Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2022/61 K.2022/572

2- ... - T.C Kimlik No: ... VEKİLİ : Av. ...

DAVALILAR

1- ...- T.C Kimlik No: ... VEKİLİ : Av. ... : 2-... VEKİLİ : Av. ... : 3- ...

DAVA

Menfi Tespit

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 05/04/2022

YAZIM TARİHİ : 13/04/2022

Davacılar tarafından davalılar aleyhine Konya ... ASLİYE Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı dosyası ile açılan menfi tespit davasında ... tarihinde tesis edilen davanın kısmen kabulüne ilişkin karara karşı davacıların istinaf kanun yoluna başvurmaları üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendi;

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilleri aleyhine başlatılan Konya ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına konu senetten dolayı müvekkillerinin herhangi bir borcu olmadığını, müvekkilli .....'nin 09/03/2018 tarihinde senette cirosu bulunan davalı ... .....'ne ödeme yaptığını, senet bedelinin ödenmiş olmasına rağmen davalı .....'nin senedi kötüniyetli olarak ....'e verdiğini, ...'in de senedi ödeme tarihinden sonra davalı ....

Şirketi adına ciroladığını, ancak ciroladığı tarihte şirketin temsil yetkisi olmadığını, bu nedenle cirolama işleminin usulsüz olduğunu, ciro silsilesinin koptuğunu, senedi teslim alan ....in senetten sorumlu tutmak amacıyla müvekkili ...'ın ismini sonradan senede yazarak kötüniyetli olarak borçlu sıfatı kazandırmaya çalıştığını, senet aslı üzerinde inceleme yapılarak bu durumun tespit edilebileceğini, bedelsiz senedi ciro yoluyla teslim alan diğer davalı ...'da kötü niyetli olup müvekkillerini zor duruma düşürme çabasında olduklarını, bu nedenle Konya ....

İcra Müdürlüğünün .... esas sayılı dosyasında takibe konu tüm borçtan sorumlu olmadıklarının tespitine, davalıların %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmelerine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; takibe konu senette müvekkilininin fiilen hamil olduğunu, bu nedenle meşru alacaklı olduğunu, senetteki çizilmiş cironun hukuken ciro silsilesinin kopmuş olduğu anlamına gelemeyeceğini, davacının iddia ettiği gibi ... şirketine yapılan ödemenin takibe konu senede ilişkin olmadığını, davacı ...'ın avalist durumda olduğunu ve bedelsizlik iddiasında bulunamayacağını, avalist durumunda olan kişinin senet sahte dahi olsa bu senetteki alacaktan sorumlu olacağını, bedelsizlik iddialarının kabul edilemez olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... ..... vekili cevap dilekçesinde özetle; takibe konu senedin müvekkili eline diğer davalı ... şirketi ile aralarındaki ticari ilişki sonucu ciro yoluyla geldiğini, müvekkilinin bonoyu tahsil için bankaya verdiğini, davacının protesto olmaması için ödemeyi 10 gün sonra yapabileceğini söylemesi üzerine iyi niyetli olarak bonoyu tahsilden çekerek elinde beklettiğini, 09/03/2018 tarihinde müvekkiline ödeme yapıldığını, ancak bononun davacı tarafça alınmadığını, 2019 yılı Ağustos ayında müvekkilinin bonodaki tahsil cirosunu iptal ederek iade etmesi için ... şirketi yetkilisine teslim ettiğini,

müvekkilinin iyiniyetli olarak bononun davacıya iade edileceğine inandığını, davacı tarafın bonoyu teslim almayarak kusurlu davrandığını, açıklanan nedenlerle müvekkili yönünden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ....i'ne usulüne uygun yapılan tebliğe rağmen cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "...Davanın davalı .... Yönünden kabulü ile , dava konusu senetten dolayı davacıların adı geçen davalıya borçlu olmadıklarının tespitine, davanın davalılar ... ve .... yönünden reddine, icra takibi mahkememizce tedbiren durdurulmadığından davacılar aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine yer olmadığına..." karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; senet bedelinin .....'ne ödendiği noktasında ihtilaf bulunmadığını, ....

Şirketi tarafından senet bedelinin ödenmesinden sonra 2019 yılı ağustos ayından tahsil cirosunu iptal ederek senedi .... yetkilisi olarak tanıdıkları ....'e teslim edildiğinin belirtildiğini, mahkemece iddialarının dinlenilmediğini, delillerinin toplanmadığını, davalı ..... vekilinin cirodaki imzanın şirket yetkilisine ait olmadığı hususundaki beyanının dikkate alınmadığını, bono üzerindeki .....'ne ait kaşe ve imzanın sahte olduğunu, kaşe üzerindeki imzanın şirket yetkilisine ait olmadığını, ortada geçerli bir ciro bulunmadığından davalı ...'nun da yetkili hamil olmadığını,

kabul anlamına gelmemek kaydıyla davalı ...'ın kötüniyetli olarak borçlu zararına hareket ettiğini, açıklanan nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; menfi tespit istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355.maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Harçlar Kanunu hükümlerine göre: "Yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir (2. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden, işlemin nev'i ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır (15. md.). Noksan tespit edilen değerler hakkında 30'uncu madde hükmü uygulanır (16/4. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır (21. md.).

(1) sayılı tarifede yazılı nispi karar ve ilam harcının 1/4'ü peşin alınır (28. md.). Yargılama sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o oturum için yargılamaya devam olunur, takip eden oturuma kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilâm harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın işleme konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır (30. md.). Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz (32. md.). HMK 120/1. maddeye göre de davacı, yargılama harçlarını mahkeme veznesine yatırmak zorundadır.

Dava dosyasının incelenmesinde; açılan davanın menfi tespit istemine ilişkin olduğu, dava sebebi nazara alındığında; davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmadığı, dava açılırken her davacının ayrı ayrı başvurma ve peşin harç yatırması gerekirken yatırmadığı anlaşılmıştır. Dava açılırken davacılar adına bir tek başvuru ve peşin harcın yatırıldığı, ilk derece mahkemesince bu şekilde yargılamaya başlandığı ve deliller toplanıp değerlendirildikten sonra kurulan hükümde aynı şekilde tek bir harç şeklinde değerlendirme yapıldığı, verilen hükme karşılık davacıların ilk derece yargılamasında olduğu gibi bir başvuru ve bir istinaf karar harcını yatırdığı anlaşılmıştır.

Harçlar kanunu'na aykırılığın kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle ilk derece mahkemesinin delilleri toplamadan ve esasa ilişkin değerlendirme yapmadan önce 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 30 vd. maddeleri gereğince harç yatırmayan davacı ...'a usulüne uygun olarak HMK'nın 120. maddesi gereğince süre verilerek harcın tamamlanmasından sonra bu davacı yönünden davaya devam etmesi, aksi taktirde bu davacı ile ilgili dava dosyasının HMK'nın 150. maddesi gereğince işlemden kaldırması gerekmektedir.

Bu sebeple harç eksikliği konusunda işlem yapmadan davaya devam edip delilleri esastan değerlendiren ilk derece mahkemesi kararının davacıların diğer istinaf sebepleri incelenmeksizin kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılmak üzere dava dosyasının HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesine gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

A.G

Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır