Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2022/1502 K.2023/1503

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacılar vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacıların 1989 yılında Gebze'de bulunan ...'e ait olan davalılardan Türkmen Yemek Sitesi isimli şirketin %50 hissesini, davalılardan ..., ..., ... ve dava dışı ... ile ... tarafından satın alındığını, 1990 yılında ise davacılardan ... ve dava dışı ... kardeşlerinin ortağı oldukları Türkmen Yemek sitesi isimli şirketin ortağı oldukları,bir süre sonra da ...'e ait diğer %50 hissenin ortaklar tarafından satın alındığını,bir süre sonra ...'ın şirketteki hissesini kardeşlerine satarak şirketten ayrıldığını, 2000 yılında davalılardan ..., ...,

... ile ... ve dava dışı ... ile ...'nın ortağı olduğu şirketin ticari faaliyetleri büyüterek ... İlçesi, ...

Köyünde yer alan ... pafta, ... parel sayılı arsayı satın aldıklarını, bu arsa üzerine fabrika binasının yapıldığını ve Türkmen Yemek Hizmetleri Anonim Şirketi isimli yeni bir şirket kurduklarını,11/05/2000 tarihli ticaret sicil kaydına göre ...'ın %22,...'ın %22, ...'ın %14, ...'ın %14, ...'ın %14 ve ...'nın %14 hissedar olduğunu, 2001 yılında ... ve ...'ın da ortak olduklarını, 01/06/2001 tarihli sözleşmeye göre;

...'ın %20,50, ...'ın %20,50, ...'ın %13,75, ...'ın %13,75, ...'ın %13,75, ...'nın %13,75 ve ...'ın %4,00 hisse oranlarının olduğunu, 2004 yılında ekonomik sebeplerden dolayı şirketin faaliyetlerini durdurduğunu, yine ortakların kararı ile ortakların hisseleri oranında olması kaydı ile kardeşlerden ...'ın oğlu ... ve ...'ın kızı ... adına olan "Orjin Grup Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi" isminde bir şirket kurulduğunu ve faaliyetlerine devam ettiğini, 2006 yılında dava dışı ...'nın ortaklıktan ayrıldığını, ...'ın her iki şirketteki %4 hissesini oğlu ...'a devrettiğini, ortaklar kararı ile 01/02/2006 tarihinde;

...'ın %9,09, ...' ın %18,18, ...'ın %18,18, ...'ın %18,18, ...'ın %18,18, ...'ın %18,18 oranın da hisse sahibi olduklarını, 2008 yılında ...'ın ortaklıktan ayrıldığını, 2009 yılında şirket ortaklarından ...'dan alınan borç davacı ... ortaklıktan ayrılana kadar bir kısmı nakit bir kısmı çek ile yapılmak suretiyle ödendiğini, 2014 yılında ortaklar arasında çıkar anlaşmazlığı nedeniyle ... ortaklıktan ayrıldığını, 2015 yılı Ocak ayından itibaren şirketin borçları nedeniyle ... ve ...'a herhangi bir ödeme yapılmadığını,

bu konu ile ilgili olarak Kartal 14. Noterliğinden 16.01.2009 tarih ve 01773 yevmiye sayılı ihtarname ile biriken kar paylarının ve şirket mülklerinden elde edilen kira gelirleri talep ederek şirket hisselerinin resmiyete yansıtılmasını talep ettiklerini, Kadıköy 5. Noterliğinin 21.01.2019 tarih ve 00622 yevmiye sayılı ihtarname ile olumsuz cevap verildiğini, ıslak imzalı olarak imzalanan hisseleri gösteren sözleşme olduğunu, davalıların tasarrufunda olduğu halde davacıların hakları ödenmediğinden tedbiren yargılama sürecinde Türkmen Yemek Hizmetleri A.Ş. ve Orjin Grup Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd.

Şti.'ne tarafsız bir kayyum atanmasına, şirketlerin faaliyetlerinden elde edilen kar payı ile menkullerden elde edilen kira gelirlenin fazlaya dair hakların saklı kalması kaydıyla ... için 100.00.00 TL, ... için 50.000.

TL'nin tahakkuk ettiği muacceliyet tarihinden itibaren ticari faiz oranından tahakkuk edilecek vade farklarıyla, gayri resmi hissedarı oldukları Türkmen Yemek Hizmetleri Anonim Şirketi ve Orjin Grup Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adlı şirketlerdeki ve sözleşmede belirtilen şekilde hisselerinin resmiyet kazandırılarak Ticaret Sicil Müdürlüğü sicilinin işlenmesine ve Ticaret Sicil Gazetesinde yayınlanmasına ve sair gereken prosedürün tamamlanmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın gerçeklikten uzak ve hayatın olağan akışına aykırı beyanlarına karşı zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davacı tarafın dayandığı sözleşmelerin 01.06.2001 ve 01.02.2006 tarihleri olduğunu, TBK 147.maddesi gereğince 5 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, davalıların; Türkmen Yemek Hizmetleri şirketinin ortağının ..., Orjin Grup Gıda şirketinin ortaklarının %25 ... ve %75 ... olduğundan husumet itirazında bulunduklarını, Türkmen Yemek şirketinin ..., ..., ..., ... ve ...

tarafından kurulmuş olduğunu, 01.06.2001 tarihli sözleşmenin "adi yazılı, içeriği net olmayan" bir sözleşme olduğunu ve genel kurula katılma, kar payı alma vb.mali ve yönetimsel ortaklık hakları için payın, pay defterine kaydedilmiş olması gerektiğini, davacı tarafın 01.02.2006 tarihli sözleşmeye dayalı hisselerin dağıtıldığı iddiasının gerçek dışı olduğunu, Orjin Grup Gıda şirketinin kuruluş ortakları ve sözleşme tarihinde ... ve ...'ın olduğunu ve davalıların iş bu sözleşmede isim ve imzalarının bulunmadığını,

kaldı ki hisse devirlerinin Noterde düzenlenen devir sözleşmesi ve ortakların en az 4/3'nün onayı ve bunların esas sermayesinin en az 4/3'üne sahip olması gerektiği, devir sözleşmeleri ile muvafakat gösteren ortaklar kurul kararının noter tasdikle bir örneğinin ticaret sicil memurluğuna verilmesi gerektiğini, Gebze 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2012/169 esas sayılı davası ile iflasın ertelenmesi bulunduğunu, 05.03.2009 tarihli mahkeme kararı ile kayyum atandığını, davacıların Orjin Grup şirketi hakkında kar ve işletme haklarının aralıklı olarak ödendiğini,

kayyum atanan bir şirketin kayyumun imzası ve onayı olmadan hiç bir işlem yapılamayacağından davacı tarafın iddiasının hiç bir gerçekle örtüşmediğini, her iki şirketin de mali ve ekonomik durumlarının bozuk olduğunu ve borçlarının bulunduğundan bahisle haksız ve hukuki mesnetten yoksun ve iyi niyetten uzak olan bu davanın husumet ve zamanaşımı itirazları çerçevesinde reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... 1-Davacıların, dava dışı Türkmen Yemek Hizmetleri Anonim Şirketi ve Orjin Grup Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne kayyım atanmasına ilişkin davalarının ayrı ayrı REDDİNE, 2-Davacıların kar payı ve kira geliri ödenmesine ilişkin davalarının ayrı ayrı REDDİNE, 3-Davacıların, dava dışı Türkmen Yemek Hizmetleri Anonim Şirketi ve Orjin Grup Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne ortaklıklarının tescil edilmesi ve ilanı davalarının ayrı ayrı REDDİNE ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; dahili davalı ... mahkemeye sunduğu cevap dilekçesinde açık ve net bir şilde davacı müvekkillerin iddialarını doğruladığını; sayın yerel mahkemenin dosyada sabit tüm bunlara rağmen davacıların hiç haklarının olmadığı yönündeki kanaati ve kabulü isabetsiz olduğunu; yerel mahkeme kararını haddi zatında kesin delil olmayan ve üstelik hukuki vasıflandırmalar da içeren bilirkişi raporunu esas aldığını beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davalılar tarafça, istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/03/2022 Tarih - 2021/563 Esas - 2022/259 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

DAVA; davacıların gayri resmi hissedarı olduklarını ileri sürdükleri Türkmen Yemek Hizmetleri Anonim Şirketi ve Orjin Grup Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden elde edilen kâr payı ile gayrimenkullerden elde edilen kira gelirlerinin davalılardan tahsili, davacıların şirketlerdeki hisselerinin tespiti ve sözleşmede belirtilen şekilde hisselerinin tesciline karar verilmesi istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacıların, dava dilekçesi ekinde sundukları 01/06/2001 ve 01/02/2006 tarihli 2 adet sözleşme uyarınca, davalı şirketlere kayyım atanması, davacıların davalı şirketlerin faaliyet karından ve taşınmaz kira gelirlerinden kaynaklanan alacaklarının ödenmesi, ileri sürdükleri şirket paylarının ticaret siciline kaydedilmesi talebi ile eldeki davayı açtıkları, davalıların davanın reddini istedikleri, ilk derece mahkemesince 06/02/2020 tarih 2019/990 esas 2020/107 karar sayılı kararı ile, davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verildiği,

kararın davacılar tarafından istinafı üzerine Dairemizin 10/06/2020 tarih 2020/1293 esas 2021/1109 karar sayılı kaldırma kararı ile "... İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş ise de eksik inceleme ile karar verilemez.

Buna göre;

Davacılar dava dilekçelerinde. Türkmen Yemek Hizmetleri A.Ş. ve Orjin Grup Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ne tarafsız bir kayyum atanmasını, şirketlerin faaliyetlerinden elde edilen kâr payı ile menkullerden elde edilen kira gelirlenin fazlaya dair hakların saklı kalması kaydıyla ... için 100.00.00 TL, ... için 50.000.TL'nin tahakkuk ettiği muacceliyet tarihinden itibaren ticari faiz oranından tahakkuk edilecek vade farklarıyla birlikte ödenmesini,

gayri resmi hissedarı oldukları Türkmen Yemek Hizmetleri Anonim Şirketi ve Orjin Grup Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adlı şirketlerdeki ve sözleşmede belirtilen şekilde hisselerinin resmiyet kazandırılarak Ticaret Sicil Müdürlüğü sicilinin işlenmesini ve Ticaret Sicil Gazetesinde yayınlanmasını talep ettiklerini belirttikleri ancak ilk derece mahkemesince davacıların bu talepleri hakkında ayrı ayrı olumlu veya olumsuz bir karar verilmediği görülmüştür.

Yine dosya arasında bulunan 01.02.2006 tarihli hisse satış sözleşmesinde, tarafların Orjin Gıda Ltd. Şti.'ndeki hisse durumlarının belirtildiği ve gösterildiği, bu hisse devir sözleşmesinde Orjin Grup Gıda Ltd. Şti. ile Türkmen Yemek Sitesi şirketleri ile ilgili sözleşme akitleri arasında alacak borç ve taşınır taşınmaz mülkiyeti konularında bir adi ortaklık ilişkisi kurulup kurulmadığı hususu ile hisse devir sözleşmesinde belirtilen hisse miktarlarının ve hisse miktarlarının hisse sahiplerine sağladığı hak ve yetkilerin incelenerek ve buna ilişkin tüm deliller toplanılarak, davacıların bu sözleşme kapsamında bir alacak ve haklarının olup olmadığının değerlendirilmesi sonrasında oluşacak kanaate göre karar verilmediği, sadece kar payı talebi hakkında inceleme yapıldığı görülmüştür.

Yapılması gereken iş; ilk derece mahkemesince öncelikle dosya arasında bulunan 01.02.2006 tarihli sözleşmenin aslının dosya arasına getirtilmesi suretiyle sözleşmenin incelenmesi, sözleşme içerisinde yer alan hükümlerin davacıların taleplerini etkileyip etkilemeyeceği hususu gözetilerek oluşucak kanaatle davacıların taleplerinin tümü hakkında olumlu veya olumsuz bir karar vermek olmalıdır. ..." gerekçeleriyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verildiği, kaldırma sonrasında davacılar vekilinin 17/08/2021 tarihli dilekçeyle 01/02/2006 tarihli sözleşme aslını dosyaya sunduğu ve sözleşmenin mahkeme kasasına alındığı, Doç.

Dr. ... ve ...'ten oluşan 07/02/2022 tarihli bilirkişi heyet raporunun alındığı, tarafların raporlara beyan ve itirazlarını sunduğu, ilk derece mahkemesince davacıların tüm taleplerinin ayrı ayrı reddine karar verildiği, karara karşı davacılar vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.

Dosya kapsamından ve iddianın ileri sürülüş biçiminden davacıların davalı şirketin bir kısım payları üzerinde adi ortaklık kurulması suretiyle şirketin gizli ortağı olduklarını ileri sürdükleri, ancak 01/02/2006 tarihli sözleşmenin incelenmesinde, dava dışı Orjin Grup Gıda Ltd. Şti.'nin ortaklık payının düzenlendiği sözleşmenin adi yazılı olduğu ve sözleşmede sözleşme tarihi itibariyle dava dışı şirketin pay sahipleri olan ... ve ...'ın sözleşmede imzalarının bulunmadığı, yine sözleşmede imzaları bulunan davalıların sözleşme tarihi itibariyle şirkette pay sahibi olmadıkları, bu haliyle davacıların bu şirkete ait paylar üzerinde adi ortak olduklarını ispat edemedikleri anlaşılmakla bu şirkete ilişkin taleplerinin reddinin yerinde olduğu,

Yine 01/06/2001 tarihli sözleşmenin incelenmesinde, sözleşmenin konusunun dava dışı Türkmen Yemek Hizmetleri A.Ş. ve Türkmen Unlu Mamulleri ve Gıda Tur.

A.Ş.'nin pay sahipleriyle dava dışı ... arasındaki hisse satışının düzenlendiği, sözleşme tarihi itibariyle davacılardan ...'ın şirketlerde pay sahibi olmadığı ve adi yazılı sözleşmede de pay alacağına dair hüküm bulunmadığı, davacı ...'ın şirketlerde pay sahibi olduğunun yazılı olduğu, gerçekten Ticaret Sicili kayıtlarının incelenmesinde ...'ın şirkette pay sahibi olduğu ancak dava dilekçesinde de açıkça belirtildiği üzere şirket yönetimine ayrıldığı ve paylarını devrettiği, dava tarihi itibariyle 01/06/2001 tarihli sözleşmeye konu şirketlerin pay sahipleri arasında ...'ın olmadığı,

...'ın adi yazılı sözleşme tarihinden daha sonraki bir tarihte paylarını devretmiş olmakla artık şirketlerde ne resmi olarak ne de şirket payları üzerinde adi ortak olarak bir hakkının bulunmadığı anlaşılmakla bu sözleşmeye dayalı olarak ileri sürülen taleplerin reddinin de yerinde olduğu anlaşılmakla davacıların tüm istinaf istemlerinin reddi gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle; dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde; usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak; davacılar vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden; istinaf başvurusunun esastan reddine, karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-HMK'nın 353-(1)-b)-1) maddesi uyarınca; Davacıların İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE,

2-Bakiye 189,15 TL harcın davacılardan ayrı ayrı alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302-(5) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

3-İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harçlarının hazineye gelir kaydına,

4-İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptıkları masrafların, istinaf edenler üzerinde bırakılmasına,

5-İstinaf edenler tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf edenlere iadesine,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin kararın temyize tabi bulunması nedeniyle Dairemiz tarafından yerine getirilmesine,

İlişkin; Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içerisinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi'ne TEMYİZ yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.29/09/2023

... Başkan ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Katip ... ¸e-imzalıdır.

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*