Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2023/875 K.2024/881

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında 22/12/2022 tarihinde tesis edilen karara karşı davalının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; borçlunun, aleyhine Konya .. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasıyla giriştikleri icra takibine verdiği itiraz dilekçesinde icra Müdürlüğünün yetkisine ve borca itiraz ettiğini ve bu itiraz üzerine Konya ..

İcra Müdürlüğünce takip durdurulduğunu, davalının edimi yönünden borcun ifa edileceği yer, alacaklının yerleşim yerinin bulunduğu Konya olduğuna ve icra takibi de para alacağının ödetilmesi istemiyle yapıldığına göre, HMKnın 10. maddesi uyarınca Konya İcra Daireleri de özel yetkiye sahip olduğunu, davalının ilamsız icra takibinde Konya ..

İcra Dairesinin yetkisine yönelik itirazı yerinde olmadığından reddinin gerektiğini, taraflar arasında takibe konu alacağın varlığı konusunda bir ihtilaf bulunmadığını, taraflar arasındaki uyuşmazlığın, tarafların her ikisinin de ticari defterlerinde ve cari hesapta kayıtlı elma alımı için avans olarak gönderilen paranın davalı tarafça iade edilip edilmediği noktasında toplandığını, tarafların yasal defterlerinin incelenmesinde aralarındaki ticari ilişkinin olduğunun, davalının kestiği faturalara karşılık müvekkilinin ödemeler yaptığının, fatura ve ödemelerin taraf defterlerine işlendiğinin,

cari hesap kayıtlarında takibe konu edilen bakiye miktarınca müvekkilinin alacaklı olduğunun ortaya çıkacağını, müvekkilinin Granny Elma alımı için davalıya, 22.11.2021 tarihinde 70.000,00 TL ve 17.12.2021 tarihinde 75.000,00 TL olmak üzere toplam 145.000,00 TL avans ödemesi yaptığını, avans ödemesi yapılan elmaların müvekkiline teslim edilmediğini, davalı tarafından teslim etmediği ürünlerle ilgili 20.12.2021 tarih ve .... numaralı e-fatura gönderildiğini, davalıya ihtarname gönderilmesine rağmen avans olarak gönderilen paranın iadesinin yapılmadığını, Konya...

İcra Müdürlüğünün ....E. Sayılı dosyasıyla takip başlatıldığını, davalının haksız olarak itiraz ederek takibi durdurulduğunu, dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulduğunu, fakat anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle; fazlaya dair her türlü talep ve dava haklarının saklı kalması kaydıyla; öncelikle İİK 257 md. gereğince ihtiyati haciz taleplerinin kabulü ile,

müvekkilinin 145.000,00 TL alacağı karşılığında davalı borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaları üzerine ihtiyati haciz konulmasını, davalı borçlunun icra takibindeki yetkiye yönelik itirazlarının reddini, davalının icra takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin devamını, davalının % 20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesini, yargılama giderlerinin de davalı borçluya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin merkezinin Eğirdir/Isparta olduğunu, Eğirdir Mahkemelerinin davaya bakmaya yetkili olduğunu, davacının elma siparişini müvekkiline 12.11.2021 tarihinde verdiğini, 22.11.2021 tarihinde müvekkiline 70.000 TL ödeme yapıldığını ve müvekkili tarafından ilgili ürünler hazır edildiğini ve davacıya bildirildiğini, davacının hazır olan ürünleri teslim almadığını, müvekkili tarafından 16.12.2021 tarihinde davacının telefonuna "KONTEYNIRLAR ne oldu" şeklinde mesaj atıldığını, davacının "daha belli değil" şeklinde beyanda bulunduğunu, konteynir sağlama yükümlülüğünü yerine getirmeyen,

ödemekle yükümlü olduğu parayı ödeyemeyen davacı tarafın ilgili ürünü almamaya yönelik olarak ürünün tesliminden kaçındığını, davacıya sürekli ifasını yerine getirmesi gerektiği önerildiğini ancak haklı bir sebep olmaksızın bu kabulden kaçındığını, davacının temerrüde düştüğünü bu nedenlerle; davacının davasının reddini, davacı aleyhine karşı vekalet ücretine hükmedilmesini ve masrafların davacı yedinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "....davalının ticari defterler üzerinde inceleme yapılarak rapor tanzim edilmek üzere dosya talimat mahkemesince bilirkişi .... tevdi edilmiş olup, düzenlenen raporda neticeten; ... Ltd. Şti.

Firmasının ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, 01/01/2021 devri açılış maddesinde 2.885,00 TL alacağı olduğu, 22.11.2021 tarihinde gelen ödemenin 70.000 TL, 17.12.2021 tarihinde Ziraat bankası gelen havalenin 75.000 TL olduğu, Davacı ...'ya 2021 yılında 3 adet 608.493,69 TL. fatura kestiği, 01.01.2021 tarihinde 2.885,0 Tl. Borçlu gözüktügü, 2021 yılında 751.500 TL. Ödeme aldığı düşüldükten sonra 140.121,31 TL borçlu olduğu tespit edilmiştir.

Davacı ticari defterleri üzerinde inceleme yapılmak üzere dosya bilirkişi ....'ye tevdi edilmiş olup, bilirkişi raporunda neticeden; davacı tarafın ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davacı tarafından yapılan 70.000,00 TL ve 75.000,00 TL ödemelerin davacı defterlerinde kayıtlı olduğunu, bu ödeme nedeniyle davalıdan 143.006,31 TL alacaklı olduğu, aradaki farkın daha önce düzenlenen fatura bakiyesinden kalan tutardan kaynaklandığını, neticeten; icra takip tarihi itibariyle davacının 143.006,31 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir.

Ayrıntılı, gerekçeli, denetlenebilir bilirkişi raporları mahkememizce yargılamaya esas alınmıştır.

Her ne kadar davacı vekili icra takip talebinde avans iadesine ilişkin talepte bulunmuş ise de ilgili durum ödünç sözleşmesi mahiyetinde olmayıp taraflar arasındaki cari ilişki kapsamında yapılan ön ödemelere dair olduğu anlaşılmıştır. Her ne kadar davalı yapılan avans ödemeleri karşılığında davacının talep ettiği ürünleri hazır ettiğini ancak davalının yer temin edememesi sebebiyle teslim edemediğini savunmuş ise de; TTK 18/3 maddesi gereği ilgili durumun davacıya ihtar edildiğine dair herhangi bir delil sunulmadığından davalının bu yöndeki soyut savunmalarına itibar edilmemiştir.

Her ne kadar davacı vekili icra takip talebinin toplam 145.000,00 TL alacak üzerinden başlatmış ise de, kendi ticari defterlerinde 143.006,31 TL alacaklı olduğunun tespit edilmesi karşısında aksini gösterir herhangi bir delil sunulmadığından davacı ticari defterlerindeki tespit edilen alacak miktarı temel alınmak sureti ile usulüne uygun şekilde tutulan davalı ticari defterlerindeki borç miktarı arasındaki 2.885,00 TL'lik farkın hangi husustan kaynaklandığına dair davacı tarafından sunulan muteber herhangi bir delil bulunmadığından ve davalı ticari defterlerinde tespit edilen 01/01/2021 tarihindeki devir açılış maddesinde davacının 2.885,00

TL borçlu olduğunun tespit edilmesine rağmen bu borcun ödendiğine dair herhangi bir delil sunulmadığından ve son olarak ilgili ihtilaflı duruma ilişkin davacı vekilinin karar duruşmasında yemin deliline başvurmadıklarına dair beyanda bulunmadıkları hususları ayrı ayrı nazara alındığında davacının davalı ticari defterleri ve tespit edilen 140.121,31 TL alacaklı olduğu takdir ve kanaatine varılmış olup, bu bedelin davalı tarafından ödendiğine dair ispat külfeti davalı borçlu üzerinde olup, ilgili hususta muteber herhangi bir delil sunulmadığından dosya muhtevası itibariyle davacının,

davalıdan 140.121,31 TL alacaklı olduğu kanaatine varılmış olup, takibin 140.121,31 TL asıl alacak üzerinden devamına karar verilmiştir. Alacak likit ve muayyen olduğundan hükmedilen alacağın %20 oranına tekabül eden 28.024,26 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile.

Konya 7. İcra Müdürlüğünün 2022/875 Esas sayılı takibine vaki itirazın kısmen iptali ile, takibin 140.121,31 TL asıl alacak üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, alacak likit ve muayyen olduğundan hükmedilen alacağın %20 oranına tekabül eden 28.024,26 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraflar arasında ticari iş niteliğinde sözlü bir taşınır satış sözleşmesi kurulduğunu, müvekkili şirket tarafından hazır edilen mallar soğuk hava deposunda bekletildiğini, bu süreçte davacı teslim almak için gereken araçları sağlayamadığını, araçları sağlayıp teslim almaya geldiği tarihte de kanuna uygun bir ayıp ihbarında bulunmadan malları teslim almadan kaçındığını ve müvekkili şirketin hazırladığı faturaya kanundaki süreler geçtikten sonra itiraz ettiğini, TBK ve TTK hükümleri kapsamında davacının iddialarının kabul edilmesinin taraflarınca mümkün olmadığını,

taraflar arasında teslim tarihine ilişkin vade tarihi de kararlaştırılmadığından bu durumda TBK m.297 gereği tarafların edimlerinin aynı anda ifa edileceği kabul edileceğini, davacı alıcı tarafından 22.11.2022 tarihindeki ödeme ile TBK m.207 kapsamındaki bedel ödeme borcunu ifa ettiğini, aynı tarihte müvekkili şirkette malları deposunda hazır ederek kendi borcunu ifa ettiğini, davacının 3 hafta süreli bir bekleme nedeniyle malların bozulacağını öngörmesi beklenirken malları teslim almada gereken özeni göstermemesinin, kendi sebep olduğu gecikme nedeniyle oluşan zararın tazminini istemesinin kötü niyetli olduğunu,

bu durumda teslime hazır edilen malların alıcıdan kaynaklanan sebeplerle teslim alınamaması halinde alıcının mütemerrit olduğunu, Whatsapp yazışmalarından da anlaşılacağı üzere alıcı malı teslim almaya sipariş tarihinden 25 gün sonra 17.12.2021 tarihinde gelmiş olup malın bozulduğunu iddia ederek teslim almaktan kaçındığını, bu duruma alıcının kendisinin sebep olduğunu, usulüne uygun ayıp ihbarında bulunmayan davacının ayıba karşı ihbar külfetini yerine getirmediğini, bu sebeple ayıptan kaynaklanan haklarını kullanamayacağının kabulü gerekirken sözleşmeden dönerek yapılan ödemelerin iadesini talep etmesinin kabul edilemeyeceğini,

davacı taraf süresi içerisinde faturaya itiraz etmediğini, fatura alan kişi faturayı aldığı tarihten itibaren 8 gün içerisinde faturaya itiraz etmezse fatura içeriğini kabul etmiş sayılacağını, karşı taraf her ne kadar tacir olsa dahi basiretli bir tacir gibi hareket etmediğini beyanla ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılarak davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; itirazın iptali istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklara ve gerekçe içeriğine göre, mahkemece taraflar arasındaki uyuşmazlığın somut olayın özelliklerine uygun olarak belirlendiği, yargılamanın Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda belirtilen usullere uygun olarak yürütüldüğü, taraflarca gösterilen hükme etki edecek delillerin usulüne uygun olarak toplandığı, toplanan delillere göre taraflar arasında elma alım satımına ilişkin ticari ilişki bulunduğu ve davacının davalıya ''Granny Elma Alımı İçin'' açıklamasıyla, iki ayrı seferde toplam 145.000,00 TL havale gönderdiği,

davalının davacıya kestiği 20/12/2021 tarihli 146.349,00 TL bedelli faturanın iptal edilmiş olduğu, davalının kendi ticari defterlerine göre davacıya 140.121,31 TL borçlu olduğu davalı, elmaları hazır ettiğini davacının gelip elmaları almadığını bu sebeple elmaların bozulduğunu, davacının alıcı temerrüdüne düştüğünü savunarak bu konuda whatsapp yazışma kayıtları sunmuş ise de sunulan yazışmaların davacıyı temerrüde düşürme amaçlı yazışmalar olmadığı,

davalının elmaları zamanında ayıpsız olarak hazır ettiğini ispat edemediği bu sebeplerle davalının kendi ticari defterlerinde borçlu gözüktüğü miktar esas alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik olmadığı, davalının istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından davalının istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır