Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2022/2914 K.2023/562

Taraflar arasında görülen davada Sakarya 4. Asliye Hukuk Mahkemesi ve Sakarya Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin rücuen alacağının tahsili amacıyla Sakarya 4. İcra Müdürlüğünün 2021/309 esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibine girişilmiş olduğunu, davalı borçlu söz konusu takibe ilişkin emrinin kendisine tebliğinden sonra yasal süre içinde haksız olarak borca ilişkin itiraz ettiğini, takibi durduğunu, bu sebeple itirazını iptali davası açmak zorunda kaldıklarını, davalaya ilişkin;

sigortalı araç sürücü ... in sevk ve idaresindeki ... plaka numaralı aracı ile ... da seyir halindeyken bisiklet ile seyir halinde olan davalı ...'a çarpması halinde trafik kazası meydana geldiğini, kazada davalı ... tam kusurlu olmasına rağmen davacı şirket tarafından araçta oluşan hasar tamirat masrafı olarak toplam 9.204,11-TL 21/09/2020 tarihinde sigortalı ...'e ödendiğini, davalının itirazı, kötü niyetli, takibi durdurmak amaçlı, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu ve bu sebepler ile davalının itirazının iptalini,

takibin devamı ve davalının haksız itirazı sonucu alacağın %20'sinden aşağı olamamak üzere inkar tazminatına çarpıtılmasını talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARLARININ ÖZETİ

Sakarya 4. Asliye Mahkemesi'nce; "...Dava, konusu ve sebebi (esas) itibarıyla Asliye Ticaret Mahkemesinin görev alanına girmekte olup; Hakimler ve Savcılar Kurulu 1.Dairesi’nin 08/07/2021 tarih ve 568 sayılı kararı ile Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi, 01/09/2021 tarihinden itibaren faaliyete başlamıştır. Bu nedenle mahkememizin görevsizliğine" dair hüküm kurulmuştur.

Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nce; "davacının sigortalısının tacir olmadığı ve davanın sigorta sözleşmesinden değil, davalının kusuru ile gerçekleşmesine sebebiyet verdiği iddia edilen haksız fiilden kaynaklandığı anlaşılmakla, uyuşmazlığın asliye hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiğinden mahkememizin görevsizliğine" dair karar verilmiştir.

Sakarya 4. Asliye Mahkemesi ile Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi arasında verilen görevsizlik kararlarına istinaden dosya dairemize görevli mahkemenin belirlenmesi için gönderilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE

HMK 23/1 maddesinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin incelemenin dosya üzerinden yapılabileceği düzenlenmektedir. Bu nedenle Dairemizce dosya üzerinden yapılan incelemede:

Davanın sigorta poliçesine dayalı olarak açılan rücuen tazminat davası olduğu, Sakarya 4. AHM tarafından davanın TTK'da düzenlenen hususlardan olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verildiği, Sakarya ATM tarafından ise davanın sigorta sözleşmesinden değil, davalının kusuru ile gerçekleşen haksız fiilenden kaynaklandığı, davalıların tacir olmadığı gerekçesi ile karşı görevsizlik kararı verdiği anlaşılmaktadır.

Dava, Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesinden kaynaklanan halefiyete dayalı olarak ödenen tazminatın davalılardan rücuen tahsiline ilişkin tazminat davası olup, sigorta ettirenin kendisine zarar verene açacağı davanın, onun halefi sıfatıyla sigortacı tarafından açılmasıdır. Sigorta ettirenin dava hakkı, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının 22.3.1944 Tarih E. 37, K. 9, RG. 3.7.1944 sayılı kararında bu husus "sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dâva değildir. Bu nedenle, halefiyet dâvası bir ticarî dava sayılamaz. Bu dava, aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur." şeklinde vurgulanmaktadır.

Bu tür rücu davalarında, sigortacının tabi olduğu mahkemenin görevine ilişkin kuralların, sigorta ettirenin aynı zarar sorumlusu aleyhine açabileceği davalarda da uygulanacağı kabul edilmiştir. Dolayısıyla sigortacı, sigorta ettirenin halefi sıfatı ile bu davayı açtığından, sigortalının tabi olduğu görevli mahkemede açabilecektir.

Somut olayda, davanın davacı sigorta şirketince sigortalanan aracın karıştığı kaza nedeniyle ödenen tazminatın rücuen tahsilinin talep edildiği, sigortalıya halef olarak açılan haksız fiile dayalı tazminat davası olduğu, tacirler arası haksız fiilin söz konusu olmadığı, mutlak ya da nisbi ticari davalardan olmadığı (örneğin Yargıtay 4. HD 2021/1231 E - 3926 K ve 30/06/2021 günlü kararı), bu nedenlerle uyuşmazlığın 6100 sayılı HMK'nın 21. ve 22. maddeleri gereğince Sakarya 4. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiğine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 27/03/2023

... Başkan ...

... Üye ...

... Üye ...

... Katip ...

¸Bu evrak 5070 Sayılı Kanun hükümleri uyarınca E-İMZA ile imzalanmıştır