Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2025/578 K.2025/571

Taraflar arasındaki eser sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararı davalı vekili tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

Vekil eden şirket ile Biberci-Şifa İş Ortaklığı arasında 20/10/2013 tarihli tedarikçi sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmeye istinaden KOÜ Umuttepe Batı Yerleşkesi Altyapı İnşaatı Yapım İşinde vekil eden şirket taşeron olarak çalışmaya başladığını, vekil edenin iş gereği üstlendiği edimlerini eksiksiz yerine getirdiğini ve 19 adet hak ediş faturası düzenlemiş ve faturaları teslim ettiğini, gelinen aşamada Biberci-Şifa İş Ortaklığının 424.885,04 TL tutarında borcu bulunmakla geçen sürede ortaklığın vekil eden şirkete herhangi bir ödemede bulunmadığını ve vekil eden şirketi oyaladığını,

Kocaeli 3. Noterliği 01/08/2019 tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile borcun ödenmesini talep edilmişse de müvekkilinin çabasının sonuçsuz kaldığını, Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/140 D.İş sayılı dosyası ile yapmış olduğu ihtiyati haciz başvurusunun kabul edildiğini, davalı tarafından 30/07/2020 tarihinde borca ve yetkiye itiraz edildiğini belirterek borçlunun icra takibine yaptığı itirazın iptaline, borçlunun takip konusu borcu takip dosyasında belirtilen faiziyle ödemeye ve takip konusu alacağın %20(sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;

Davacı tarafından vekil eden ve Şifa İnşaat San. Ve Tic. Ltd. Şti aleyhine Kocaeli 8. İcra Müdürlüğü'nün 2020/82144 Esas sayılı dosyası ile yapılan icra takibi için itirazın iptali davası açtığını, dosya kapsamında iş ortaklarından Şifa İnşaat San ve Tic. Ltd. Şti hakkında da icra takibinin durmasına karar verildiğini, şirket hakkında duran takip için dava açmadan sadece vekil eden açısından dava açılmış olmasının yerinde olmadığını, Şifa İnşaat San. Ve Tic. Ltd.

Şti ile vekil eden arasında adi ortaklık bulunduğu, zorunlu dava arkadaşlığı olduğunu, bu açıdan şirket aleyhine dava açılmadan sadece vekil eden aleyhine dava açılmış olması nedeniyle davanın usulden reddi gerektiğini, vekil edenin adresinin Konya olduğunu, icra takibine itiraz edilirken icra müdürlüğünün yetkisine itiraz edildiğini, icra dairesi yetkisiz olduğundan davanın yetkisizlik nedeniyle reddi gerektiğini, davacının dava dilekçesinde KOÜ Umuttepe Batı Yerleşkesi Altyapı İnşaat Yapım İşi gereği üstlendiği edimlerini eksiksiz yerine getirdiğini belirttiği,

vekil eden tarafından davacının yaptığı işlerin kabul ettiğine yönelik bir beyanının olmadığını, işlerin eksiksiz yapıldığını ispat külfetinin davacıya ait olduğunu, borcun muaccel olduğundan söz edilemeyeceğini, fatura ve cari hesapların kabul edilmediğini, aktedilecek sözleşme ile ilgili bütün hususlarda pilot ortak ortaklık nam ve hesabına hareket etmeye tam yetkili olduğunu, aktolunacak sözleşmenin konusuna ve kapsamına girecek işlerin ve taahhütlerin ve sözleşmeden doğup da ortaklığa yönelecek yükümlülüklerin yerine getirilmesinden ortaklar müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı hükmünün bulunduğunu,

davalı şirketin İş ortaklığını temsile yetkili olan şirket olduğunu, Davacı tarafından sunulan mutabakat metni ve cari hesap ekstresindeki imzaların davalı şirket yetkililerine ait olmadığını, açıklanan ve resen uygun görülecek nedenlerle, davanın reddine, davacının aleyhine %20 az olmamak üzere kötüniyet tazminatına/icra inkar hükmedilmesine, mahkeme masrafı ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre;...''Davanın kısmen kabulü ile, davalının Kocaeli 8. İcra Müdürlüğünün 2020/82144 Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 424.885,04 TL üzerinden takip tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte devamına, icra inkar tazminatı şartları oluşmadığından talebin reddine, fazlaya ilişkin talebin reddine'' karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde Davalı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle;

Mahkemenin daha önceki gerekçeli kararını ve kaldırma kararında yer alan gerekçeler dikkate alınmaksızın düzenlenen raporun hükme esas alınmasının yerinde olmadığını, iş ortaklığı adına yapıldığı iddia edilen ödemelerin davacı tarafından iş ortaklığı adına yapabilmesi için bu hususta iş ortaklığı tarafından kendisine yazılı bir yetki verilmesi veya talimat verilmesi gerekliğini, esasında böyle bir yetki ve talimat verilmeden bahse konu bedellerin davacı tarafından ödenmiş olması,

ödeme tarihlerinden sonra 3-4 yıl geçtikten sonra dava tarihine kadar bu yönde bir talepte bulunulmamış olması bu ödemelerin davacı tarafından yapılması gerektiğinin açık göstergesinin olduğunu, bu belgenin esasında vekil eden yetkileleri tarafından değil, başkası tarafından delil oluşturmak amacıyla düzenlendiği ortaya çıktığını, davacının ticari defterinde ödemeye yönelik mükerrer kayıt bulunmakta olup 10.462,63 TL'lik stobaj iki kez kayıt edildiğini, istinaf başvurularının kabulü ile yerel mahkeme kararının asıl dava ve birleşen dava yönünden ortadan kaldırılmasını,

davacının taleplerinin tamamının reddi ile talebimize uygun olarak %20'den az olmamak üzere vekil eden lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesinin kabulünü bunun uygun bulunmaması halinde heyetin uygun göreceği şekilde hüküm kurularak mahkemeye gönderilmesi veya eksik incelemenin tamamlanarak itirazlarının doğrultusunda hüküm kurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle;

Verilen kararın gereği dosya yerel mahkemeye iade edildiğini ve kararda belirtilen eksiklikler doğrultusunda yeniden bir yargılama yapıldığını, bilirkişi raporları alındığını ve müvekkilimizin haklılığı sübuta erdiğini, alınan bilirkişi raporları da açıkça vekil edenin alacaklı olduğunu açıkladığını, Yerel mahkeme tarafından, kaldırma kararı sonrası yapılan yargılamada da birden fazla kez rapor alındığını ve bütün raporlarda, yapılan ödemlerin vekil edenin 12. Madde kapsamında üstlendiği borç olmadığını, davalının iddiasının yerinde olmadığı belirtildiğini, usulüne uygun bir şekilde tutulduğunu,

vekil edene ait ticari defter ve kayıtlar ilk yargılamada incelendiğini ve vekil edenin alacaklı olduğu bu raporlarda da açıkça belirtildiğini, davalının istinaf başvurusunun reddini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 HMK, 6098 Sayılı TBK

3. Değerlendirme ve karar

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali davasıdır.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.

İlk derece mahkemesinin 2020/404 Esas - 2023/185 Karar sayılı ilamı ile davanın reddine karar verilmesi üzerine taraf vekillerince istinaf yasa yoluna başvurulmuş, vaki istinaf başvurusu nedeniyle dairemizin 2023/1163 E, 2023/1389 K sayılı ilamı ile mahkeme kararının 6100 sayılı HMK.353/1-a-6 maddesi uyarınca eksikliklerin giderilmesi amacıyla kaldırılmasına karar verilmiştir.

Dairemizin 2023/1163 E, 2023/1389 sayılı kararında;

‘’…. Bu durumda mahkemece, daha önce rapor düzenleyen bilirkişilerden alıanacak ek raporla veya gerektiğinde yeniden oluşturulacak bilirkişilerden alınacak raporla, davacı defter ve kayıtlarında davalı iş ortaklığı adına yapılan toplam 1.107.437,36.TL ödemelerin kaynağı tahakkuk ve ödeme belgeleri araştırılıp dosyaya kazandırılarak,ödemelere konu borcun kaynağının ne olduğu, borcun davalı ortaklık adına tahakkuk edip etmediği, borcun taraflar arasındaki 20/10/2013 tarihli sözleşmeden mi yoksa davalının başka işlerden kaynaklanan borçlarının ödemesi mi olduğu hususlarında denetime elverişli ve gerekçeli bilirkişi aldırılarak sonrasında oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir…’’ Denilerek mahkeme kararı kaldırılmıştır.

Kaldırma kararı sonrasında mahkemece, bilirkişi incelemesi yapılarak yazılı şekilde hüküm kurulmuş, hükme karşı davalı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

Davacı yüklenici (taşeron), davalı iş sahibi (yüklenici)dir.

Davacı; müvekkili şirket ile Biberci-Şifa İş Ortaklığı arasında 20/10/2013 tarihli tedarikçi sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmeye istinaden KOÜ Umuttepe Batı Yerleşkesi Altyapı İnşaatı Yapım İşinde müvekkilinin iş gereği üstlendiği edimlerini eksiksiz yerine getirmiş ve akabinde 19 adet hak ediş faturası düzenlemiş ve faturaları teslim ettiğini, gelinen aşamada Biberci-Şifa İş Ortaklığının 424.885,04 TL bakiye alacağının tahsili istemiyle eldeki davayı açmıştır.

Davalı ise, davanın reddini savunmuştur.

Somut dosyada, taraflar arasında 20/10/2013 tarihli KOÜ Umuttepe Batı Yerleşkesi Altyapı İnşaatı Yapım İşine ilişkin eser sözleşmesi düzenlendiği, davacı tarafça edimlerinin ifa edildiği iddia edilerek cari hesap ilişkisinden kaynaklı 424.885,04 TL alacağın tahsili talep edilmiştir.

Mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesinde, davacı şirketin defter ve kayıtlarına göre, davalı adına düzenlenen 19 adet satış faturasına istinaden 20.416.028,25.-TL borç kaydedildiği, davacı tarafından 2013 ve 2017 yılları içerisinde Davacı Şirket tarafından davalı iş ortaklığı adına yapılan toplam 1.107.437,36.-TL muhtelif ödemeler borç kaydedildiği, Davalı İş Ortaklığının 21.098.580,56.-TL Banka Havalesi, SGK ve Teminat ödemeleri alacak kaydettiği, davacı alacağının 424.885,05.-TL olmakla birlikte 207.137,23.-TL Şüpheli Alacak Kaydedilip ve Davalı İş Ortaklığı Lehine alacak kaydedildiği anlaşılmıştır.

Davacı, dava konusu alacağının davalı iş ortaklığı adına yapılan toplam 1.107.437,36.-TL den kalan 424.885,05.-TL ye ilişkin olduğunu, davalı iş ortaklığının ekonomik yetersizliği nedeniyle iş ortaklığı adına tahakkuk eden ve dava konusu 20/10/2013 tarihli sözleşmeden kaynaklanmayan KDV, stopaj vergisi, iş ortaklığının personel ödemeleri gibi davalı nam ve hesabına müvekkili tarafından yapılan ödemelere ilişkin olduğunu iddia etmiştir.

Taraflar arasında düzenlenen 20/10/2013 tarihli sözleşmenin 12. Maddesinde bu sözleşmeden doğan hertürlü vergi, damga vergisi, işçi ücretleri ve sgk primleri, çalışanların tazminat ve fazla mesai ücretlerinin davacıya ait olacağı kararlaştırılmıştır.

Dairemiz kaldırma kararı sonrası yapılan incelemede; mahkemece aldırılan bilirkişi Nazir Esirci tarafından düzenlenen kök ve ek raporlara göre, davacı tarafça yapılan toplamda 1.107.437,36.-TL ödemenin davalı iş ortaklığı adına yapılan ödemeler olduğu, sözkonusu ödemelerin davalı ortaklığın işverenle yapılan 23.08.2013 tarihli Ana Sözleşmeden kaynaklandığı ve dava konusu taraflar arasında kararlaştırılan 20/10/2013 tarihli sözleşmenin 12. Madde hükmüne göre davacı tarafın üstlendiği borç olmadığı, davacının davalı adına ödediği 1.107.437,36.-TL den kısmi ödeme tahsil ederek bakiye 424.885,05.-TL alacağı kaldığı,

bu miktardan 207.137,23 TL sinin davacının defterlerinde şüpheli alacak olarak kaydedilmesinin bu miktarın tahsil edildiği anlamına gelmeyeceği, bu sebeple davacının davalı adına ödediği 1.107.437,36.-TL den bakiye 424.885,05.-TL’yi sebepsiz zenginleşme ve vekaletsiz iş görme hükümlerine göre davalıdan tahsilini isteyebileceğinden mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar yerindedir.

Buna karşılık, davacı tarafça takip talebinde faiz istemi %15 oranla sınırlandırıldığına göre taleple bağlılık ilkesi gereği bu oran aşılmayacak şekilde tahsil tarihine kadar avans faizi işletilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir. Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılması ile yeniden hüküm kurulmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip ... · ¸e-imzalıdır