Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/1586 K.2025/844

: 2- ...

DAVA

Tapu İptali Ve Tescil

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 27/05/2025

YAZIM TARİHİ : 29/05/2025

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan tapu iptal ve tescil davasında 04/04/2024 tarihinde tesis edilen davanın kabulüne ilişkin karara karşı, davalı ...'ın istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı kooperatifte Konya.... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... mahkeme kararı ile kesinleşmiş 5 daire üyeliğinin olduğunu, müvekkil ile davalı kooperatif arasında akdedilen 21/10/2005 tarihli protokole göre 2 dairenin 2006 yılı içerisinde 1 dairenin 2007 yılı içerisinde ve kalan 2 dairenin ise 2008 yılı içerisinde teslim edilmesinin kararlaştırıldığını, Konya ili Selçuklu ilçesi Yazır Mahallesi ......

Cad. ... ve ... ada üzerinde inşaatı devam ettiren davalı kooperatif, gelinen bu süreçte sadece iki daireyi kat irtifakı kurulmaksızın müvekkilinin kullanımına tahsis edildiğini, müvekkilinin bu iki dairesinde hali hazırda kiracılar oturduğunu, 03/12/2006 tarihli Konya....

Noterliğinin ... yevmiye numaralı çekiliş kurası neticesinde ... pafta, ... ada 1 parsel ...blok... numaralı bağımsız bölümün müvekkiline tekabül ettiğini, çekilen bu kura gereğince müvekkil ile yapılan 08/09/2012 tarihli "teslim tutanağı" ile anılan 11 numaralı bağımsız bölümün müvekkiline teslim edildiğini, henüz müvekkil adına ferdileştirme yapılmadığını, kooperatif sürekli müvekkili oyalaması neticesinde müvekkil taşınmazın tapuda ... adında bir şahsa kaydının yapıldığını öğrendiğini, bu nedenlerden dolayı davanın kabulüne karar verilerek Konya ili Selçuklu ilçesi Yazır Mahallesi ......

Cad. ... pafta, ... ada 1 parsel ...blok... Nolu bağımsız bölüm sayılı taşınmazdaki davalı ... adına olan irtifak kaydının iptali ile müvekkilin adına tapuya kayıt ve tescilinin yapılmasına, bu talepleri uygun görülmez ise davaya konu taşınmazın rayiç bedelinin tespit edilerek dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılara dava dilekçesinin tebliğ edildiği, süresi içerisinde cevap verilmediği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "...Kaldırma kararı öncesinde Konya...Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından dava konusu taşınmaz başında keşif yapılmış, fen ve inşaat bilirkişileri tarafından düzenlenen 21/01/2019 tarihli raporda özetle; "....dava konusu 2.kat 11 bağımsız bölüm numaralı dairenin dava tarihi itibariyle piyasa rayiçlerine göre arsası ile birlikte toplam bedelinin 180.000,00 TL olduğu" bildirilmiştir.

21.09.2021 tarihli raporda da belirtildiği üzere davaya konu taşınmazın bulunduğu parsel ile birlikte diğer parseller üzerine S.S. ......

Yapı Kooperatifince yaptırılan dairelerin arsa sahiplerine kur a çekilişi öncesi devir yapıları daire malikleri ve kooperatif üyelerine dağıtımı için, Konya...Noterliği nezdinde 03.12.2016 tarih ve ... yevmiye nolu kura çekilişi yapıldığı, dosya içinde bulunan kura çekiliş tutanağına göre, K Blokta ... pafta, ... ada K Blok Ikinci kat 11 bağımsız bölüm nolu meskenin ... olarak yazıldığı ve imzasının alındığı, S.S. ......

Kooperatifi kur a işleminden sonra, ... ada 1 nolu parselde arsa sahipleri adına tescil edilmiş olan mesken ve dubleks mesken niteliğinde 16 adet bağımsız bölümden, davalı ... adına kayıtlı bulunan 8, 9 ve 11 nolu bağımsız bölümlerden 8 nolu bağımsız bölümün kura sahiplerinden ...... a devredildiği, 9 ve dava konusu olan ikinci kat 11 bağımsız bölüm nolu meskenlerin halen ...... adına kayıtlı olduğu, dosyada mevcut 26 12. 2018 tarihli tapu kayıtlarından anlaşılmaktadır.

Çekiliş kura tutanağına göre dava konusu taşınmazın davacı adına yazıldığı ve tapunun davacı adına olması gerekirken davalı ... adına kayıtlı olduğu ve bu nedenle yolsuz tescil niteliğini taşıyacağından açılan davanın kabulü ile; Konya İli Selçuklu İlçesi Yazır Mahallesinde kain ... ada, 1 parsel, kat 2, bağımsız bölüm 11'de davalı adına kayıtlı taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına kayıt ve tesciline karar verilmiştir..." gerekçesiyle açılan davanın kabulüne; Konya ili Selçuklu ilçesi Yazır Mahallesinde kain ... ada, 1 parsel, Kat 2, 11 numaralı bağımsız bölümde davalı ... adına kayıtlı taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili iyiniyetle dava konusu taşınmazı edinmiş olup davacı ile davalı kooperatif arasındaki hukuki ilişkiyi bilmesinin mümkün olmadığını, müvekkilinin yolsuz tescille dayalı edinimi bulunmadığını, müvekkili yönünden açılan davanın tümden reddi gerektiğini, davalı kooperatifçe kura çekimi sırasında yapılan hatalar nedeniyle meydana gelen yanlışlıklardan iyiniyetli müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, dava konusu taşınmazın öncesinde müvekkilinin murisi ...... adına kayıtlı olmasının da müvekkilinin iyiniyetini ortaya koyduğunu,

denetime ve hüküm kurmaya elverişsiz bilirkişi raporuna istinaden davanın kabulüne karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, eksik inceleme neticesinde hatalı değerlendirme yapılarak davanın kabulüne ilişkin verilen kararın kaldırılmasını, davanın tümden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; kooperatif üyesinin açtığı tapu iptal tescil istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355.maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Bu dosyanın davacısı ... tarafından davalı kooperatif aleyhine Konya.... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyasında açılan 12 adet daire üyeliğinin tespitine, ödemesiz 12 dairenin tespitinin mümkün olmaması halinde de davalı kooperatife yatırılan tüm paraların ödeme tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili davasında 06/04/2011 tarihinde davanın kısmen kabulü ile davacının davalı kooperatifte 4 adet 140 m2, 1 adet 250 m2’lik dairelerin üyesi olduğunun tespitine, fazla talebin reddine karar verildiği, bu karara karşı yapılan temyiz başvurusu üzerine Yargıtay 23.Hukuk Dairesi'nin 08.03.2012 tarih ...

Esas ... Karar sayılı ilamı ile kararın bozulduğu, bozma kararı üzerine ... Esas sayılı dosyada yapılan yargılamada 30.09.2014 tarihinde davacının 7 adet daire ile ilgili talep ve davasının reddine, davacının diğer 5 adet daire ile ilgili davası hakkında mahkememizce verilmiş olan 06/04/2011 tarih ... Esas ...

Karar sayılı kabul kararı temyiz edilmeksizin kesinleştiğinden işbu 5 adet daire ile ilgili dava hakkında yeniden bir karar verilmesine yer olmadığına ve sözü geçen kararın bu kısmının kesinleştirilmesine karar verildiği, bu karara karşı davacının temyiz yoluna başvurduğu, Yargıtay 23.Hukuk Dairesi'nin 09.11.2015 tarih ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile hükmün onanmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Yargıtay 6.Hukuk Dairesi'nin 01.10.2024 tarih ... Esas ... Karar sayılı ilamında; "....Yapı kooperatifinin sorumluluğunda yapılan konut ya da iş yerlerinin ortaklara dağıtımında temel kural, noter huzurunda kura çekimi yapılmasıdır. Kura çekimi konutların ortaklara tahsisi anlamına gelir. Ferdileşmeye geçilmesi ile birlikte ortak, konutun tapuda tescilini talep edebilir. Kooperatifçe bir bağımsız bölümün geçerli bir tahsis işlemiyle bir ortağa tahsisi halinde, tahsis edilen ortağın rızası olmaksızın, ortaklığı devam ettiği sürece konutun başka bir ortağa tahsisi mümkün değildir. Kura ile yapılan tahsis genel kurul kararı ya da bir mahkeme kararı ile iptal edilmedikçe geçerli ve uygulanması zorunludur..." hükmünün yer aldığı,

Davacının davalı kooperatif tarafından yapılan kura çekiminde dava konusu taşınmazın kendisine isabet etmesine rağmen diğer davalı adına tescil edildiğini belirterek tapu iptal ve tescil talebinde bulunduğu, davacının 5 adet daire yönünden peşin bedelli üye olduğunun kesinleşen mahkeme kararı ile sabit olduğu, dava konusu taşınmazın kura çekiminde davacıya çıktığı, bu nedenle ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davalı ...'ın istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

MUHALEFET ŞERHİ

1-Dosyada mevcut bilgi ve belgelere göre dava konusu dairenin bulunduğu arsanın maliklerinin davalı ... ve ......'a ait olduğu, arsa sahipleri olan ... ve ...... ile diğer davalı S.S ...... Kooperatifi arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığı, sözleşme kapsamında davalı kooperatif tarafından davalıya ait arsa üzerine bina inşa edildiği, 18/08/2014 tarihinde de arsa sahipleri tarafından kat irtifakı tesis edildiği anlaşılmaktadır.

Görüldüğü üzere dava konusu taşınmaz davalı ... adına kayıtlı olup tapu iptali ve tescil talebi yönünden davalı S.S ...... Kooperatifine husumet yöneltilmesi mümkün değildir. Taraf sıfatı davanın her aşamasında mahkemece re'sen gözetilmelidir. Mahkemece davacının tapu iptali ve tescil talebinin S.S. ...... Kooperatifi yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken anılan davalı yönünden de davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.

2-Arsa sahipleri ile davalı S.S ...... Kooperatifi arasında düzenlenen 18/02/2013 tarihli sözleşmede arsa sahipleri tarafından ... ada ve ... ada 1-5 parsellerde bulunan ve kooperatifin inşaat yapmış olduğu parselleri kooperatife devredileceğinin, bu devir karşılığında kooperatif arsa sahiplerine 15/05/2013 tarihine kadar 2.800.000-TL ödeme yapılacağının kararlaştırıldığı,

10/06/2015 tarihli ek protokol ile de 28/03/2013 tarihli sözleşmede ödenmesi kararlaştırılan 2.800.000,00 TL belirtilen sürede ödenmediğinden bedelin 3.100.000,00 TL'ye yükseltildiğinin, ek protokol tarihine kadar toplam 765.000,00 TL ödendiğinin, toplamda 3.100.000,00 TL ödenmesi halinde kooperatifin arsa sahiplerine borcunun kalmayacağının belirtildiği anlaşılmaktadır.

Yukarıda açıklananlardan açıkça anlaşıldığı üzere kooperatif üyesi olan davacı ile arsa maliki olan davalı arasında doğrudan bir akti ilişki bulunmamakta olup akti ilişki davalı arsa sahibi ile diğer davalı kooperatif arasında kurulmuştur.

Bu nedenle sözleşmenin nispiliği ilkesi gereğince davalı arsa sahibinin sözleşmeden kaynaklanan edimlerini yerine getirdiğini ispatlaması halinde tapu iptali ve tescil talebinde bulunması mümkün ise de kooperatif üyesi olan davacının doğrudan arsa sahibine karşı tapu iptali ve tescil talebinde bulunma hakkı bulunmamaktadır. Bu nedenle davacının tapu iptali ve tescil talebinin aktif husumet yokluğu nedeniyle reddi gerekir.

Kooperatifçe bir bağımsız bölümün geçerli bir tahsis işlemiyle bir ortağa tahsisi halinde, tahsis edilen ortağın rızası olmaksızın, ortaklığı devam ettiği sürece konutun başka bir ortağa tahsisinin mümkün olmadığı, kura ile yapılan tahsis genel kurul kararının ya da bir mahkeme kararı ile iptal edilmedikçe geçerli ve uygulanması zorunlu olduğu yönündeki kural, kooperatif üyeleri arasında geçerli olup tahsis kurasına ilişkin kooperatif genel kurul kararının kooperatif üyesi olmayan arsa malikine karşı ileri sürülmesi mümkün değildir.

Ayrıca dava konusu somut olayda, dava konusu taşınmaz hiçbir zaman davalı kooperatife geçmediğinden tapu kaydının yolsuz tescil niteliğinde olduğunun kabulü de mümkün değildir.

3-Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacının tapu iptali ve tescile ilişkin talebinin davalı ... yönünden aktif husumet yokluğu nedeniyle, davalı S.S ...... Kooperatifi yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiği, davacının şartlarının mevcut olması halinde davalı S.S ...... Kooperatifi'nden taşınmazın rayiç değerini talep edebileceği, ilk derece mahkemesince davacının terditli talebi yönünden herhangi bir inceleme yapılmaması nedeniyle kararın kaldırılması gerektiği düşüncesinde olduğumdan sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum. Üye ... e-imzalıdır