Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2022/1716 K.2023/1692

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile dava dışı sigortalı Smart Güneş Teknolojileri Pazarlama A.Ş. arasında 0001-0410-05157759 no.lu, 07/10/2019 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli Allianz Naklıyat Sıgorta Emtea-kamyon Poliçesi imzalandığını, 07.10.2019 tarihinde 023305 nolu irsaliye ile davalı şirkete ait ... ve ... plakalı araçlarla taşınan 676 adet 375 W Fotovoltaik Güneş panelinin 312 adedinde (12 palet ) nakliyeden kaynaklı deformasyon ve hasar tespit edildiğini, tespit edilen bu hususun teslim alan depo şefi tarafından 07.10.2019 tarihli tutanakta belirtildiğini,

yapılan eksper incelemesi neticesinde taşıması yapılan 375W Fotovoltaik model A sınıfı güneş panelinin konu sevkiyatta toplam 26 palet (52 koli) güneş paneli taşınmış olup, bu paletlerin 12 adeti üzerindeki karton kolilerin (26 koli) ezilmesi/yırtılması sonucu deforme olduğunun tespit edildiğini, ambalajları deforme olan karton koliler içerisindeki panellerin de bir kısmının ezilmek / çizilmek suretiyle hasarlandığını, hasarlanmış emteaların teker teker ayrıştırma işlemine tabi tutalar hasar tespitinde bulunulduğunu,

hatta bağımsız ve tarafsız eksperler tarafından hasarlanan emteanın iki defa incelendiğini ve iki ayrı rapor tanzim olunduğunu, söz konusu taşıma sırasında meydana gelen hasar neticesinde sigortalı Smart Güneş Teknolojileri Pazarlama A.Ş'ne 38.343,10TL hasar tazminatı ödendiğini, yapılan ödeme akabinde ödenen tazminat tutarının fazlaya ilişkin hakları saklı tutmakla ödenmesinin 26.11.2019 tarihli ihtar mektubu ile davalıdan talep edildiğini, ihtara rağmen herhangi bir ödeme yapmayan davalıdan müvekkili şirketin alacağının tahsili için davalı aleyhine Gebze İcra Müdürlüğü 2020/25320 E. Sayılı dosyasında takip başlatıldığını,

ancak bu takibin de davalı borçlunun haksız ve mesnetsiz itirazları neticesinde durdurulduğunu, uyuşmazlık konusu sigorta poliçesinden doğan bir alacak olduğundan davalının haksız itirazları neticesinde durdurulan icra takibinin devamı amacıyla müvekkili şirket tarafından ilk olarak,

6102 Sayılı TTK 5/A. maddesi gereğince arabuluculuk başvurusu yapıldığını, ancak anlaşmaya varılmayarak anlaşmama tutanağı tanzim olunduğunu, davalı Demyap Demircioğlu İnşaat Lojistik Ticaret Sanayi Limited Şirketi'nin taşıma sırasında mevzuat hükümlerine aykırı taşıma yaptığından zarardan sorumlu olduğunu, sigortalı dava dışı firma tarafından, toplam 676 adet güneş paneli cinsi emtianın, sigortalı firmanın Mardin’deki şubesine, 28.09.2019 tarih ve 054202 nolu ekli fatura düzenlenerek, 79.041,30 USD + %18KDV bedel karşılığında satıldığını, satışa konu emtianın, 28.09.2019 tarih ve 023303 nolu ekli sevk irsaliyesi ile,

sürücü ... idaresindeki ... – ... plakalı tıra, sigortalı firmanın Gebze / Kocaeli’deki tesisinden yüklenerek, yine sigortalı firmanın Artuklu / Mardin’deki tesisine sevk edildiğini, yapılan taşıma sonrası nakliye aracının, sigortalı firmanın Artuklu / Mardin’deki tesisine varmış olup emtianın buraya herhangi bir hasar tespiti ya da tutanağı olmaksızın tahliye edildiğini, tahliye sonrası, burada yapılan kontrollerde yanlış ürün sevk edildiğinin anlaşıldığını, bunun üzerine emtianın tamamının, 04.10.2019 tarih ve 023306 nolu ekli sevk irsaliyesi ile,

sürücü ... idaresindeki ... – ... plakalı tıra, sigortalı firmanın Artuklu / Mardin’deki tesisinden yüklenerek, yine sigortalı firmanın Gebze / Kocaeli’deki tesisine, Demyap Demircioğlu İnş. Loj. Tic. ve San. Ltd.

Şti. adlı nakliyeci firma sorumluluğunda geri gönderildiğini, bu taşımayla ilgili nakliyeci firma tarafından, 07.10.2019 tarih ve 051090 nolu ekli nakliye faturası düzenlendiğini, taşıma sonrası nakliye aracının, 07.10.2019 tarihinde, sigortalı firmanın Gebze / Kocaeli’deki tesisine varmış olup, emtianın tahliyesi sırasında yapılan kontrollerde, bir kısım emtianın hasarlandığı araç sürücüsünün de imzasını taşıyan ekli tutanak ile tespit edildiğini, nakliye aracı sürücüsünün, taşınan yükü emniyete almak, yükün araç içerisinde kaymasını ve devrilmesini önlemek amaçlı tüm tedbirleri almak zorunda olduğunu,

davalı şirketin taşıyıcı olarak TTK gereğince davaya konu sigortalı emtiaların hasarından sorumlu olduğunu, davalı taşıyıcının, ilgili madde gereği yükü teslim aldığı andan yükü teslim edinceye kadar doğacak hasardan, taşımayı yapmak için kullandığı kusurlu taşıtları, bu taşıtları kiraladığı kişinin veya vekilinin yahut çalışanlarının hata veya ihmallerinden sorumlu olduğunu, TTK 1472. maddesi gereğince sigortacı müvekkili şirket tarafından dava dışı sigortalıya ödenen hasar tazminatının davalı tarafından davacı şirkete ödenmesi gerektiğini, davacı şirketin yapmış olduğu ödeme nedeniyle,

davalıların bu tarihten itibaren işleyecek faizle söz konusu tutarı ödemesi gerektiğini, müvekkili şirketin alacağı, davalı/borçluya verilen hizmeti likit olduğundan davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle ve fazlaya ilişkin tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile davalı/borçlunun haksız ve kötüniyetli borca ve faize itirazlarının iptaline, davalı/borçlu aleyhine %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine,, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın, sigortalısı bulunan Smart Güneş Teknolojileri Pazarlama A.Ş.'ye ait 676 adet 375 WFotovoltaik Güneş panelinin 312 adedinde (12 palet) nakliyeden kaynaklı deformasyon ve hasar gördüğü iddiası ile zararın davalıdan tahsili için Gebze İcra Müdürlüğünde 2020/25023 E sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlattığını, davacının işbu iddialarını kesinlikle kabul etmediklerini, dava dışı Smart Güneş Teknolojileri Pazarlama A.Ş'ye ait güneş panellerinin ... ve ... plakalı araçlar ile taşınması esnasında zarar meydana geldiğini, bahse konu araçların davalıya ait olmadığını,

söz konusu araçların ...'a ait olduğunu, ve iddia olunan zararın, araçlardan birinin kendisinin kontrolü altında meydana geldiğini, bu sebeple davanın davalısı sıfatı ile yer alması gerekirken söz konusu davanın davalı firma aleyhine ikame edilmesini kabulünün mümkün olmadığını, husumet yönünden itiraz ettiklerini, kabul anlamına gelmemekle birlikte bir an için davalının sorumlu olduğu varsayılsa dahi, araç sürücüsü ...'ın davalının emir ve talimatları altında çalışan bir şoför olmadığı gibi kullanmakta olduğu araçların dahi davalıya ait olmadığını, taşıma işleminin kendisi tarafından yapıldığını,

bu sebeple işbu davaya dahil edilmesini aksi takdirde rücu haklarını kullanmak üzere davanın kendisine ihbarını talep ettiklerini, dosya kapsamına sunacakları fotoğraflardan da anlaşılacağı üzere bahse konu emtiaların paletler üzerine dizilmek suretiyle oldukça emniyetli bir şekilde istiflendiğini, kutular içerisinde bulunan panellerin hasar görmesinin mümkün olmadığını, hasarlı olup olmadığının tespitinin de mümkün olmadığını, kaldı ki ne araç sürücüsünün ne nakliye firmasının kutular içerisinde bulunan emtiaların hasarlı olup olmadığının kontrol etme gibi bir yükümlülüğü bulunmadığını,

söz konusu olayda ise taşınan güneş panellerinin hasarlı olarak olarak araca yüklenip yüklenmediğinin belli olmadığını, dava dışı Smart Güneş Teknolojileri Pazarlama A.Ş'nin panellerin hasarlı olduğunu bilerek yükleme yapıp yapmadığı hususunda soru işaretleri bulunduğunu, iddia edilen zararın meydana gelmesinde dava dışı Smart Güneş Teknolojileri Pazarlama A.Ş'nin sorumlu olduğunu, yanlış emtiaları yükleyerek söz konusu panellerin araçlardan tahliyesine sebebiyet verdiğini, zarar gördüğü iddia edilen panellerin yeniden yüklenmesi hususunda tüm sorumluluk kendisindeyken,

araç sahibine yahut şoföre bu konuda kusur atfı yapılması tamamen kötü niyetli olduğunu, direkt talimat verme yetkisi olmayan, emtiaların taşıma işlemini gerçekleştirmeyen, emtianın taşınırken uğradığı zarardan sorumluluğu bulunmadığı için davalı hakkında açılmış bulunan işbu itirazın iptali davasının reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkûm edilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... 1-Davanın KISMEN KABULÜNE, davalı borçlunun Gebze İcra Müdürlüğü'nün 2020/25320 Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın 19.171,55.-TL asıl alacak ve 1.646,92.-TL işlemiş faiz üzerinden iptaline ve takibin bu miktarlar üzerinden, kabul edilen asıl alacağa takip tarihinden tahsil tarihine kadar değişen oranlarda avans faizi işletilmek sureti ile devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,

2-Kabul edilen kısım yönünden davacının icra inkar tazminat talebinin reddine,

3-Reddedilen kısım yönünden davalının kötü niyet tazminat talebinin reddine ... " karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece kurulan hükümde emsal gösterilen bölge adliye mahkemesi kararları ile somut olay arasındaki bağlantı bulunmadığını; bu bakımdan salt bölge adliye mahkemesi kararları göz önünde bulundurularak kurulan hüküm hukuka aykırı olduğunu; yerel mahkeme nezdinde gerçekleştirilen yargılamada alınan bilirkişi raporundaki kusur oranlarına yerel mahkemece katılınmamış olması durumu gerekçelendirilmediğini; bu durum dahi göstermektedir ki, bilirkişi raporunda irdelenen hususlar dikkate alınmadan kusur oranı izafe edilerek hüküm kurulduğunu;

bilirkişi raporu denetime elverişli ve doğru tespitler barındıran bir rapor olmasına rağmen yerel mahkemece hükme doğrudan esas alınmadığını; bilirkişi raporunda da açıkça tespit edildiği üzere, taşıyıcı emtiaların hatalı istiflendiğine ilişkin ihtirazi kayıtta bulunmadığı gibi taşınan emtiaların teknik özelliğine uygun olarak aracı sevk ve idare etmeyerek hasara neden olduğunu; beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı tarafça, istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/04/2022 Tarih - 2021/514 Esas - 2022/374 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

DAVA; sigorta poliçesinden kaynaklanan alacak için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır. Dosyanın incelemesinde; davacının, sigorta poliçesinden kaynaklanan alacağının tahsili için Gebze İcra Dairesi'nin 2020/25320 E. sayılı ilamsız icra takibi başlattığı, davalının ödeme emrine süresinde itiraz etmesi üzerine eldeki davayı açtığı, davalının davanın reddini istediği, ilk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verildiği, karara karşı davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacı ile dava dışı sigortalı Smart Güneş Teknolojileri Pazarlama A.Ş.

Arasında 07/10/2019 başlangıç tarihli Allianz Nakliyat Sigorta Emtia-Kamyon Sigorta poliçesi düzenlendiği, 07/10/2019 tarihinde 023305 nolu irsaliye ile sürücüsü ... ... ... olan davalıya ait ... ve ... plaka sayılı araçlarla taşınan 676 adet 375W Fotovoltaik güneş panelinin 312 adedinde (12 palet) deformasyon ve hasar tespit edildiği, taşıma esnasında toplam 26 palet güneş panelinin taşındığı ve bu paletlerin 12 adeti üzerinde karton kolilerin ezilmesi/yırtılması sonucu deforme tespit edildiği ve ambalajları deforme olan karton koliler içerisindeki panellerinde bir kısmının ezilmek/çizilmek suretiyle hasarlandığının belirlendiği,

hasarlanan emtialar üzerinde inceleme yapılarak 06/11/2019 tarih 2019 NED 022 sayılı iki ayrı ekspertiz raporu alındığı, davacının sigortalısına ödeme yaptıktan sonra yaptığı ödemenin rücan tahsili için davalı hakkında icra takibi başlattığı ve eldeki davayı açtığı, davalının taşımayı ...'ın yaptığını ve varsa sorumluluğun bu kişide olduğunu, hasarlı emtianın kamyonlara hasarlı olarak yüklenip yüklenmediğinin belirlenmesi gerektiğini, taşıyıcının kutular içerisinde bulunan emtiaların hasarlı olup olmadığının kontrol yükümlüğünün bulunmadığını, yüklemeden kaynaklı hasarlardan göndericinin sorumlu olduğunu belirterek davanın reddini istediği,

ilk derece mahkemesince bilirkişi heyetinden 27/03/2022 tarihli bilirkişi raporu alındığı ve dava dışı gönderici sigortalının yükleme nedeniyle taşıyıcının da yükleme esnasındaki nezaret görevini yerine getirmemesi ve taşıma nedeniyle kusurlu olduklarını ve kusur oranlarının %50 olarak kabul edilmesi gerektiğini ve hasar miktarının özel çekme hakkının sınırları içerisinde kaldığını belirterek davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.

Dava, 6102 sayılı TTK.'nun 850 vd. maddelerinde düzenlenen, taşıma işlerinden kaynaklanmaktadır. TTK'nın 863. maddesinde; sözleşmeden durumun gereğinden veya ticari teamülden aksi anlaşılmadıkça gönderenin eşyayı taşıma güvenliğine uygun biçimde araca koyarak, istifleyerek, sabitleyerek yüklemek ve aynı şekilde boşaltmak zorunda olduğu, taşıyıcının da ayrıca yüklemenin işletme güvenliğine uygun olmasını sağlamakla yükümlü olduğu belirtilmiştir. TTK'da gönderenin kusursuz sorumluluğu halleri (m. 864), taşıyanın sorumluluğu (m. 875) ile tazminatın hesaplama yöntemi (m. 880), sorumluluk sınırları (m. 882), sorumluluğunun sınırlama hakkının kaydı (m. 886) halleri, açıkça düzenlenmiştir.

Dava konusu taşıma işleminde; davacının nakliye poliçesi kapsamında sigortacı, dava dışı satıcının gönderen, davalının taşıyıcı, şoförün taşıyıcı yardımcısı olduğu, yukarıda açıklanan somut olay ile kanun hükümlerinin bu sıfatlarla değerlendirilmesi gerektiği, anlaşılmaktadır.

Davacı sigortacının taşıma işleminin tarafı olmaması nedeniyle uğradığı zararını taşıma işleminin taraflarından isteme hakkı vardır. Taşıma işleminin tarafları ise gönderen ve taşıyan olup, sorumluluk halleri yukarıda açıklandığı gibidir.

Gönderen ile taşıyıcının zararın meydana gelmesindeki sorumluluklarının 6102 sayılı TTK.'nun 863-(1) maddesi uyarınca değerlendirilmesi gerekmektedir. Anılan hükümde, açıkça eşyayı "taşıma güvenliğine uygun biçimde araca koyarak, istifleyerek, sabitleyerek yüklemek" borcu gönderene yüklenmiştir.

27/03/2022 tarihli bilirkişi raporu incelendiğinde, her ne kadar sürücünün teslim sırasında hazırlanan tutanağı "Paletlerin Mardin santralden hasarlı bir şekilde teslim aldığını ve aynı şekilde Gebze fabrikaya teslim ettiğini" belirten şerh yazmış ise de bu şerhin indirme esnasında düzenlenen şerh olduğunu, yükleme esnasında sürücünün ihtirazi kayıt koymadığını, bu durumun emtianın sürücü tarafından sağlam teslim alındığına karine teşkil ettiğini, hasarın taşıma esnasında meydana gelmesi sebebiyle yükün araç içi emniyete alma ve sabitleme yetersizliği ile birlikte sürücünün yük özelliği ve yol şartlarını gözetmeksizin aracın kullanması esnasında gerçekleştiğinin kabulünün gerektiğini belirttiği anlaşılmaktadır.

TTK'nın 863. maddesine göre, eşyanın taşıma güvenliğine uygun bir biçimde araca konması, istiflenmesi ve sabitleyerek yüklenmesi ile aynı şekilde boşaltılmasından gönderenin sorumlu olduğunun düzenlendiği, TTK'nın 875. maddesinde, taşıyanın sorumluluğunun düzenlendiği, bilirkişi raporu ile bu hükümler birlikte değerlendirildiğinde ilk derece mahkemesince belirlenen kusur oranının dosya kapsamına uygun olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf isteminin reddi gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle; dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde; usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak; davacı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden; istinaf başvurusunun esastan reddine, karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-HMK'nın 353-(1)-b)-1) maddesi uyarınca; Davacının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE,

2-Bakiye 189,15 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302-(5) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

3-İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harcının hazineye gelir kaydına,

4-İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptığı masrafların, istinaf eden davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

5-İstinaf eden davacı tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf eden davacıya iadesine,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

8-Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.

25/10/2023

... Başkan ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Katip ... ¸e-imzalıdır.

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*