Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2023/1763 K.2024/461

Av. ... - ...

DAVALI

... - ... ...

VEKİLLERİ

Av. ... - ... Av. ...- ...

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

HÜKÜM

Kararın kaldırılması-Gönderme

İSTİNAF EDEN

Davacı vekili

Taraflar arasındaki İtirazın İptali davası nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararı davacı tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; cam üretimi işi ile iştigal eden davacı firmanın, davalının yapımını üstlendiği dış cephe işi için 29.07.2020 tarihinde ... nolu ve 21.10.2020 tarihinde ... nolu sevk irsaliyelerine konu malları davalıya teslim ettiği, davacı firmanın davalıya 29.01.2021 tarihinde takibe konu olan 45.056,00 tutarlı cephe kaset işçiliği faturasını kestiği, davalı firmanın faturaya süresi içerisinde itiraz etmediği,

bedelin ödenmemesi üzerine takip başlatıldığını beyanla, davanın kabulü ile davalı borçlunun, Sakarya 2. İcra Müdürlüğünün 2021/5311 Esas nolu dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına, davalı haksız olarak takibe itiraz ettiğinden alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı’na mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasında yapılan sözleşme çerçevesinde, "Meydan Serdivan" isimli projede yer alan cam imalat işlerinin yapılması hususunun kararlaştırıldığı, anılan anlaşma çerçevesinde davacı tarafça müvekkile teslim edilen camların montajı yapıldıktan sonra beklenen faydayı sağlamadığı gibi, yüzeyde renk bozuklukları meydana geldiği, camların ayıplı çıkması neticesinde davacının ürünleri misli ile değiştirdiği, bu hususta da 29.07.2020 tarihinde ... nolu ve 21.10.2021 tarihinde ... nolu sevk irsaliyelerinin mevcut olduğu,

söz konusu bu sevk irsaliyelerinde teslim edilen mallara ilişkin fatura düzenlenmeyeceği ve bu malların bedelsiz olduğu ibaresinin düşüldüğü, ayıbın davacı tarafça kabul edilmesine rağmen davalının tüm zararlarının giderilmediği, davalı şirketin takibe konu edilen faturalardan/cari ilişkiden dolayı herhangi bir borcunun mevcut olmadığını, davalının davacı yan ile akdetmiş olduğu sözleşmenin tüm edimlerini eksiksiz olarak yerine getirdiğinden davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre;...davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; müvekkili şirketin ticari defterleri usulüne uygun tutulmuş, müvekkili lehine delil niteliğine haiz olduğu, ancak davalının defterlerinin usulüne uygun tutulmadığ, bilirkişi raporları ile taleplerinde haklı olduklarının ispatlandığı, davalı şirket yetkilisinin yeminli beyanlarında müvekkili şirketin dayanak fatura konusu cephe kaset(cam) işçiliğini yaptığını doğruladığını, davalı tarafın davanın esasına ilişkin savunmaları herhangi bir delile dayanmayan sadece beyandan ibaret olup gerçek dışı olduğunu beyanla;

davayı ispatlar nitelikteki bilirkişi raporları, müvekkili lehine delil niteliğine haiz ticari defterleri ve tüm dosya kapsamı davanın ispatı için yeterli olup istinafa konu kararın istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, İtirazın İptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 Sayılı HMK, 6098 Sayılı TBK, 6102 sayılı TTK,

3. Değerlendirme

Dava; Eser sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali talebine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.

Davacı; cam üretimi işi ile iştigal eden davacının, davalının yapımını üstlendiği dış cephe işi için 29/07/2020 ve 21/10/2020 tarihinde sevk irsaliyelerine konu malları teslim ettiği, davalıya 29/01/2021 tarihinde takibe konu 45.056,00 TL tutarlı "cephe kaset işçiliği" faturası kestiği, ödeme yapılmaması üzerine Sakarya 2. İcra Müdürlüğünün 2021/5311 esasas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine vaki itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı; davacı tarafından teslim edilen camların ayıplı olduğundan camların davacı tarafından misli ile değiştirildiği, sevk irsaliyelerinin bu değişime ait olduğu, davalı da misli ile değişim nedeniyle kendi yaptığı masraflara ilişkin düzenlemiş oluğu 35.317,40 TL'lik faturayı Akyazı İcra Müdürlüğünün 2020/1359 esasında takibe koyduğu, davacının zaten bu takip üzerine fatura düzenlediği, kötüniyetli olarak başlatılan takip üzerine açılan itirazın iptali davasındaki iddialarını kabul etmediğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık 6098 sayılı TBK'nın 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Eser sözleşmeleri, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmelerdir. Eser sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda işin yapılıp teslim edildiğini ve bedele hak kazanıldığını ispat yükleniciye, bedelin ödediğini kanıtlama yükü iş sahibine aittir.

Öte yandan, sözleşmenin fesh edilmemiş olması ve hukuken ayakta bulunması halinde kural, gerçekleştirilen imalâtı yüklenicinin yapmış olmasıdır. Bunun aksini süren iş sahibi, yüklenicinin işi eksik bıraktığı ve eksikliği kendisinin giderdiğini yasal delillerle kanıtlamak zorundadır.

Yapılan imalatların sözleşme kapsamı dışında ve birim fiyat tariflerindeki fiyatlara dahil olmamaları halinde ise bu imalâtlar halen davalı tarafından kullanılmakta olduğu dikkate alındığında davalı iş sahibinin yararına olduğunun kabulü ile sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı TBK'nın 526 ve devamı maddeleri uyarınca yapıldığı tarihteki piyasa fiyatlarıyla hesaplattırılarak yüklenici alacağına dahil edilmesi gerekmektedir.

Öte yandan, fatura düzenlenmesi vergi hukukunun ilgilendiren bir husus olup fatura düzenlenmemesi alacağın istenmesine engel değildir. Çünkü iş bedelinin talep edilebilmesi için fatura düzenlenmiş olma zorunluluğu yoktur.

Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda somut dosya ele alındığında.

Mahkemece tarafların ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup bilirkişi raporu incelendiğinde; davalı tarafın defterlerinin bir kısmının tasdiklerinin yapılmamış olduğu, kendi düzenlediklerini belirttikleri 35.317,40 TL'lik faturanın davelı defterinde kayıtlı olmadığı, itiraza konu faturanın da kayıtlı olmadığı; davacı defterlerinin usulüne uygun olarak tutuldukları, takibe konu 45.056,00 TL'lik faturanın defterde kayıtlı olduğu, BS formu düzenlendiği, faturaya davalı tarafından gün içerisinde itiraz edildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece, davacının takibe konu fatura nedeniyle alacaklı olduğu ispatlanamaması nedeniyle davanın reddine karar verilmişse de, tarafların defter ve kayıtları üzerinde yapılan bilirkişi raporu ile davalının savunması doğrultusunda taraflar arasında cephe kaset (cam) işçiliğine ilişkin akdi ilişkinin bulunduğunun kabulü gerekmektedir. Buna göre, davacı yüklenici, davalı iş sahibidir.

Yapılan açıklamalara göre, taraflar arasında davacı yüklenicinin davalı iş sahibine karşı cephe kaset (cam) işlerinin yapımına ilişkin akdi ilişki bulunduğu, davalının ayıplı ürünlerin misli ile değiştirilmek suretiyle ayıbın giderildiğ anlaşılmasına göre, mahkemece öncelikle, takibe konu faturada yazılı işlerin kapsamı ve bedeline ilişkin olduğu HMK'nın 31. maddesi kapsamında taraflardan sorulup gerektiğinde fatura konusu işlerin yapılıp yapılmadığı da mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle tespit edilmeli, fatura konusu işler yapılmışsa (ki davacı işi teslim ettiğini iddia etmekte,

davalı da misli ile değişim yapılmak suretiyle ayıbın olmadığı teslimin yapıldığını savunmaktadır.) bunların fatura bedelini aşmamak kaydıyla, tarafların anlaştığı bedel üzerinden, anlaşma olmaması halinde, bedelleri yapıldığı yıl mahalli piyasa rayiçleriyle tespit edilerek işin bedeli belinlenmeli, varsa davalının ödemeleri düşülmeli ve böylece bakiye iş bedeli belirlenerek, bakiye iş bedeli olması halinde davalının misli ile değişim nedeniyle yaptığı masrafa ilişkin mahsup itirazı da değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; davacının istinaf başvurusunun kabulü ile, dosyanın 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

* · ... · Başkan · ... · ¸e-imzalı · ... · Üye · ... · ¸e-imzalı · ... · Üye · ... · ¸e-imzalı · ... · Katip · ... · ¸e-imzalı