Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2024/1404 K.2024/1854

Taraflar arasındaki itirazın iptali nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararı davalı vekili tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

Vekil edenin banyo mutfak mobilya üretim, ticaret vd. eşya ticareti ile iştigal eden bir şirket olduğunu, davalı borçlu şirkete 01/12/2022 tarih ve ... nolu 431.500,00.-TL bedelli fatura içeriğindeki özel yapım ürünlerin satılıp teslim edildiğini, davalının, bu borcuna karşılık çek ile ödeme yaptığını, bu durumun hesap ekstresinde de görüldüğünü, bakiye alacak için davalı aleyhine Gebze İcra Müdürlüğü'nün 2023/32827 Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, davalı şirkete ödeme emirlerinin tebliğ edildiğini, borçlu şirketin, ödeme emirlerine süresi içinde itiraz ederek takibi durdurduğunu,

ticari alacaktan kaynaklı itirazın iptali davasının, zorunlu arabuluculuğa tabi olduğundan, Gebze Arabuluculuk Bürosu'nun arabuluculuk sürecine başvurulduğunu ve anlaşma sağlanamadığını, davalının enflasyonun yasal ticari faizden daha fazla artığını ve bu hali ile davanın 1-2 yıl sürmesi halinde, reel olarak hiçbir zararı olmayacağını hatta karlı bile çıkacağını, bu arada şirketi de kapatıp borçtan kurtulmayı düşündüğünü, itirazın iptaline, davalının taşınır, taşınmaz ve 3.şahıstaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczini, %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini,

Gebze İcra Müdürlüğü'nün 2023/32827 Esas dosyasına borçlu tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın %100'ü oranında icra inkâr tazminatının davalıdan alınarak vekil eden şirkete verilmesine, davalı-borçlunun mallarını kaçırma ihtimaline binaen taşınır, taşınmaz ve 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafın Gebze İcra Müdürlüğünün 2023/32827 Esas Sayılı icra dosyasıyla vekil eden aleyhine icra takibi başlattığını, taraflarınca yasal süresi içerisinde itiraz edilerek icra takibinin durdurulduğunu, davacı tarafın haksız ve mesnetsiz olarak bu davayı açtığını, davalı vekil edenin ticari defter ve kayıtlarına göre davacı tarafa borcu bulunmadığını, icra takibinde haksız ve kötü niyetli olan davacının %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahküm edilmesi gerektiğini, açılan davanın reddini talep etmişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre;...''Davanın kabulüne, davalı borçlunun Gebze İcra Müdürlüğü'nün 2023/32827 Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına, davalı borçlu itirazında haksız olduğundan takip konusu asıl alacağın %20'si olan 23.300,00.-TL icra inkar tazminatına mahkum edilmesine'' karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle;

Davalı vekil edenin ticari defterin ve kayıtlarına göre davacı tarafa borcu bulunmadığını, hükme esas alınan bilirkişi raporu hatalı olduğunu, davacı takip ve dava konusu yaptığı faturaların içeriğinde yer alan malları vekil edene teslim ettiğini ispatlayamadığını, menkul satış sözleşmesinin tamamlanabilmesi için malların alıcıya teslimi şart olduğunu, davalı firma iade faturasına, davacı tarafından kendisine gönderilen faturada yer alan mal kalemlerinin isimlerini yazmak zorunda kaldığını,

davacının düzenlediği faturadaki KDV oranı ile davalının düzenlediği iade faturasındaki KDV oranının farklı olmasının sebebinin faturalarda yer alan mallar için devletin belirlediği KDV oranının devlet tarafından değiştirilmiş olmasının gerektiğini, bilirkişi raporuna taraflarca süresinde itiraz edildiğini, davanın reddine karar verilmesini, kararın icrasının istinaf incelemesi sonuna kadar ertelenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; Davanın istinaf dilekçesindeki beyan ve iddialarının gerçek dışı olduğunu, mahkeme kararının usul veya yasaya uygun olduğunu, davalının, vekil edene malları iade etmediği gibi, borcunu da ödemediğini, davalının istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 HMK, 6098 Sayılı TBK

3. Değerlendirme ve karar

Dava, itirazın iptâli davasıdır.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hükme karşı davalı vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur.

Davacı vekili; davalı tarafa 01/12/2022 tarih ve 184 nolu 431.500,00.-TL bedelli fatura içeriğindeki özel yapım ürünlerin satılıp teslim edildiğini, davalının bu borcuna karşılık çek ile kısmi ödeme yapmış ise de bakiye borcun ödenmediğini beyanla bakiye alacak için davalı aleyhine itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili; davacının takip konusu faturadaki malları müvekkiline teslim ettiğini ispatlayamadığını, müvekkiline gönderilen faturada yer alan malların birden çok parçadan oluştuğunu, davacının faturadaki malların tüm parçalarını müvekkile teslim etmediğini, müvekkilin kendisine teslim edilmeyen malların bedeli kadar davacıya iade faturası kestiğini beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

Tacir olan tarafların ticari defterleri bilirkişice incelettirilmiş olup alınan rapor incelendiğinde; davacı tarafından davalı adına düzenlenen 431.500,00 TL bedelli, 1/12/2022 tarihli faturanın davalı defterine borç olarak kaydedildiği, sonrasında davalının 116.500,23 TL bedelli 4.10.2023 tarihinde iade faturası düzenlediği, iade faturasının davacı defter kayıtlarında yer almadığı, davalı tarafından davacıya 315.000 TL bedelli çek ödemesi yapıldığı, davacı defter kayıtlarına göre davacının davalıdan 116.500 TL alacaklı olduğu anlaşılmaktadır.

Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır (TTK 21/2). Süresi içinde itiraz edilmeyerek kesinleşen faturadaki alacakla ilgili olarak, süre geçtikten sonra iade edilmesi veya ticari defterlere kaydedildikten sonra iade faturası düzenlenmesi, borçtan kurtulmayı sağlayan ve alacağı tartışmalı hale getiren geçerli bir araç değildir.

İtiraz süresi geçtikten sonra, faturaların doğrudan iade edilmesi veya iade faturası kesilmesi alacağın varlığını ortadan kaldıran bir sonuç doğurmayacaktır. Faturaya itiraz edilmemesi sözleşme ilişkisini kanıtlamaz ise de, sözleşme ilişkisinin kanıtlanması halinde, bu sözleşme gereğince düzenlenmiş olan ve süresinde itiraz edilmeyen faturadaki miktar kesinleşir. (Yargıtay 15.H.D. 2016/4742 E, 2018/652 K sayılı ilamı)

Yukarıda yapılan açıklama ve sözü edilen kuralla birlikte somut olay değerlendirildiğinde; tacir olan tarafların defter ve kayıtlarının bilirkişice incelenmesi neticesi sunulan rapora göre, dava ve takip konusu 431.500,00 TL bedelli, 1/12/2022 tarihli faturanın davalı kayıtlarına borç olarak kaydedildiği,

sonrasında davalı tarafça 116.500,23 TL bedelli 4.10.2023 tarihli iade faturası düzenlenmişse de TTK.21/2 maddesi uyarınca faturaya davalı tarafça 8 gün içerisinde itiraz edilmediğinden ve taraflar arasında akdi ilişkinin de çekişmesiz olduğundan fatura içeriği ve bedelin davalı aleyhine kesinleştiğinin kabulü gerekeceği, kaldı ki, davalı tarafından fatura defterine kaydedildikten sonra anılan faturaya ilişkin iade faturası kesilmesi alacağın varlığını ortadan kaldıran bir sonuç doğurmayacağı,

belirtilen nedenlerle bilirkişi raporuyla tespit edildiği üzere davacının dava konusu faturadan kaynaklı davalıdan 116.500 TL alacaklı olduğundan davacının takibinde haklı olduğu anlaşıldığından mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar yerinde görülmüştür.

Açıklanan nedenlerle; ilk derece mahkemesi dosyasında davanın esasıyla ilgili hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, bu nedenle inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, davalı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

* · ... · Başkan · ... · ¸e-imzalı · ... · Üye · ... · ¸e-imzalı · ... · Üye · ... · ¸e-imzalı · ... · Katip · ... · ¸e-imzalı