Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2025/481 K.2025/446

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan menfi tespit davasında 07/11/2022 tarihinde tesis edilen davanın usulden reddine ilişkin karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından müvekkili aleyhine Konya.... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, takibinde hiçbir yasal dayanağın belirtilmediğini, borcun sebebi olarak senet gösterildiğini, ancak bu senedin davalı tarafından gerçeği yansıtmayacak şekilde tek taraflı olarak düzenlendiğini, taraflar arasında davalının iddia ettiği gibi bir ticari alışverişin olmadığını, davalı senede dayanarak alacaklı olduğunu iddia ediyorsa bu alacağın kaynağını somut ve inandırıcı ıslak imzalı yazılı delillerle ispat etmesi gerektiğini,

icra takibine konu senetteki yazı ve imzanın müvekkiline ait olmadığını beyan ederek taraflar arasında mevcut ve geçerli bir hukuki ilişkinin bulunmadığının tespiti ile müvekkili aleyhine başlatılan takibin iptaline, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalı aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "...davacı vekiline usulüne uygun olarak yapılan tebliğe rağmen verilen yasal süre içerisinde eksik kalan gider avansı yatırılmadığı gibi harç ikmali de tamamlanmamış, gider avansının dava şartı olması sebebiyle davacının davasının yukarıda detayı verilen T.C. Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 14/12/2021 Tarih ve 2021/2035 Esas-2021/15121 Karar sayılı ilamı da emsal alınarak davanın 6100 Sayılı Kanunun 114/1-g maddesi gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddine dair aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir." gerekçesiyle, davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı tarafından müvekkili aleyhine Konya.... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, takibinde hiçbir yasal dayanağın belirtilmediğini, müvekkilinin, davalının iddia edildiği gibi bir borç ilişkisinin bulunmadığını, HMK'nın 334. maddesine göre müvekkilinin yargılama harç ve giderlerini karşılayabilecek durumda olmaması,

üzerine kayıtlı olan malvarlığında haciz bulunması ve dolayısıyla bunlardan bir gelir elde edememesi sebebiyle haksız ve kötüniyetli olarak hakkında açılan icra takibine ilişkin taleplerinin ispatlanması adına yapılacak yargılamada adli yardım taleplerinin mahkemece kabul edilmemesinin hak arama hürriyetini ihlal ettiğini, takibe konu alacağın hukuki dayanağının bulunmadığını, borcun sebebi olarak senet gösterildiğini, ancak bu senedin davalı tarafından gerçeği yansıtmayacak şekilde tek taraflı olarak düzenlendiğini, taraflar arasında davalının iddia ettiği gibi bir ticari alışverişin olmadığını,

davalı senede dayanarak alacaklı olduğunu iddia ediyorsa bu alacağın kaynağını somut ve inandırıcı ıslak imzalı yazılı delillerle ispat etmesi gerektiğini, müvekkili hakkında kötüniyetli olarak başlatılan icra takibi devam ederken müvekkilinin davalı ile aralarında hukuki bir ilişkisinin bulunmadığının saptanması adına dava açıldığını, davacının Konya.... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...

Esas sayılı dosyasıyla müvekkili ve diğer davalılar aleyhine İİK'nın 277 vd maddeleri gereğince tasarrufun iptali davası açtığını, mahkemece davanın usulden reddine karar verildiğini, davacının dava dilekçesi, davacı asilin ve tanıkların beyanları arasında açıkça çelişki olması nedeniyle iddiasını ispatlayamadığını, dolayısıyla kaynağı belli olmayan bir senede ilişkin açılan haksız davanın ön koşulunun bulunmaması sebebiyle usulden reddi kararı verilmesinin de hukuka uygun olduğunu,

böylelikle taraflar arasında iddia edildiği gibi bir borç ilişkisi olmadığının ispatlandığını beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulünü talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; menfi tespit istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve re'sen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Dosya kapsamına göre davalı tarafından davacı aleyhine Konya....İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile 29/06/2017 tanzim, 05/07/2017 vade tarihli 360.000,00 TL bedelli bonoya dayalı olarak toplam 435.607,39 TL alacak üzerinden kambiyo senetlerine mahsus yolla icra takibi başlatıldığı, davacının davalıyla aralarında bir borç ilişkisi olmadığını, takibe konu bonodaki yazı ve imzanın kendisine ait olmadığını iddia ederek eldeki menfi tespit davasını adli yardım talepli olarak açtığı,

ilk derece mahkemesince 30/09/2022 tarihli tensip tutanağı ile davacının adli yardım talebinin reddine karar verildiği ve ayrı bir ara karar yazıldığı ve adli yardım talebinin reddine dair karar kesinleşmeden aynı tensip tutanağı ile davacıya 7.439,08 TL eksik harcı tamamlamak ve 550,00 TL eksik gider avansını yatırmak üzere, sonuçlarını da ihtar edilmek suretiyle süre verildiği, verilen sürede eksik harç ve gider avansının yatırılmadığı, gider avansının dava şartı olduğu gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Öncelikle adli yardım talebinin reddine dair karar kesinleşmeden harç ve gider avansının yatırılması için davacıya süre verilmesi uygun değildir. Adli yardım talebinin reddine dair karar kesinleştikten sonra harç ve gider avansının yatırılması için sonuçları da hatırlatılarak davacıya süre verilmesi gerekirken adli yardım talebinin reddine dair karar kesinleşmeden süre verilmesi yerinde olmamıştır.

Kabule göre de, somut olayda süre verildikten sonra harç ve gider avansının yatırılmaması durumunda harç yatırılmadan müteakip işlemler yapılamayacağından önce harçtan dolayı işlem yapılarak dosyanın işlemden kaldırılması, işlemden kaldırma tarihinden itibaren üç ay içinde harç tamamlanarak dava yenilenmediği takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken gider avansından dolayı işlem yapılarak gider avansının yatırılmaması nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi yerinde değildir.

Bu sebeple yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi yerinde olmadığından kamu düzenine aykırılık nedeniyle davacının istinaf başvuru talebinin kabulü ile HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın mahkemesine gönderilmesine ilişkin aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ... · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır ...