Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2026/104 K.2026/558

Taraflar arasındaki eser sözleşmesinden kaynaklı alacak talebi nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararı davalı vekili tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

Taraflar arasında davacıya ait Adapazarı/Mollaköy ... ada ... ve ... parselde kayıtlı taşınmazın hafriyat işinin yapılması hususunda sözlü olarak 2024 yılının Ocak ayında anlaşma yapıldığını, davalının işi bitirmeyip yarım bıraktığını, sözlü uyarılara rağmen davalının işi tamamlamadığını, davacının işi dava dışı 3.şahıs Genç Sezerler firmasına yaptırdığını, davalının "SAR... numaralı, 23.02.2024 tarihli" 178.640,00-TL bedelli faturayı düzenleyerek davacıya gönderdiğini, bu faturaya itiraz edildiğini, davalının bu fatura sebebiyle icra takibi başlattığını,

bu takibe itirazın iptali talebiyle açılan davanın İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkeme'sinin 2024/519 E sayılı dosyasında derdest olduğunu, davalının eksik bıraktığı iş sebebiyle zararın oluştuğunu, arabuluculuk görüşmelerinin anlaşamama ile sonuçlandığını belirterek davalının eksik bıraktığı iş sebebiyle 3.şahıs " Genç Sezerler" firmasına yapılan ödemeden kaynaklı davacının uğradığı zarara karşılık kısmi dava olarak 50.000-TL tazminatın zarar tarihi olan 09.02.2024 Tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Taraflar arasında eser sözleşmesinin bulunduğunu, yapılan iş karşılığı kendilerince düzenlenen faturaya davacının itiraz etmediğini, aksine kısmi ödemeler yaptığını, aksini davacının yazılı belge ile ispatının gerektiğini, sunulan fotoğrafların ispata elverişli olmadığını, üçüncü kişiye yaptırıldığı savunulan işin taraflar arasındaki sözleşmeye konu iş olduğunun davacı tarafça ayrıca ispatlanması gerektiğini, dava dilekçesinde sunulmayan delillere dayanılamayacağını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre;...''

Davalının davacı düzenlediği "SAR... numaralı, 23.02.2024 tarihli" 178.640,00-TL bedelli faturanın davacının ve davalının defterlerinde kayıtlı olması itibariyle bu fatura içeriği "Sakarya ili Arifiye İlçesi ... ada ... ve ...

Parsellerin Hafriyat İşi Yapımı" işinin davalı tarafından yerine getirildiği, her iki tarafın birbirini doğrulayan ticari defterlerine göre davacının davalıya bu fatura kapsamında borcunun bulunduğu, davacının bu borca dayanak faturayı süresinde iade etmemiş olması sebebiyle fatura içeriği işin yapıldığı hususunun kesinleştiği,

davacının bu eser ilişkisinden kaynaklı olarak eksik iş iddiasında bulunamayacağı ve eksik bırakıldığı belirtilen iş sebebiyle 3.şahıs "Genç Sezerler" firmasına yapılan ödemeden kaynaklı zarar iddiasında bulunmasının mümkün olmadığı bu haliyle davacının davasının sübut bulmadığı sonuç ve kanaatine varılmakla davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle;

Dava konusu olan alacağın, sadece gerekçede bahsedilen, süresinde itiraz edilmeyen 23.02.2024 tarihli" 178.640,00-TL bedelli faturadan ibaret ve iş bu fatura ile sınırlı değildir. bu fatura sadece işin küçük bir bölümü ile ilgili olduğunu, davalının, aradaki sözleşmeye göre; müvekkile ait arazide bulunan eski iki katlı binanın yıkılması,

arazide dolgu yapılması ve tüm sahanın tesfiyesi- zemin iyileştirme çalışmasının yapılması işini üstlendiğini, eski binayı yıktıktan sonra enkazını-yıkıntısını olduğu yerde bıraktığını, arazinin %70’lik sağlam zemine sahip alan eskavatör ile sıyıralarak sağlam zeminin kaybolmasına neden olduğun, dosyada işin vekil eden tarafından eksiksiz teslim alındığına ilişkin hiçbir delil mevcut olmadığı gibi ilk derece mahkemesinin süresinde itiraza uğramadığını, fatura ile ilgili değerlendirmesi son derece hatalı ve hukuka aykırı olduğunu,

sahaya dökülen toprakların toparlanması ve aktarılması için kamyon ve iş makinası çalışması ve sahayı makine ile komple tarayıp oturmuş zemini kaldırmış bunun için de ilave bir zemin onarımı için malzeme kullandığını ve makine çalışması yapıldığını, Yerel mahkeme ilamının ortadan kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekilinin istinafa cevap dilekçesinde özetle; Davacının istinaf başvurusunun reddini, yerel mahkemesi kararının onanmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklı alacak talebi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 HMK, 6098 Sayılı TBK

3. Değerlendirme ve karar Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı alacak talebine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

Davacı vekili; taraflar arasında davacıya ait ... ada ...ve ... parselde kayıtlı taşınmazın hafriyat işinin yapılması hususunda sözlü olarak 2024 yılının Ocak ayında anlaşma yapıldığını, davalının işi bitirmeyip yarım bıraktığını, sözlü uyarılara rağmen davalının işi tamamlamadığını, bu sebeple davacının işi dava dışı 3.şahıs Genç Sezerler firmasına yaptırdığını, buna rağmen davalının "SAR... numaralı, 23.02.2024 tarihli" 178.640,00-TL bedelli faturayı düzenleyerek davacıya gönderdiğini, bu faturaya itiraz edildiğini, davalının bu fatura sebebiyle icra takibi başlattığını,

bu takibe itirazın iptali talebiyle açılan davanın İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkeme'sinin 2024/519 E sayılı dosyasında derdest olduğunu, davalının eksik bıraktığı iş sebebiyle zararın oluştuğunu, davalının taahhüdünde olan inşaat sahasında bıraktığı dolgunun kaldırılması ve kalan işlerin üçüncü kişi firmaya yaptırılması nedeniyle uğranılan zarara ilişkin şimdilik 50.000-TL’nin davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili; müvekkilinin taraflarca mutabık olunan işlerin gerçekleştirilmesine ilişkin faturalar oluşturduğunu, davacının da kısmi ödemeler yaptığını, müvekkilinin sorumluluğunun sınırı gözetilmeksizin üçüncü kişilere yaptırılan işlerden müvekkilin sorumlu tutulmasının doğru olmadığını, yapılan iş karşılığı kendilerince düzenlenen faturaya davacının itiraz etmediğini, üçüncü kişiye yaptırıldığı savunulan işin taraflar arasındaki sözleşmeye konu iş olduğunun davacı tarafça ayrıca ispatlanması gerektiğini beyanla davanın reddini savunmuştur. Davacı iş sahibi, davalı yüklenicidir.

Taraflar arasında davacıya ait ... ada ... ve ... parselde kayıtlı taşınmazın hafriyat işinin yapılması hususunda sözlü eser sözleşmesi ilişkisi kurulduğu, bu kapsamda davalı yüklenici tarafından dava konusu işlere ilişkin 8.1.2024 tarihli 560.000 TL bedelli ve 23.2.2024 tarihli 178.640,00-TL bedelli faturalar düzenlediği, davalı yüklenici tarafından 23.2.2024 tarihli 178.640,00-TL bedelli fatura sebebiyle icra takibi başlattığını, bu takibe itirazın iptali talebiyle açılan davanın İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkeme'sinin 2024/519 E sayılı dosyasında derdest olduğu,

davacı tarafın ise davalının düzenlediği 23.2.2024 tarihli 178.640,00-TL bedelli faturaya ilişkin iade faturası düzenlediği ve eldeki dava ile davalının taahhüdünde olan inşaat sahasında bıraktığı dolgunun kaldırılması ve kalan işlerin dava dışı 3.şahıs Genç Sezerler firmasına yaptırılması nedeniyle bu firma tarafından tarafına düzenlenen 7.3.2024 tarihli 801.920 TL bedelli fatura nedeniyle oluşan zararın tahsili amacıyla eldeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Dolayısıyla, davacının talebinin davalı yüklenicinin taahhüdünde olup da eksik bırakıldığı işlerin dava dışı üçüncü firmaya tamamlattırılması nedeniyle üçüncü kişiye ödenen bedellerin iadesine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.

Eser sözleşmelerinde ayıplı imalât halinde 6098 sayılı TBK'nın 474/I. maddesi uyarınca açık ayıplarda iş sahibi eserin tesliminden sonra işlerin olağan akışına göre imkân bulur bulmaz eseri gözden geçirmek ve ayıpları varsa bunu uygun bir süre içinde yükleniciye bildirmek, gizli ayıplarda aynı Kanun'un 477/son maddesi uyarınca ortaya çıkması üzerine gecikmeksizin ayıp ihbarında bulunmak zorundadır. İş sahibi gözden geçirmeyi ve ihbarda bulunmayı ihmal etmişse eseri olduğu gibi kabul etmiş sayılır. Eksik işlerle ilgili teslim alınırken itirazi kayıt ileri sürmeye ve ihbarda bulunmaya gerek yoktur. Zamanaşımı süresi içinde işin eksik yapıldığı iş sahibince ileri sürülebilir.

Ayrıca, 6102 sayılı TTK'nın 21/2. maddesi hükmünde bir faturayı alan kişi aldığı tarihten itibaren 8 gün içinde faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmazsa faturanın içeriğini kabul etmiş sayılacağı düzenlenmiştir.

Eldeki davada, davalı yüklenici tarafından dava konusu işlere ilişkin 8.1.2024 tarihli 560.000 TL bedelli ve 23.2.2024 tarihli 178.640,00-TL bedelli faturaların davacı iş sahibinin defter ve kayıtlarına işlendiği dosyada yer alan bilirkişi raporundan anlaşılmaktadır. Öte yandan, davacı tarafın ise davalının düzenlediği 23.2.2024 tarihli 178.640,00-TL bedelli faturaya ilişkin iade faturası düzenmiş ise de, iade faturasının davalı kayıtlarında yer almadığı anlaşılmaktadır.

Dolayısıyla davalı yüklenicinin düzenleyip davacının defterlerine kaydettirdiği faturalara davacı tarafça 8 gün içerisinde itiraz edildiği ileri sürülüp ispat edilmediğinden içerikleri kesinleştiğinden davacının işi eksiksiz teslim aldığı ve açık ayıplarla ilgili muayene ve ihbar yükümlülüğünü yerine getirmediğinin kabulü zorunludur.

Bu halde davacı iş sahibi ancak sonradan ortaya çıkan gizli ayıpların varlığı ve bunları ortaya çıkmasından itibaren gecikmeksizin yükleniciye bildirmesi halinde giderilmesini ya da bedelinin iş bedelinden düşülmesini isteyebilecektir. (Emsal Yargıtay 15. H.D. 2017/1382 E,2017/3332 K sayılı kararı)

Açıklanan nedenlerle, davacı iş sahibi, davalı yüklenicinin sözleşme ile üstlendiği edimi eksiksiz teslim aldığını kabul ettiği ve açık ayıplarla ilgili muayene ve makul sürede ihbar yükümlülüğünü yerine getirmediği gibi tebliğlerinden itibaren 8 gün içerisinde itiraz edilmediklerinden fatura içerikleri kesinleştiğinden davacının eksik işler savunmasının kesinleşen fatura içeriği nedeniyle dinlenilemeyeceği, fatura kapsamı dışındaki işler yönünden de bu işlerin davalı tarafın taahhüdünde olduğu davacı tarafça yazılı olarak ortaya konulamadığı gibi bu işlerin bedelinin de davalıya ödenmemiş olduğu,

başka deyişle, davacı iş sahibince bedeli ödenmemiş işin eksik iş bedelinin davalıdan talep edilemeyeceği, bu nedenlerle keşif yapılması veya tanık dinlenmesinin ve ayrıca İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkeme'sinin 2024/519 E sayılı dosyasının sonucunun beklenmesinin sonuca etkili olmayacağından mahkemece davanın reddine dair verilen karar yerindedir.

Açıklanan nedenlerle; mahkeme kararı yerinde görüldüğünden, davacı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

* · Başkan ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Katip ... · e-imzalıdır