu hususunda mutabakata varılarak, davalı şirketin, davacı şirkete bu borca karşılık olmak üzere; bir adet K1200 2016 model mobil PDK Taşkırma Eleme Makinesini..... Ve Tic. Ltd. Şirketinin imalat merkezine bazı eksiklerle teslim edildiği ve makinede bir kısım eksiklerin bulunduğu belirtilerek, makinedeki eksikliklerin;

- Makinenin komple yere basan hidrolik ayakları makineyi taşımamakta olup, ayaklar yeniden dizayn edilerek değiştirilecektir.

- Makinenin besleyicisinin bağlantı noktaları yeniden dizayn edilecektir ve besleyici motoru 15 KW'dan 22 KW'ya yükseltilecektir.

- Besleyicinin içindeki hidrolik yağları makinenin çalışmasına göre yeniden dizayn edilerek değiştirilecektir.

- PDK'nın ana kırıcısının zincirleri takılacaktır.

- Makinenin altındaki gezer bandın şaseye bağlandığı döner tabla yeniden dizayn edilecektir.

- Baypas bandı takılacaktır.

- Elektrik panosunda yeniden değişiklikler yapılacağının ve değişikliklerin davalı şirket tarafından gerçekleştirileceği, tahdidi olarak sayılan eksiklikler giderildikten sonra makinenin KDV dahil 590.000,00 TL bedel ile hesaplanarak mutabakata varılan 418.141,26 TL'nin mahsubunda sonra 70.000,00 TL değerindeki .....plakalı Mercedes marka aracın verileceği ve kalan kısmın malzeme satış bedeli ile iki şirket arasındaki liste fiyatlarındaki malzeme satış bedellerinden malzeme verilerek veya 2016 yılı içerisinde firmalar arası karşılıklı anlaşarak birbirlerine ödeme yapılmasının kararlaştırıldığı,

Sarayönü Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ....D.İş sayılı dosyada hazırlanan 20/07/2018 tarihli bilirkişi raporu ve dava dosyası üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucu hazırlanan 27/08/2019 tarihli raporlarda; protokolde davalı tarafça davacıya teslim edilen makinenin arızalarının; rotorun yerinden sökülmesi ve yerine montajı, rotor kasnağının 120'lik kasnak ile değiştirilmesi, rotor milinin yenilenmesi, rotor paletlerinin, zincirlerinin, kırıcı ağzın kaynak işlemlerinin yapılması, paletlerin kırıcı ve ağzın yenilenmesi, elektrik panosu ile emniyet şartelinin yenilenmesi ve montajı, PDK kırıcının ana gövdesindeki parçalar, kırıcı çıkış haznesi, elek yayları, bunker, bant gerdirme yayları ve elek kilitlerinin yenilenmesi olarak belirtildiği,

Davalı şirket tarafından 29/01/2016 tarihli protokolde belirtilen makinedeki eksikliklerin giderildiğine ilişkin 26/02/2016 tarihli ... sıra numaralı faturanın düzenlendiği, fatura tarihinde makinenin tamamlanmış hali ile davacıya teslim edildiğinin davalı tarafça iddia edildiği,

Davacı tarafın ise; davalının Konya ... Noterliğinde 16/05/2018 tarih, ... yevmiye numaralı ihtarname ile temerrüde düşürüldüğünün iddia edildiği,

Taraflar arasında, makinedeki eksikliklerin giderilmesi, teslim hususunda ihtilaf bulunmadığı, ihtilafın; davacı tarafın 16/05/2018 tarihli temerrüt ihtarnamesinde belirtilen arızaların 29/01/2016 tarihli protokolün 3. paragrafında belirtilen garanti kapsamında olup olmadığı ve aynı paragrafta belirtilen deneme süresinin geçip geçmediği konusunda olduğu anlaşılmaktadır.

Yukarıda yapılan tespit ve açıklamalar ve dava dosyasındaki deliller incelendiğinde; protokol tarihi üzerinden iki yıl üç ay sonra 16/05/2018 tarihinde davacı tarafça bildirilen arızaların deneme süresi içerisinde meydana gelip gelmediği, arızaların 29/01/2016 tarihli protokolde belirtilen makinedeki eksiklikler ile illiyet bağı bulunup bulunmadığı, arızaların makinenin kullanımdan kaynaklanıp kaynaklanmadığı, davalı şirket tarafından 26/02/2016 tarihli faturanın davacı tarafa tebliğ edilip edilmediği, faturanın davacı ticari defterlerinde kaydının bulunup bulunmadığı hususlarını araştırmadan, eksik inceleme ile karar verdiği,

bu nedenle istinaf talebinin kabulü ile; yukarıda belirtilen hususlarda araştırma yapıldıktan sonra delilleri esastan değerlendirmek üzere davanın yeniden görülmesi için HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince dava dosyasının ilk derece mahkemesine gönderilmesi gerektiği kanaatinde olduğumdan;

Sayın çoğunluğun istinaf talebinin esastan reddine ilişkin görüşüne katılmıyorum.

Başkan ... · e-imzalıdır