Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2023/337 K.2024/1053

2- ... 3- ... (T.C. Kimlik No: ...) VEKİLİ : Av. ... 4- ... (T.C. Kimlik No: ...) VEKİLİ : Av. .... DAVA : Alacak

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 23/05/2024

YAZIM TARİHİ : 24/05/2024

Davacı tarafından davalılar aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2... esas sayılı dosyası ile açılan alacak davasında 20/12/2022 tarihinde tesis edilen davanın kısmen kabulüne ilişkin karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı kooperatife üye olduğunu ve tüm üyelik aidatlarını ödediğini, fakat kooperatif üyelerinin neredeyse tamamının üyelik aidatlarının tamamını ödemeyenler dahi kendilerine düşen dairelerin tapularını almalarına rağmen, müvekkiline tahsis edilen dairenin tapusunun verilmediğini, müvekkilinin aidatlarını ödeyip bitirdiği kendi gayrimenkulünde oturduğunu, fakat tapusunun kendisine verilmediği gibi davalı kooperatifin dava dışı arsa sahiplerine olan borcundan kaynaklı müvekkilinin dairesinin icra vasıtasıyla satıldığını,

somut davada tek talepleri olan tazminattan davalıların müştereken ve müteselsilen sorumluluklarının bulunduğunu, sorumluluklarının tespiti ile hesaplanacak tazminatı ödemelerinin gerektiğini, kanun hükmü ve davalı kooperatifin ana sözleşmesi uyarınca davalıların sorumluluklarının bulunduğunu, kooperatif yöneticilerinin kusurunun varlığının gayrimenkulün satıldığı Konya .. İcra Müdürlüğü ...

E. sayılı icra takip dosyasından anlaşıldığını, zira kooperatif yöneticileri tarafından, icra takibi dolayısıyla müvekkiline verilen gayrimenkul üzerinde haciz tesis işleminden itibaren taşınmazın cebri icra marifetiyle satışının tamamlanması sürecine ilişkin müvekkiline bir bilgi verilmediğini, yazılı veya sözlü bildirimde bulunulmadığını, müvekkilinin taşınmazının satıldığını, taşınmazı satılan diğer bir üyeden satış tarihinden çok sonra öğrendiğini, yeni bir genel kurul toplantısı yapılmadığından 29.11.2017 tarihli son genel kurulda seçilen davalı yöneticilerin sorumluluğunun devam ettiğini,

aksi hususta TTK'da bir hüküm bulunmadığından davalıların yönetim kurulu üyeliği sıfatlarının devam ettiğinden bahisle.

Neticeten davalı kooperatif yöneticilerinin davacıya ait dairenin teslim ve tescilini yapmadıklarını, kooperatifi borçlandırdıklarını, gerekli önlemleri almayarak, icra takibine ve nihayetinde davacıya ait dairenin satışına sebep olduklarını, düzenli genel kurul toplantısı yapmadıklarını, ara bilanço oluşturup üyelerden aidat toplamadıklarını, bu nedenle oluşan zarardan kooperatifle birlikte sorumlu olduklarından,

davanın kabulü ile HMK.107 gereğince belirsizliğin giderilene kadar 10.000 TL'nin davalıların müştereken ve müteselsilen sorumluluğunun tespiti ile belirsizliğin giderilmesine müteakip arttırılacak bedele dava tarihinden itibaren değişen oranlarda ticari temerrüt faizi ile tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalılar ... Konut Yapı Kooperatifi, ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle. Davaya bakmaya görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesini talep ettiklerini, davaya konu gayrimenkulün değerinin satışı yapılan Konya .. İcra Müd. ....

E. sayılı dosyada değerinin belli olduğunu, 16.02.2021 tarihinde saat 14.25'te davaya konu bağımsız bölümün açık artırmayla 248.000,00 TL olarak satışının gerçekleştiğini, davacının davalı müvekkil kooperatife ödemiş olduğu toplam aidatın davacı tarafından bilindiğini, bu hususun dava dilekçesinde bahsedildiği üzere belirsiz alacak şeklinde gösterilmek suretiyle 10.000,00 TL bedelli olarak dava açılması hukuken mümkün olmadığını, davacı ... ..'nun daha önce Konya ..As.Huk.

Mah. ....

E. sayılı dosyayla kooperatife karşı açılmış olan kira alacağı davası nedeniyle süreçten haberinin bulunduğunu, bundan dolayı tazminat davası açma bakımından zamanaşımı itirazlarının bulunulduğunu, Konut Yapı Kooperatiflerinin sınırlı imkanları olan kişilerin bir araya gelerek konut edinmeye yönelik maddi güçlerini birleştirmek suretiyle mesken edinme amaçlı olarak faaliyet gösteren tüzel kişilik olduğunu, ticari amaç gütmeyeceklerini ve kâr amaçlı olarak faaliyet göstermeyeceklerinden dava tarihinden itibaren değişen oranlarda ticari temerrüt faizi..."'nin talep edilemeyeceğini, ancak şartlar oluşursa yasal faizin istenebileceğini,

söz konusu dairenin tapusunu alamamasının sebebinin diğer daire sahipleriyle birlikte kendisinden iskan masrafı olarak 3.500,00 TL istendiğini bu bedelin sadece 1.000,00 TL'sini ödediğini geriye kalan bakiye miktarın ödenmediğini, bunun yanında kendisinden istenen belgeleri de süresinde teslim etmediğini, davacı tarafın dosyaya sunduğu 22.09.2014 tarihli "...'nun kooperatifimize ödemesi gereken aidatların tamamı alınmıştır." şeklindeki metni içeren ve kooperatifin kaşesini taşıyan belgenin içerdiği ödeme durumunun;

yaklaşık inşaat maliyeti ödemesi olduğunu, bu ödeme içerisinde iskan masrafı ve tapu harç ödemelerinin bulunmadığını, kat mülkiyeti kurulması ve buna bağlı tapu çıkarılabilmesi ayrıca maliyet gerektiğini, 3.500,00 TL bahsedilen evrakların tamamlanması için gerekli ödeme olduğunu, bu ödemeyi kooperatif üyelerinin hepsinin aidatlarına ek olarak ödeme yaptıklarını, davacı ...'nun bu bedelin sadece 1.000,00 TL'sini ödediğini, arsa sahibi tarafından açılmış bulunan kira bedeli talepli Konya ..As.

Huk. Mah. .... E. sayılı dosya içeriğinde konulan tedbir üzerine tapu devrinin gerçekleştirilemediğini, bu konuda davalı kooperatif ve diğer davalıların herhangi bir kusur ve ihmalinin bulunmadığını, davalı kooperatifin hiçbir zaman acze düşmediğini, sadece arsa sahibiyle davalarının olduğunu, bunun haricinde başka herhangi bir icralık ve davalık olma durumlarının söz konusu olmadığından bahisle; .....

Konut Yapı Kooperatifi bakımından davanın reddine, diğer davalılar ... ve ... bakımından usul ve esas yönünden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın görevsiz mahkemede açıldığını, mahkemenin görevsizlik kararı vererek dosyayı görevli Asliye Hukuk Mahkemesi’ne göndermesini talep ettiğini, Konya... İcra Müd.'nün.... E. numaralı dosyasına konu satışla alakalı olarak Konya .. İcra Huk. Mah. ...

E. numaralı dosya ile ihalenin feshi davası açıldığını, davanın halen derdest olduğunu, bu sebeple ihalenin feshi dosyasının bekletici mesele yapılmasının gerektiğini, davacının kooperatife karşı açılmış olan kira alacağı davasının bulunduğunu, bu davayı açması hasebiyle süreçten haberdar olduğunun aşikar olduğunu, bu bakımından açtığı dava hakkında zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, müvekkili ...’ın sorumluluğunu gerektirecek bir fiilin mevcut olmadığını, müvekkilinin gerek Türk Ticaret Kanunundan, gerek Kooperatifler Kanunundan gerekse de ...

Konut Yapı Kooperatifi (Kooperatif) ana sözleşmesinden kaynaklanan tüm yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirdiğini, davacı tarafından açılan bu davanın müvekkili ... ile herhangi bir ilgisinin bulunmadığını, zira davanın temelinin bir kooperatif üyesi ile kooperatif arasındaki uyuşmazlığa dayandığını, dolayısıyla davanın müvekkili ... açısından husumet yokluğu nedeniyle usulen reddine karar verilmesini, zira davacının üyelik aidatını ödemesine rağmen kendi payına düşen dairenin tapusunu alamadığını ileri sürdüğünü, kooperatif aidatlarının kooperatif tüzel kişiliği tarafından toplandığını,

bu aidatlar ve davacının payına düşen dairenin tapusunun teslim edilmesi bakımından müvekkili ...’ın herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, dolayısıyla davacının bu yöndeki taleplerinin Kooperatif tüzel kişiliğine yöneltilmesinin gerektiğini, davacının oluştuğunu iddia ettiği zarardan dolayı müvekkili ...’ı sorumlu gösterirken herhangi bir somut delil ortaya koyamadığını, davacı tarafından açılan davanın davalı ... yönünden esastan reddedilmesinin gerektiğini,

somut uyuşmazlıkta Kooperatif tüzelkişisinin kendi borcu için kendi mülkiyetinde yer alan bir taşınmazı sattığının davacının mülkiyetinde yer alan bir bağımsız bölümün satışının söz konusu olmadığından bahisle davanın müvekkil ... açısından usul ve esas yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince "... Konya ili Selçuklu ilçesi .... Mah. ... ada .. parsel sayılı kooperatif adına kayıtlı taşınmazda 14/04/2011 tarih ve ... yevmiye numaralı işlemle ferdileşmeye gidilerek üyelere tahsis edilen bağımsız bölümlerin üyeler adına tapuda tescilinin sağlandığı, ancak davacıya üyelik karşılığı tahsisi yapılan Konya ili Selçuklu ilçesi ...

Mah. ... ada .. parsel 4. blok 2.kat 6 numaralı bağımsız bölümün halen davalı kooperatif adına kayıtlı olduğu, davalı kooperatifin dava dışı arsa sahiplerine olan borcu nedeniyle Konya.. İcra Müdürlüğünün ... Es. Sayılı dosyasından yapılan takip sonucu ihale yoluyla satıldığı, ihalenin feshine ilişkin olarak kooperatif tarafından Konya ..İcra Hukuk Mahkemesi'nin 03/03/2022 tarih ve ....Es. ... Kar.

Sayılı ilamı ile davanın reddine karar verildiği, kararın Konya Bölge Adliye mahkemesi ..Hukuk Dairesi'nin 17/05/2022 tarih ve ...Es. ... Kar. Sayılı ilamı ile istinaf talebinin esastan reddine karar verildiği, Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin 05/1/2022 tarih ve ... Es. .... Kar.

Sayılı ilamı ile Bölge Adliye mahkemesi kararının onanarak icra mahkemesi kararının kesinleştiği, davalı kooperatifin davacıya daire tesliminin imkanı kalmadığı, davacıya teslim edilmeyen dairenin dava tarihi olan (18.05.2021) itibariyle piyasa rayiçlerine göre değerinin 293.524,58 TL olduğu, davacının bu bedeli davalı kooperatiften talep edebileceği,

Diğer davalı yöneticilerin sorumlu olup olmadıkları yönünden yapılan incelemede;

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu 98.maddesinde;"Bu kanunda aksine açıklama olmıyan hususlarda Türk Ticaret Kanunundaki Anonim şirketlere ait hükümler uygulanır." şeklinde, 6102 sayılı TTK'nun 553. maddesinde;"(1) Kurucular, yönetim kurulu üyeleri, yöneticiler ve tasfiye memurları, kanundan ve esas sözleşmeden doğan yükümlülüklerini (Ek ibare: 26/06/2012-6335 S.K./28.md.) kusurlarıyla ihlal ettikleri takdirde, hem şirkete hem pay sahiplerine hem de şirket alacaklılarına karşı verdikleri zarardan sorumludurlar.

(2) Kanundan veya esas sözleşmeden doğan bir görevi veya yetkiyi, kanuna dayanarak, başkasına devreden organlar veya kişiler, bu görev ve yetkileri devralan kişilerin seçiminde makul derecede özen göstermediklerinin ispat edilmesi hâli hariç, bu kişilerin fiil ve kararlarından sorumlu olmazlar.

(3) Hiç kimse kontrolü dışında kalan, kanuna veya esas sözleşmeye aykırılıklar veya yolsuzluklar sebebiyle sorumlu tutulamaz; bu sorumlu olmama durumu gözetim ve özen yükümü gerekçe gösterilerek geçersiz kılınamaz." şeklinde düzenleme yapıldığı,

Yargıtay 23.Hukuk Dairesi'nin 02/07/2019 tarih ve ... Es. .... Kar. Sayılı ilamında;"..Dava, kooperatif üyesi olan davacının, kendisine taahhüt edilen taşınmazın tapu kaydının iptali ile adına tescili olmazsa bedelinin tahsiline ilişkindir. Davalı kooperatif yöneticileri 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 98. maddesi yollaması ile 6102 Sayılı TTK’nın 553/1 maddesi uyarınca ancak kusurlarının ispat edilmesi şartı ile sorumlu tutulabilirler.

Dosya kapsamından yöneticilerin kusurları ispat edilememiştir. Bu durumda mahkemece sorumlulukları ispat edilemediğinden bu kişiler yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir." şeklinde kabul edildiği, (Yargıtay 23.Hukuk Dairesi'nin 18/12/2018 tarih ve 2016/3419 Es. 2018/5934" sayılı ilamının da benzer olduğu.).

Davalıların bilirkişi raporunda belirlenen zarardan sorumlu tutulabilmeleri için TTK 553/1.maddesi gereğince kusurlu olduklarının davacı tarafından ispatlanması gerektiği, zira TTK'nun 553.maddesinde düzenlenen sorumluluğun kusur sorumluluğu olduğu, davacının davalı yöneticilerin kusurlu olduğuna ilişkin dosyaya herhangi bir delil sunmadığı gibi bilirkişiler tarafından da davalıların kusurlu olduğu yönünde herhangi bir tespitin yapılamadığı,

davacının yöneticilere yönelik davasını ispat edemediği,davacının değişen oranlarda ticari temerrüt faizi uygulanmasını talep ettiği ancak Kooperatif ile ortağı arasındaki ilişkinin Kooperatifler Kanunu’nun 1 nci maddesi hükmü uyarınca ticari nitelikte olmaması nedeniyle ticari faiz uygulanamayacağı, Yargıtay 23.Hukuk Dairesi'nin 09.05.2012 tarih ve ... Es. ...

Kar sayılı ilamının benzer mahiyette olduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabul kısmen reddi ile 293.524,58 TL alacağın dava tarihi olan 18.05.2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ...nden alınarak davacıya verilmesine, diğer davalılar hakkında açılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Her ne kadar mahkememiz dosyasının kısa kararının 2.maddesinde hüküm kurulurken "Davacı tarafından davalılar ..., ..., .... hakkında açılan davanın REDDİNE", şeklinde hüküm kurulmuş ise de ....'ın ...

T.C.kimlik numarası ile UYAP sistemi üzerinden yapılan sorgulamada adının ... olduğu anlaşıldığından mahkememiz dosyasının kısa kararının "Davacı tarafından davalılar ..., ..., ... hakkında açılan davanın REDDİNE", şeklinde maddi hatanın giderilmesinin gerektiği, HMK.'nun304.maddesinde. (1) Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar, mahkemece resen veya taraflardan birinin talebi üzerine düzeltilebilir.

Hüküm tebliğ edilmişse hâkim, tarafları dinlemeden hatayı düzeltemez.

Davet üzerine taraflar gelmezse, dosya üzerinde inceleme yapılarak karar verilebilir." şeklinde düzenleme yapıldığı, mahkememizin kısa kararının hüküm kısmının 2. maddesindeki yapılan yanlışlığın maddi hatadan kaynaklandığı ve düzeltilmesinin kısa kararla çelişki oluşturmayacağı anlaşılmakla ..." gerekçesiyle davanın kısmen kabul kısmen reddi ile 293.524,58 TL alacağın dava tarihi olan 18/05/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ...nden alınarak davacıya verilmesine, davacı tarafından davalılar ..., ..., ... hakkında açılan davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı yöneticilerin ara bilanço oluşturup borçlarını ödeyebilecek iken kooperatifin borcundan dolayı müvekkilinin taşınmazının satılmasına neden olduklarını, kooperatif ana sözleşmesi m.48'e göre davalı yöneticilerin müvekkiline verdikleri zarardan müteselsilen sorumlu olup kusursuzluklarını ispat edemediklerini, mahkemenin dayanak yaptığı kararı konu 23. HD .....

E sayılı kararın konusu ile dava konusu olayın çok farklı olduğunu, yöneticilerin, dairenin teslimini yapmadıkları gibi kooperatifi borçlandırmış, kooperatifin acze düşmesine sebep olmuş, borçlarını ödememiş, gerekli önlemleri almayarak icra takibine ve nihayetinde müvekkile ait dairenin icradan ihaleyle satışına sebep olduklarını, kooperatif genel kurul tutanaklarında davalı yöneticilerin sorumluluktan kurtulduğuna dair açıkça bir kayıt olmadığını belirterek istinaf talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, tazminat istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Davalı kooperatif yöneticileri 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 98. maddesi yollaması ile zararın doğduğu tarihte yürürlükte olan TTK’nın 553/1. maddesi ‘Kurucular, yönetim kurulu üyeleri, yöneticiler ve tasfiye memurları, kanundan ve esas sözleşmeden doğan yükümlülüklerini kusurlarıyla ihlal ettikleri takdirde, hem şirkete hem pay sahiplerine hem de şirket alacaklılarına karşı verdikleri zarardan sorumludurlar.’ hükmünü içermektedir. Yönetim kurulu üyelerinin yapmış olduğu işlemlerden dolayı kusurlu olduklarının ispatı halinde zarardan sorumlu alacakları ilke olarak belirlenmiştir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, davacı talebinin davalı kooperatif yönünden kabulüne, kooperatif yöneticisi olan diğer davalılar yönünden yöneticilerin kusurunun ispatlanamadığından davanın reddine karar verildiği görülmüş ise de; mahkemece benimsenen bilirkişi raporunun uyuşmalığı çözümlemeye ve hüküm kurmaya elverişli nitelikte bulunmadığı,

bu nedenle, davacının zarar olarak iddia ettiği tüm hususlar ve işbu zararların oluşmasında davalı yöneticilerin kusurlarının bulunup bulunmadığı yönünden, davalı kooperatif defter ve kayıtları üzerinde de inceleme yapılmak suretiyle yapı kooperatifleri konusunda uzman, aralarında mali müşavir bilirkişinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmediğinden, davacının istinaf talebinin kabulü ile HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına,

dava dosyasının belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere ilk derece mahkemesine gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır