Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2025/1248 K.2026/35

ile açılan takip nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ve icra takibinde ödenen bedelin istirdatı talepli

HÜKÜM

İstinaf Başvurusunun Esastan Reddi

İSTİNAF EDEN

Davalı vekili

Taraflar arasındaki "Su abonelik sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili istemi ile açılan takip nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ve icra takibinde ödenen bedelin istirdatı" davası nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararı davalı vekili tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı İSU tarafından hukuki dayanaktan yoksun "ortak abonelik uygulaması" adı altında faturalar düzenlendiğini, bu faturaların tahsili için müvekkili aleyhine MTS 2023/923991 E nolu dosya ile takip başlatıldığını, takibe yapılan itirazlarının reddedilmesi üzerine Kocaeli İcra Müdürlüğü 2024/3935 E sayılı dosyası ile takibin kesinleştiğini belirttiğini, icra tehdidi altında dosyaya 17.01.2024 tarihinde 84.649,00 TL ve 01.02.2024 tarihinde 2.818,33 TL olmak üzere toplam 87.467,33 TL ödeme yapıldığını beyan ederek;

müvekkilinin Kocaeli İcra Müdürlüğü 2024/3935 E nolu dosyasına borçsuz olduğunun tespiti ile icra dosyasına yapılan 87.467,33 TL ödemenin, ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari avans faizi, asıl alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatı ve vekalet ücreti ile birlikte davalıdan istirdatını talep ve dava etmiş, davacı ayrıca, ortak abonelik uygulamasının hukuka aykırı olduğunu, davalı kurumun altyapı arıza ve bakımsızlıklardan kaynaklı kayıp kaçak sulardan müvekkil kooperatifin sorumlu olmadığını ve caminin su giderinin de müvekkile yüklendiğini iddia etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili idarenin özerk bir yapıya sahip olduğunu ve yönetmeliklere uygun olarak çalışmalarını yürüttüğünü, İSU Tarifeler ve Abone Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddelerine atıfta bulunarak,

birden fazla birimi olan yerlerde ortak abone uygulamasının zorunlu olduğunu, havuz, kazan dairesi, su arıtma sistemi, su deposu, hidrofor, bahçe sulama gibi ortak su kullanım sistemlerinin olduğu yerlerde parsel sınırları içerisindeki iç tesisatların her türlü bakım, onarım, yenileme sorumluluğunun buraların yönetimlerine ait olduğunu ve bu tesisatlarda meydana gelen su kayıplarının sorumluluğunun da bu yönetimlere ait olduğunu, benzer konuda Kocaeli 1. Tüketici Mahkemesi'nde 2017/254 Esas, 2018/799 Karar sayılı dosya ile açılan davanın lehlerine sonuçlandığını ve kesinleştiğini, bu davada da haklılıklarının ortaya çıktığını, davalı,

SS Kartepe Küçük San. Hiz. Ve İşl.

Koop.'a 04.01.2022 tarihinde Ortak Merkezi Abone tahsis edildiğini ve bu kapsamda ortak abone sayacının takıldığını, müvekkili idarenin davacı aleyhine davaya konu takip dosyasına sunduğu üzere, 08.2023 ile 10.2023 tarihleri arasında 3 adet ödenmemiş faturası bulunduğunu ve bu faturaların su kullanım ve abonelik sözleşmesine ilişkin olduğunu, 27.11.2023 tarihinde başlatılan MTS 2023/923991 Dosya no takip dosyası ile takibe konu edildiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre;... Davanın Kısmen Kabulü ile, 1-87.467,33 TL'nin 84.649,00 TL'sine 17/01/2024 tarihinden, 2.818,33 TL'sine 01/02/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Davacının kötü niyet tazminatı isteminin Reddine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; müvekkil idarenin 02.03.1995 tarih ve 95/6750 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla, 2560 sayılı İSKİ Kanunu’na tabi ve Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nden ayrı bütçe ve tüzel kişiliğe sahip, özerk bir kamu kurumu olduğunu, bu çerçevede kendi yönetmeliklerini oluşturma ve uygulama yetkisine sahip olduğunu, kamu hizmeti sunan müvekkili idarenin su ve kanalizasyon hizmetlerini ilgili yasal ve yönetmelik hükümlerine uygun biçimde yerine getirdiğini, 2560 sayılı Kanun uyarınca;

müvekkili idarenin görev alanı, her türlü yer altı ve yer üstü su kaynağından sağlanan içme, kullanma ve endüstri suyunun temini, iletimi, dağıtımı, kullanımdan sonra uzaklaştırılması ile bu süreçteki altyapının projelendirilmesi,

inşası, işletilmesi ve bakımını kapsadığını, bu hizmetlerin bedeli, teminatı ve tahsilinin de ilgili yönetmelik hükümlerine göre yürütüldüğünü, İSU Tarifeler ve Abone Hizmetleri Yönetmeliği’nin10. maddesinde, ortak kullanım alanlarına sahip yerlerde, ana sayaç takılmasının zorunlu olduğu ve site içi tesisatlardaki her türlü su kaybı ve sorumluluğun yönetim birimlerine ait olduğunun açıkça belirtildiğini, ayrıca 48. madde uyarınca, bağımsız birimlere ayrı sayaç takılmasının esas olduğunu, ancak idarenin takdiriyle ortak sayaç uygulaması da yapılabileceğini, abone yolundaki arızalar,

onarım ve su kayıplarıyla ilgili düzenlemelerin ise 30. maddede detaylı şekilde açıklandığını, müvekkili idarenin mevzuat çerçevesinde hareket ederek, Kartepe Şube Müdürlüğü’nce yapılan kontroller neticesinde, ortak sayaç ile site içindeki bireysel sayaçlar arasında fark oluştuğunu tespit ettiğini, bu fark, parsel bacasından sonraki tesisatın site yönetiminin sorumluluğunda olduğunu ortaya koyduğunu, idarenin hizmet yükümlülüğünün yalnızca kamuya ait kadastral yoldan parsel girişine kadar olan bölümü kapsadığını, ayrıca, İSU Yönetmeliği’nin 49. maddesi uyarınca abonelerin sayaç doğruluğuna ilişkin şikâyet hakkı bulunmakta olup,

bu durumda sayacın ilgili Bakanlık birimine gönderildiğini, müvekkili idarece yapılan incelemelerde sayaçta herhangi bir arıza tespit edilmediğini, yine de Mahkemenin uygun görmesi halinde söz konusu sayacın incelenmek üzere Mahkemeye teslim edileceğini, bu çerçevede. Kartepe Küçük Sanayi Sitesi'nde faaliyet gösteren SS Kartepe Küçük Sanayi Hiz. ve İşl.

Koop. için 04.01.2022 tarihinde müvekkil idare tarafından “Ortak Merkezi Abone” tesis edilmiş olup, su kayıplarını önlemek, denetimi artırmak ve kaynak kullanımını optimize etmek amacıyla site girişine ortak sayaç yerleştirildiğini, tesis edilen bu sistemin de ilgili mevzuata tam uyum içinde olduğunu beyanla; esas ve usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili cevap dilekçesinde; yerel mahkeme kararı usul ve yasaya uygun olduğundan davalının haksız ve mesnetsiz istinaf itirazlarının esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, " su abonelik sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili istemi ile açılan takip nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ve icra takibinde ödenen bedelin istirdatı" istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 Sayılı HMK, 6098 sayılı TBK, 6102 sayılı TTK,

3. Değerlendirme Dava, su abonelik sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili istemi ile açılan takip nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ve icra takibinde ödenen bedelin istirdatı istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.

Davacı, davalı kurumun "ortak abonelik uygulaması" adı altında düzenlediği faturaların mevzuata aykırı olduu, faturalara dayanak teşkil eden hiçbir sözleşme ve abonelik altında imzasının olmadığı, kooperatifin kapalı site olmadığını, bağımsız birimler arasındaki yolların 3194 sayılı İmar Kanunu 18. madde uygulamasıyla oluştuğu, 1/1000 ölçekli imar planlarında yol olarak belirlenen kısımların kamuya ait olduğu ve bu nedenle ortak abonelik uygulamasının yapılamayacağı iddiasıyla takipte kesinleşen faturaların icra tehdidi altında ödenmesi nedeniyle istirdat talebinde bulunmuş,

davalı İSU Tarifeler ve Abone Hizmetleri Yönetmeliği uyarınca ortak abone uygulamasının yasal olduğu, özellikle site gibi belirli merkezden yönetilen toplu yerleşim merkezlerinde ortak kullanım alanlarındaki dahili tesisatların bakım ve onarım sorumluluğunun site yönetimlerine ait olduğunu savunmuştur.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar davalı vekilince istinaf edilmiştir.

Mahkemece bekletici mesele yapılan ve aynı ihtilafa ilişkin açılan itirazın iptali davası Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/574 esas sayılı dosyasının istinaf kanun yolu incelemesinden geçerek kesinleştiği, kesinleşen dosyada aldırılan 01.07.2024 tarihli bilirkişi heyeti raporunda, SS Kartepe Küçük Sanayi Sitesi içerisinde bulunan yolların imar yolu olduğu, dolayısıyla imar yolunda oluşabilecek kayıp kaçak bedelini tespit etmek için parsel içlerinde site içlerine ortak abonelik olarak uygulanan sayaç uygulamasının doğru olmadığı,

imar yollarında oluşabilecek kayıp kaçak bedelinin kamu yolu olduğundan İSU'nun sorumluluğunda bulunduğu mütalaa edilmiş olup, bu dava yönünden kesin delil niteliğinde olan bu karar ve hükme esas bilirkişi raporu gözetildiğinde, davalı kurumun, kamuya açık ve kamu mülkiyetindeki yollar altında bulunan altyapıların bakım ve onarımından sorumlu olduğu, bu altyapılardaki arıza ve bakımsızlıklardan kaynaklanan kayıp kaçak su bedellerinin davalı kurum sorumluluğunda olduğu açıktır.

Davacı kooperatifi oluşturan dükkanlar arasını bölen sokak, cadde ve bulvarların mülkiyetinin müvekkil kooperatife ait olmadığı, Kartepe Belediye Başkanlığı'na ait olduğu ve bu yolların 24 saat kamuya açık olduğu, böylece davalının ortak abonelik uygulamasının ve bu doğrultuda tahakkuk ettirilen faturaların ve bu faturalar dayanak yapılarak başlattığı icra takibinin hukuka aykırı olduğundan kesinleşen icra takibi nedeniyle ödenen bedelin iadesine dair Mahkeme kararında bir isabetsizlik bulunmamıştır.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; ilk derece mahkemesi dosyasında davanın esasıyla ilgili hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, bu nedenle inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, davalı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

* · Başkan ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Katip ... · e-imzalıdır