Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2021/314 K.2021/2012

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. İzmit İli Körfez Mah 2531 Ada 3 Parsel sayılı taşınmaz üzerinde, 23.12.2010 tarih ve 16876 yevmiye sayısı ile Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd Şti'nin davalı ...Ş.'den alacağı akaryakıt ürünleri sebebi ile doğacak borca teminat olmak üzere üçüncü şahıs limit ipoteği olarak tesis edildiğini, daha sonra davalı ...

AŞ ile Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve dış Ticaret Ltd Şti arasındaki bayilik ilişkisinin kamu düzenine dair kurallara aykırı olarak yapıldığı için ve tarafların iradeleri ile karşılıklı irade beyanları ile son bulduğunu, Mek Lojistik ...

Ltd Şti.'nin aldıkları akaryakıt ve ürünleri konusunda borç-alacak olmadığı konusunda mutabakat sağladıklarını, bayilik ilişkisi sebebi ile alınan Teminat İntifası nın da davalı ...Ş. tarafından tapuda fek edildiğini, davalı ile Mek Lojistik ... Ltd Şti arasında yürüyen davaların da halen derdest olup Mek Lojistik ...

Ltd Şti.'nin davalıya hiçbir borcunun da bulunmadığını, buna rağmen davalının müvekkillerinden ...'ye haksız ve hukuka aykırı olarak Beyoğlu 37. Noterliğinin 17.04.2018 tarih ve 07723 yevmiye sayılı ihtarı çekerek davaya konu ipoteği paraya çevireceğinden bahsettiğini, buna karşılık olarak da davalıya İskenderun 1 Noterliğinin 25.05.2018 tarih 14970 yevmiye sayılı ihtarı ile cevap, itiraz ve karşı ihtar çekildiğini, bu halde ortada iş bu ipoteğin teminat altına aldığı bir borcun olmadığını, buna göre ipoteğin sebepsiz ve hukuksuz olarak tapuda yer aldığını,

İzmit İli Körfez Mahallesi 2531 Ada 3 Parsel sayılı taşınmaz üzerinde 23.12.2010 tarih ve 16876 yevmiye sayılı ipoteğin bedelinin müvekkillerinden davacı ...'nin borcu olmadığı gibi iş bu ipoteğin konusu borcun sadece taraflar arasında akaryakıt bayiliği sebebi ile yapılan akaryakıt ve akaryakıt ürünlerinin alımından ve satımından doğan borçlar için teminat olup, davalının ihtarına konu yaptığı sözde borcun teminatı olarak verildiğini, bu teminatın bayilik ilişkisi devamında ortaya çıkan diğer hak ve alacakların ya da yatırımlarının teminatı olmadığını, tüm bu nedenlerle.

İzmit İli Körfez Mahallesi 2531 Ada 3 Parsel sayılı taşınmaz üzerinde 23.12.2010 tarih ve 16876 yevmiye sayılı ipoteğin bedelinin davacının ve lehine ipotek verilen Mek Lojistik ... Ltd Şti.'nin borcunun olmadığının menfi olarak tespiti ile ipoteğin konusuz ve sebepsiz kalması sebebi ile tapu kaydının silinmesine, fek edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde özetle; usule ilişkin itirazlarını bildirmiş ve davacının davaya konu taleplerinin ispat mahiyetinden ve hukuki dayanaktan yoksun olduğu nedeni ile davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... davacının davada sıfatı bulunmadığından aktif husumet yokluğundan davanın reddine ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ile Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd.

Şti.'nin arasında yürüyen davalar halen derdest olup, şirketin, davalıya hiç bir borcu olmamasına rağmen müvekkil ...'ye haksız ve hukuksuz olarak, noterden ihtar çekerek davaya konu ipoteği paraya çevireceğinden bahsedilmesine karşılık olarak da davalıya İskenderun 1. Noterliği ihtarı ile cevap, itiraz ve karşı ihtar çekildiğini, bu halde, ortada iş bu ipoteğin teminat altına aldığı bir borç olmamasına rağmen ipotek sebepsiz ve hukuksuz olarak tapuda yer aldığını, davacı ...'nin borcu olmadığı gibi işbu ipoteğin konusu borç,

saadece taraflar arasında akaryakıt bayiliği sebebi ile yapılan akaryakıt ve akaryakıt ürünlerinin alımından ve satımından doğan borçlar için teminat olup, davalının ihtarına konu yaptığı sözde borcun teminatı olarak verildiği, yoksa, bayilik ilişkisi devamında ortaya çıkan diğer hak ve alacakların ya da yatırımların vs.' nin teminatı olmamakla;

yerel mahkeme karar ve gerekçesi usul ve yasaya aykırı bulunduğunu, müvekkilinin iş bu davada aktif husumet sahibi olduğu dava dosyasında toplanmış bilgi ve delillerden sabit olmakla işin esasına girilerek maddi delillerin toplanması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, bu yön gözetilmeden aktif husumet yokluğu nedeni ile davanın usulden reddine karar verilmesi Usul ve Yasaya aykırı bulunduğunu beyan ederek, öncelikle tehiri icra taleplerinin kabulü ile yerel mahkeme kararının bozulmasına, kaldırılmasına karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davacının aktif husumet ehliyeti bulunmadığını, davacı ... ipoteğin terkinini istediği taşınmazın maliki olmadığı, taşınmaz maliki olmayan davacının taşınmaz üzerinde bulunan ipotek hakkının terkini talepli açtığı işbu davada aktif husumet ehliyeti bulunmamakla, davayı açmakta hukuki menfaati de olmadığını, davacı tarafından Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti.'nin, müvekkil şirkete borçlu olmadığının iddia edildiği ancak müvekkil şirkete olan borçları mahkeme kararı ile hüküm altına alındığını beyan ederek, hukuka uygun yerel mahkeme kararının onanmasına, davacının istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/10/2020 Tarih - 2020/259 Esas - 2020/409 Karar sayılı kararı ve tüm dosya dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; ipoteğin fekki ve menfi tespit istemine ilişkindir. Mahkemece; davacının davada sıfatı bulunmadığından aktif husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmiş olup, hüküm davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacının İzmit İli Körfez Mah 2531 Ada 3 Parsel sayılı taşınmazı üzerinde, 23.12.2010 tarih ve 16876 yevmiye sayısı ile Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti.'nin davalı ...Ş.'den alacağı akaryakıt ürünleri sebebi ile doğacak borca teminat olmak üzere üçüncü şahıs limit ipoteği olarak tesis edildiği, daha sonra davalı ...Ş. ile Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd.

Şti. arasındaki bayilik ilişkisinin kamu düzenine dair kurallara aykırı olarak yapıldığı için ve tarafların iradeleri ile karşılıklı irade beyanları ile son bulduğu, Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd.

Şti.'nin ile Petrol Ofisi A.Ş. arasında aldıkları akaryakıt ve ürünleri konusunda borç-alacak olmadığı konusunda mutabakat sağlandığı, bayilik ilişkisi sebebi ile alınan Teminat İntifasının da davalı ...Ş. tarafından tapuda fek edildiği, davalı ile Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti.'nin arasında yürüyen davaların da halen derdest olup Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd.

Şti.'nin davalıya hiçbir borcunun da bulunmadığı, buna rağmen davalının davacı ...'ye haksız ve hukuka aykırı olarak Beyoğlu 37. Noterliği'nin 17.04.2018 tarih ve 07723 yevmiye sayılı ihtarı çekerek davaya konu ipoteği paraya çevireceği ihtar ettiği belirtilerek, davacı tarafından verilen ipoteğin sebepsiz ve hukuksuz olarak tapuda yer aldığı; bu nedenle İzmit İli Körfez Mahallesi 2531 Ada 3 Parsel sayılı taşınmaz üzerinde 23.12.2010 tarih ve 16876 yevmiye sayılı ipoteğin bedelinin davacının ve lehine ipotek verilen Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd.

Şti.'nin borcunun olmadığının menfi olarak tespiti ile ipoteğin konusuz ve sebepsiz kalması sebebi ile tapu kaydının silinmesi için eldeki davanın açıldığı, ilk derece mahkemesince açılan davanın aktif husumet ehliyeti bulunmadığından bahisle reddine karar verildiği, verilen karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

Somut davada, ilk derece mahkemesince. İzmit İli Körfez Mah 2531 Ada 3 Parsel sayılı taşınmaz üzerinde, 23.12.2010 tarih ve 16876 yevmiye sayısı ile Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd.

Şti.'nin davalı ...Ş.'den alacağı akaryakıt ürünleri sebebi ile doğacak borca teminat olmak üzere üçüncü şahıs limit ipoteği olarak tesis edildiğini, daha sonra davalı ...Ş. ile Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve dış Ticaret Ltd.

Şti. arasındaki bayilik ilişkisinin kamu düzenine dair kurallara aykırı olarak yapıldığı için ve tarafların iradeleri ile karşılıklı irade beyanları ile son bulduğunu, Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd.

Şti.'nin aldıkları akaryakıt ve ürünleri konusunda borç alacak olmadığı konusunda mutabakat sağladıklarını, bayilik ilişkisi sebebi ile alınan Teminat İntifası nın da davalı ...Ş. tarafından tapuda fek edildiğini, davalı ile Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti.'nin arasında yürüyen davaların da halen derdest olduğunu, Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd.

Şti.'nin davalıya hiçbir borcunun da bulunmadığını, buna rağmen davalının davacıya haksız ve hukuka aykırı olarak Beyoğlu 37. Noterliği'nin 17.04.2018 tarih ve 07723 yevmiye sayılı ihtarı çekerek davaya konu ipoteği paraya çevireceğinden bahsettiğini, buna karşılık olarak da davalıya İskenderun 1. Noterliği'nin 25.05.2018 tarih 14970 yevmiye sayılı ihtarı ile cevap, itiraz ve karşı ihtar çekildiğini, bu halde ortada iş bu ipoteğin teminat altına aldığı bir borcun olmadığını, buna göre ipoteğin sebepsiz ve hukuksuz olarak tapuda yer aldığını,

İzmit İli Körfez Mahallesi 2531 Ada 3 Parsel sayılı taşınmaz üzerinde 23.12.2010 tarih ve 16876 yevmiye sayılı ipoteğin bedelinin müvekkillerinden davacı ...'nin borcu olmadığı gibi iş bu ipoteğin konusu borcun sadece taraflar arasında akaryakıt bayiliği sebebi ile yapılan akaryakıt ve akaryakıt ürünlerinin alımından ve satımından doğan borçlar için teminat olup, davalının ihtarına konu yaptığı sözde borcun teminatı olarak verildiğini, bu teminatın bayilik ilişkisi devamında ortaya çıkan diğer hak ve alacakların ya da yatırımlarının teminatı olmadığını, tüm bu nedenlerle.

İzmit İli Körfez Mahallesi 2531 Ada 3 Parsel sayılı taşınmaz üzerinde 23.12.2010 tarih ve 16876 yevmiye sayılı ipoteğin bedelinin davacının ve lehine ipotek verilen Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd.

Şti.'nin borcunun olmadığının menfi olarak tespiti ile ipoteğin konusuz ve sebepsiz kalması sebebi ile, fek edilmesini talep ettiği, dosya içinde bulunan tapu kaydı ve ipotek senedinin incelenmesinde,İzmit İli Körfez Mahallesi 2531 Ada, 3 parsel sayılı iki katlı lpg ve akaryakıt istasyonu ve arsasına 23.12.2010 tarihinde davacının malik olarak, 16876 yevmiye numaralı ipotek resmi senedi ile, söz konusu taşınmaz davacı Mithat Eksi adına kayıtlı iken, Mek Lojistik Taşımacılık ve Kimyasal Ürünler İç ve Dış Ticaret Ltd.

Şti.'nin, davalı ... Ofiis A.Ş. ile arasında doğmuş ve doğacak tüm borçlarının, aldığı ve alacağı malların, bayiliklerin teminatını teşkil etmek üzere 1. dereceden fekki Petrol Ofisi A.Ş. tarafından bildirilinceye kadar yıllık %36 faiz ile 2.500.000,00-TL bedelle davalı lehine ipotek tesis edildiği,taşınmaza ait tapu kaydının incelenmesinde, taşınmaz malikinin Yüksekkaya Hazır Beton Hafriyat İnşaat Petrol Taahhüt San. ve Tic. Ltd.

Şti. olduğu edinme sebebinin, 30.12.2015 tarihli satış olduğunun belirtilerek, ipoteğin taşınmazda mevcut olduğu ancak ipotek borçlusunun Yüksekkaya Hazır Beton Hafriyat İnşaat Petrol Taahhüt San. ve Tic. Ltd.

Şti. olduğu,dava konusu ipotekli taşınmazın 30.12.2015 tarihinde davacı tarafından dava dışı şirkete satıldığı, davacı tarafından keşide edilen Kartal 16. Noterliği'nin 21.05.2017 tarihli 17617 yevmiye numaralı ihtarnamede de davacının ipoteğin bulunduğu taşınmazı 30.12.2015 tarihinde satıp devrettiğini beyan ettiği, dava konusu taşınmazın dava açılmadan önce davacı tarafından 30.12.2015 tarihinde ipotek yüklü olarak Yüksekkaya Hazır Beton Hafriyat İnşaat Petrol Taahhüt San. ve Tic.

Ltd. Şti.’ye satılarak tapuda devrini gerçekleştirdiği, TMK'nın 883.maddesinde, ipoteğin terkini istemi hakkının açıkça ipotekli taşınmazın malikine ait olduğu, davacının dava konusu ipotekli taşınmazın dava tarihinde ve dava tarihinden sonra tapuda maliki olmadığı,

bu hale göre açılan davada davacının aktif husumetinin davada sıfatının bulunmadığı kanaatine varılarak (Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi 09.11.2018 tarihli 2019/373 E, 2020/590 K sayılı ilamı), (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 25/05/2017 tarih 2016/5700 esas 2017/4183 karar sayılı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 11/04/2017 tarih 2015/14009 esas 2017/2057 karar sayılı emsal içtihatları), davacının davalı ile arasında ipotek dışında başkaca herhangi bir hukuki ilişki de bulunmadığı dosya kapsamından anlaşılarak,

davacının dava konusu taşınmazdaki ipoteğin fekki için borçlu olmadığının tespitini istediği zaten taşınmazıda davadan önce ipotekli olarak satıp devretmiş olduğundan, davacının ipoteğin fekki davasında aktif husumeti bulunmadığından davanın usulden reddine şeklinde karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmıştır.

Tüm bu açıklamalara, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak, davacının istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-HMK'nın 353-(1)-b)-1) maddesi uyarınca; davacının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE,

2-Bakiye 4,90 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302-(5) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

3-İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harcının hazineye gelir kaydına,

4-İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptığı masrafların, istinaf eden davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

5-İstinaf eden davacı tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf eden davacıya iadesine,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

8-Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.23/11/2021

... Başkan ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Katip ... ¸e-imzalıdır.

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*