Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2021/1615 K.2021/1660

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacıların, davalı kooperatifin ortağı olduklarını, davacıların Mercedes-Trevego marka aracı olduğunu, davacı Salih'in ... plakalı 2016 model, davacı ...'ün ...plakalı 2013 model, davacı İbrahim Çamoğlu Turzim Nak. Taş. Tic. Ltd.

Şti'nin ... plakalı 2013 model aracı olduğunu, Yönetim Kurulu’nun görev ve yetkilerini aşan, anlık ve değişkenlik gösteren, ortaklar tarafından önceden öngörülmesi mümkün olmayan, büyük maliyet gerektiren olumsuz uygulaması ile davacılara ekonomik yönden zarar veren ve uygulamanın sürdüğü sürece de davacıların zarar görmeye devam edeceklerini, davacıların ticaretin gerektirdiği ödemeleri, araçlardan kaynaklanan demirbaş giderlerin karşılanması gibi yükümlükleri gerek devlete karşı gerekse de muhatap oldukları, ticaret yaptıkları 3. şahıslara karşı devam ettiğini,

çalışamadıkları süre içerisinde ekonomik yönden kendilerinin mahvolmasına sebebiyet verileceğini, alınan yönetim kurulu kararının uygulanması kooperatif ortağının haklarını olumsuz şekilde doğrudan etkileyen ve sonuç doğuran kararlar olması halinde, mevcut yönetim kurulu kararının iptali için kooperatif ortağının doğrudan doğruya mahkemede iptal davası açma hak ve yetkisine sahip olduğu açık ve net olarak belirtildiğini,

dava konusu edilen 19.05.2021 T. /17 ve 09.06.2021 T./23 sayılı yönetim kurulu kararlarının davacılar aleyhine olan uygulamasının durdurulması ve davacıların ayrım gözetilmeksizin tüm kooperatif ortakları ile eşit ve adil çalışma düzeninden faydalanması hususunda ihti- yat-i tedbir kararı verilmesinİ talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ 28/07/2021 TARİHLİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... İhtiyati tedbir talebinin REDDİNE ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı ihtiyati tedbir talep eden davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbir talep eden davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; tedbir talebinin reddine gerekçe olarak gösterilen 1163 sayılı yasanın 46/3 maddesindeki düzenleme genel kurul gündemi ile alakalı bir düzenleme olup, dava konusu olayda bu maddenin davacılar aleyhine uygulanması hukuken mümkün olmadığını; mahkemenin davanın esastan çözümüne yol açacak tedbir kararı verile meyeceği yönündeki gerekçesinin de dava konusu olayın özellikleri ve yaşanan fiili durum dikkate alındığında mevcut olayda geçerli bir gerekçe olamadığını beyan ile; yerel mahkeme ara kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Karşı tarafça, ihtiyati tedbir talep eden davacılar vekilinin istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Sakarya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) 2021/286 Esas sayılı 28/07/2021 Tarihli İhtiyati Tedbir Kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

DAVA; kooperatif yönetim kurulu kararının iptali istemine ilişkindir.

Talep; ihtiyati tedbir istemine ilişkindir.

Mahkemece, ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiş, karara karşı ihtiyati tedbir talep eden davacılar vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davalı kooperatif yönetim kurulunun 19/05/2021 tarih, 17 nolu kararı ile üyelerin otobüslerini 2+2 koltuk düzeninden 2+1 koltuk düzenine geçirmesine, 09/06/2021 tarih 23 nolu karar ile de koltuk düzenini değiştiren üyelerin a turu, değiştirmeyenlerin b turu seferleri yapmalarına karar verildiği, davacıların bu kararların iptali ile dava devam ederken yürütmesinin durdurulmasını talep ettiği, ilk derece mahkemesince tedbir talebinin reddine karar verildiği, karara karşı ihtiyati tedbir talep eden davacılar vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nda, mahkemeden yönetim kurulu kararlarının iptalinin istenebileceğine ilişkin bir hüküm bulunmamaktadır. Ancak yerleşik Yargıtay içtihatlarında, yönetim kurulu kararının batıl olduğunun tespitinin (Yargıtay 11. HD. 18/11/1986 tarih, 521/6053 E-K), yönetim kurulunun mülkiyet hakkına ilişkin kararlarının iptalinin (Yargıtay 11. HD. 24/01/1994 tarih, 3085/372 E-K) dava edilebileceğine karar verilmiştir. Bu nedenle eldeki davanın ve talebin bu kapsamda esastan incelenmesi gerekmektedir.

İhtiyati tedbir, 6100 sayılı HMK'nın 389. vd. maddelerinde düzenlenmiştir.

HMK'nın 389. maddesinde; ''Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.

6100 Sayılı HMK'nın 390/3 maddesinde; "Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek" zorunda olduğu hüküm altına alınmıştır.

Geçiçi hukuki koruma yargılamasını, asıl hukuki koruma yargılamasından ayıran özelliklerden biri ispat ölçüsü noktasındadır. HMK'nın ihtiyati tedbirle ilgili 390. maddesinin gerekçesinde, geçici hukuki korumalarda ispat hususu üzerinde durulmuştur. Kanunda açıkça öngörülmemişse ya da işin niteliği gerekli kılmıyorsa, bir davada, normal bir yargılamada yaklaşık ispat değil, tam ispat aranır. Çünkü, hakim, mevcut ispat ve delil kuralları çerçevesinde, tarafların iddia ettiği bir vakıa konusunda tam bir kanaate varmadan o vakıayı doğru kabul edemez.

Bu hükümler kapsamında eldeki talep incelendiğinde. Kooperatifler Kanunun 23. maddesinde üyeler arasında eşitlik ilkesinin geçerli olduğu hüküm altına alınmıştır. Devam eden Covid-19 salgını nedeni ile hükûmet tarafından alınan tedbirler arasında yolcu sayısında sınırlama olmasına rağmen, araçların niteliğine ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.

Yönetim kurulu kararları incelendiğinde, davacılar ile diğer üyelere ek maliyet yüklendiği ve sefer sayı ve saatleri yönünden üyeler arasında farklı uygulama yapılmasının öngörüldüğü görülmektedir.

Bu durumda iptali istenen kararların uygulanması halinde davacıların ekonomik mahvına sebep olunabileceğine, mülkiyet haklarının kısıtlanacağına ve eşitlik ilkesinin bozulacağına dair yaklaşık ispat koşulu gerçekleştiğinden ihtiyati tedbir talebinin kabulüne, kararın kaldırılarak yeni hüküm kurulmasına karar verilmesi gerekmiştir.

Karar başlığında; davacı şirketin ve davacılar vekilinin adreslerinin yazılmaması ile davacı şahısların T.C. Kimlik numaralarının yazılmaması İİK'nın 260. ve kıyasen uygulanması gereken HMK'nın 391-(2) maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir. Bu nedenlerle; talep eden davacılar vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle kabulüne, yerel mahkemenin kararının kaldırılmasına, dosyada toplanacak başkaca delil bulunmadığı anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus da bulunmadığından; dairemizce davanın esası hakkında HMK'nın 353-(1)-b)-2) madde gereğince hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-)Talep eden davacılarının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN KABULÜNE;

2-)Sakarya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) 2021/286 Esas sayılı 28/07/2021 Tarihli İhtiyati Tedbir Kararının KALDIRILMASINA, HMK'nın 353. maddesi gereğince YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,

a-Davacıların İhtiyati Tedbir taleplerinin KABULÜNE,

b-Davalı S.S. 37 No'lu Sakarya VİB Otobüsçüler Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi Yönetim Kurulu'nun 19/05/2021 tarih, 17 ve 09/06/2021 tarih 23 nolu kararlarının yürütmesinin tedbiren durdurulmasına, 1163 sayılı KK.'nun 23. maddesi uyarınca takdiren teminat alınmasına yer olmadığına,

3-)İstinaf kanun yoluna başvuran tarafından yatırılan istinaf başvuru harçlarının Hazineye gelir kaydına;

4-)İstinaf karar harcının talep halinde davacılara iadesine,

5-)İhtiyati tedbir talebi dava içinde yapıldığından, AAÜT. hükümleri uyarınca davacılar yararına avukatlık ücreti tayinine yer olmadığına,

6-)Davacılar vekili tarafından yapılan istinaf kanun yolu giderlerinin, ilk derece mahkemesince, esas hükümle birlikte yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,

7-)Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,

8-)Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.07/10/2021

... Başkan ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. .... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Katip ... ¸e-imzalıdır.

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*