Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2022/1497 K.2023/1502

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile davalı arasında taşıma sözleşmesinden kaynaklı ticari iş ilişkisi bulunduğunu, cari hesap ekstresinin tahsil edilememiş olmasından dolayı Gebze İcra Müdürlüğü’nün 2020/24473 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının haksız ve kötü niyetli itirazı ile icra takibinin durduğunu beyanla, davalının Gebze İcra Müdürlüğü’nün 2020/24773 Esas sayılı dosyasına yaptığı asıl alacak tutarına ilişkin itirazların iptali ile icra takibinin takip öncesi ve sonrası oluşan ticari faiz, icra masrafları, icra vekâlet ücreti ile tahsiline, takibe yapılan haksız itiraz nedeniyle alacağın %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet/icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davalı ile davacı şirket arasında herhangi bir taşıma sözleşmesi ve ticari ilişkinin olmadığını, davalının hiçbir şekilde ticaret ile uğraşmayıp mevsimlik şekilde Gümüş Araç Kiralama Seyahat İnşaat Turizm Ticaret Limited Şirketi’nde işçi olarak çalıştığını, davalıya herhangi bir şekilde faturanın intikal etmediğini ve borcu bulunmadığını, davaya konu icra takibinden önce davacı şirket yetkilisi/ortağı olduğunu bildiren ...’un davalıyı arayıp taşıma bedeli adı altında para istediğini, davalının konuyu anlayamadığını,

en sonunda bu kişinin ... adlı kişinin isteği ile bir kısım taşımalar yapıp faturayı davalı adına kesmesini istediğini anladığını, ancak davalının hiçbir ticari faaliyetle iştigal etmediğini ve borcu bulunmadığını beyanla haksız, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi ile kötü niyetli takip nedeniyle davacının takip tutarının %20’sinden az olmamak üzere icra tazminatına mahkûm edilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... 1-Davanın REDDİNE, 2-Davalının kötü niyet tazminat talebinin reddine ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının dava tarihi itibariyle tacir sıfatının bulunmadığı böylece davanın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hukuk davası (nispi ticari dava) niteliğinde de olmadığı nazara alınarak görevli Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesi gerekmekte iken Asliye Ticaret Mahkemesinde davanın görülerek karara bağlanması usul ve yasaya aykırı olduğunu; bilirkişi adeta taraflı bir şekilde kasıtlı olarak envanter defterini talep etmediğini ve daha sonra usulüne uygun defter tutulmadığı şeklinde rapor düzenlediğini beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı tarafça, istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/01/2022 Tarih - 2020/526 Esas - 2022/80 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

DAVA; taşıma sözleşmesinden kaynaklanan alacak için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır. Dosyanın incelemesinde; davacının, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan alacağının tahsili için Gebze İcra Dairesi'nin 2020/24773 E. sayılı ilamsız icra takibi başlattığı, davalının ödeme emrine süresinde itiraz etmesi üzerine eldeki davayı açtığı, davalının davanın reddini istediği, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.

Davacının, dava, beyan ve bilirkişi raporlarına itiraz dilekçelerinde, davalının taşıma işleri komisyonculuğu yaptığını, taşıtanlardan taşıma bedelini tahsil ettikten sonra taşıyıcı şirketlere taşıma bedelini ödemediğini, davalını birlikte çalıştığı ...'in talebi üzerine faturaların davalı adına düzenlendiğini, davalının dosya arasına getirtilen banka hesaplarının incelenmesinde, davalı ile ... arasında çok sayıda para transferi olduğu,

yine davalıya başka taşıma şirketleri tarafından çok sayıda paraların gönderildiğini ve alındığını, davalı adına kesilen taşıma irsaliyelerinin ve davalı adına düzenlenen e-arşiv faturalarının davalıya gönderildiğine dair mail yazışması çıktılarının dosyaya sunulduğunu, davalıdan alacaklı olduğunu ileriye sürdüğünü, davalının taşıma işleri komisyonculuğu yapmadığın, davacı ile herhangi bir ticari ilişkisinin olmadığını belirterek davanın reddini istediği, ilk derece mahkemesince bilirkişi heyetinden 18/08/2021 ve 27/12/2021 tarihli bilirkişi raporlarının alındığı, bu raporlarda davacının ticari defterlerinin incelendiği,

davalı adına düzenlenen faturaların ticari defterlerine kaydedildiği ancak davalının tacir olup olmadığı yönünden yapılan araştırma uyarınca dosyaya getirtilen ticaret sicil ve vergi dairesi kayıtlarına göre davalının tacir olmadığı, taraflar arasında taşıma sözleşmesinden kaynaklı ticari ilişki bulunduğunun kanıtlanamadığını bildirdiği, ilk derece mahkemesince davanın kanıtlanamadığı gerekçesiyle reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık, davalının taşıma işi komisyonculuğu yapıp yapmadığı, davacı ile davalı arasında taşıma hukukundan kaynaklı ticari ilişki olup olmadığı ve davacının alacaklı olup olmadığı noktalarındadır. 1-Göreve ilişkin istinaf isteminin incelenmesinde;

Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı açıkça düzenlenmiştir.

TTK'nın 5. maddesinde; “aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir” hükmü yer almaktadır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5-(3) maddesine göre de. Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.

Eldeki davanın taşıma hukukundan kaynaklandığı, taşıma işlerinin TTK'nın 4. Kitabında düzenlendiği ve TTK'nın 4. maddesi uyarınca, davanın mutlak ticari davalardan olduğu anlaşıldığından mahkemenin görevine ilişkin istinaf isteminin reddi gerekmiştir.

2-Esasa yönelik istinaf isteminin incelenmesinde;

Dosyadaki delillere göre; davalının defter tutmakla yükümlü tacir olmadığı, davacının, davalı adına düzenlediği faturaların gönderildiği mail hesabının davalıya değil dava dışı üçüncü bir kişiye ait olduğu, dosyaya sunulan mesaj kayıtlarındaki yazışmaların davalı ile değil dava dışı üçüncü kişiyle yapıldığı, davalının hesap hareketlerini davacının, davalı ile olduğunu ileri sürdüğü ticari ilişkiyi kanıtlar nitelikte olmadığı, böylelikle davacının mevcut delillerle davasını ispat edemediği, ancak davacı dava dilekçesinde açıkça yemin deliline dayandığından ve ilk derece mahkemesince yemin delili hatırlatılmadığından kararın kaldırılarak davacıya yemin delilinin hatırlatılıp sonucuna göre işlem yapıp karar verilmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesi gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle sınırlı olmak üzere kabulü ile ilk derece mahkemesinin kararının HMK'nın 353-(1)-a)-6) maddesince kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacının; İlk derece mahkemesinin kararına ilişkin İstinaf Başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle sınırlı olmak üzere 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-a)-6) maddesi gereğince ESASTAN KABULÜNE,

a-Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/01/2022 Tarih - 2020/526 Esas - 2022/80 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

b-Dosyanın açıklanan eksikliklerin giderilmesi için ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

2-İstinaf Karar Harcının, talebi halinde ve ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,

3-İstinaf eden tarafından yapılan İstinaf başvuru giderlerinin, esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesi tarafından değerlendirilmesine,

4-Kararın, 6100 sayılı HMK'nın 359-(4) maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine,

5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362-(1)-g) maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.29/09/2023

... Başkan ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Katip ... ¸e-imzalıdır.

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*