Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2023/2444 K.2025/498

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı S.S. Unkarkent Konut Yapı Kooperatifi'nin 14/09/2010 gün ve ... karar sıra numaralı kararıyla kooperatife üye olarak alındığını, davacıya davalı kooperatif tarafından verilen Üye Kimlik Kartı'nda belirtildiği üzere davacının üye kayıt numarasının ... olduğunu, davalı kooperatifçe ...

Blok ... nolu dairenin üyelik sonrasında davacıya tahsis edildiğini, davacı tarafından tamamlanmamış durumda teslim alınan dairedeki eksikliklerin kısmen giderilerek 06/12/2011 tarihinden itibaren dairede ikamet edilmeye başlandığını, davacının davalı kooperatif tarafından yapılan genel kurullara çağrılmamış olduğunu, haricen haberdar olduğunu, genel kurullara katılmak istediğinde ise davalı kooperatif tarafından üyelikten çıkarıldığının söylenerek toplantıya katılmasının engellendiğini, davacının defalarca talepte bulunduğunu ancak hiçbir konuda davalı kooperatifçe bilgilendirilmediğini,

davacıya tebliğ edilmiş bir ihtarname veya üyelikten çıkarma kararının da bulunmadığını, davacının kooperatif üyeliğinin tespiti ile muarazanın meni'ne, ... Blok, ... nolu dairenin davacı adına tahsisine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "... 1-Davacının Kooperatif üyeliğinin tespiti talebi ile ilgili davasının KABULÜNE, davacının davalı S.S. Unkarkent Konut Yapı Kooperatifi'nin üyesi olduğunun tespitine, 2-Davacının ... Blok ... Nolu Daire'nin adına tahsisine ilişkin davasının REDDİNE ..." şeklinde hüküm kurulmuştur. İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporlarında yapılan tespitlere göre; davalı kooperatif tarafından davacı gibi bir kısım üyeye daire tahsisi yapıldığını, davacının eşi tarafından Sürekli Metal Dön.Nak. İnşaat Ltd. Şti.'den satın alınan ve ikamet etmekte olduğu ... Blok ... nolu dairenin, Sürekli Metal Dön. Nak. İnşaat Ltd.

Şti. unvanlı şirkete yüklenici sıfatıyla yönetim kurulu kararı ile tahsis edilen dairelerden olduğunu, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 23. maddesinde karşılığını bulan eşitlik ilkesi gereğince, kooperatif ortakları hak ve yükümlülüklerde eşit olup davalı kooperatif aynı durumdaki ortaklarına eşit işlem yapmak zorunda olduğundan, davacı ile aynı durumda olan başka üyelere daire tahsisi yapılmış olduğundan, davacı tarafından peşin ödeme ile yüklenici sıfatıyla davalı kooperatif yönetim kurulu kararı ile tahsis edilen Sürekli Metal Dön.

Nak. İnşaat Ltd. Şti.'den daire satın alındığından, davacı adına ... Blok ... numaralı dairenin tahsisi taleplerinin eşitlik kuralına aykırılık teşkil etmediğini, davacı adına ... Blok ... numaralı dairenin tahsisi talebimizin reddi kararının yerinde olmadığını belirterek; istinaf taleplerinin kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

DELİLLER

Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 01/06/2023 tarih, 2023/67 Esas - 2023/579 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; kooperatif üyeliğinin tespiti ve konut tahsisi istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiş karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İnceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacının, davalı kooperatifin 14/10/2010 tarih ve ... karar sayılı kararı ile kooperatife üye olduğunu, üye numarasının ... olduğunu, kooperatifin kendisine ... blok ... nolu daireyi tahsis ettiği ve bu dairede oturmaya başladığını ancak daha sonra kooperatif üyesi olmadığı yönünde bildirim aldığını, genel kurul toplantılarına çağrılmadığını belirterek kooperatif üyesi olduğunun tespiti ile muarazanın meni ve ...

Blok ... nolu dairenin adına tahsisini talep ettiği, davalının davaya cevap vermediği, ilk derece mahkemesince davacının kooperatif üyesi olduğunun tespitine ve fazlaya ilişkin talebin reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu, Dairemizin 29/.../2022 tarih, 2022/...

Esas ve 2022/2287 Karar sayılı ilamı ile; "...Dosya kapsamından ve aynı gün incelemesi yapılan Dairemizin 2022/116 esas sayılı dosya içeriğinden bir kısım üyelere daire tahsisinin yapıldığı anlaşılmaktadır.

Ancak alınan bilirkişi raporunda, kooperatifin kaç üyesinin olduğunun, kaç üyeye tahsis yapıldığının, tahsisi yapılabilecek bitmiş halde kaç daire olduğunun ve devam ettiği belirtilen inşaatta kaç daire olduğunun ve inşaatın hangi aşamada olduğunun araştırılmadığı anlaşılmaktadır.

Bu belirlemeler yapılmadan, bir kısım üyelere daire tahsis edilmişken bir kısım üyelere daire tahsisi yapılmamasının 1163 sayılı KK'nun 23. Maddesinde düzenlenen üyeler arasında eşitlik ilkesine aykırı olup olmadığının değerlendirilmesi doğru değildir.

Bu durumda, davacının daire tahsisi talebinin yerinde olup olmadığı yönünden ilk derece mahkemesince eksik araştırma yapıldığı"dan bahisle kaldırılmış, Mahkemece yeniden yapılan yargılamada; "davalı kooperatif kayıtlarına göre, üyelere tahsis edilecek dairelerin belirlenmesi için herhangi bir kura çekimi yapılmamış ve kura tutanağı düzenlenmemiştir.

Kooperatifte temel üstü seviyesinde inşaat çalışmaları durdurulmuş iki blok vardır, edimlerini bekleyeceği" gerekçesiyle" ilk derece mahkemesince davacının kooperatif üyesi olduğunun tespitine ve davacının kooperatif hissesine karşılık gelen gayrimenkulün devir ve teslim talebinin reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Uyuşmazlık, davacının kooperatif üyesi olduğunun tespitine ilişkin kararı kesinleşmiş olduğundan davacı adına daire tahsisi yapılıp yapılamayacağı noktasındadır.

Somut olayda. Mahkemece dairemizin kaldırma kararı sonrasında SMMM bilirkişiden ek rapor alınmış, işbu raporda da; davalı kooperatifin genel kurul toplantı tutanaklarında listelenen üye sayısı ile üye kayıt defterinde yer alan üye sayısının birbiriyle uyuşmadığı, üye kayıt defterine göre 311 üyesinin bulunduğu, davalı kooperatifin incelenen karar defterine göre 56 üyeye daire tahsisi yapıldığı,

ancak yerinde yapılan fiili gözlemde 91 kooperatif üyesinin kooperatif adına kayıtlı dairelerde ikamet ettiği, yerinde yapılan gözlemde 9 blok halindeki, dışarıdan bakıldığında bitmiş halde görülen yapılarda toplam 182 adet tahsis yapılabilecek bitmiş halde konut bulunduğu, bu konutlardan 91 konutta üyelerin ikamet ettiği ve 91 konutun boş olduğu, davalı kooperatif adına devam eden bir inşaat bulunmadığı, temel üstü seviyesinde durdurulmuş iki blok olduğu,

inşaat imalatlarının mevcut yapılara uygun şekilde yapılmasının mümkün olması durumunda toplam 40 adet bağımsız bölüm imalatının yapılmasının mümkün olacağı, ancak deprem sonrası kat yüksekliği konusunda Darıca Belediyesi ile ihtilaf bulunduğu yönünde görüş bildirmiş, bilirkişi raporundaki hesaplamaya göre davanın kısmen kabulü yoluna gidilmiş ise de, anılan rapor hüküm vermeye elverişli değildir.

Dairemizin kaldırma kararında davacının daire tahsisi talebi için değerlendirme yapılması için nasıl bir yol izleneceği detaylı bir şekilde anlatılmıştır. Buna göre; bilirkişiden, kooperatif defter ve belgeleri ile genel kurul ve yönetim kurulu kararlarının tekrar incelenmesi suretiyle ve gerekirse keşif yapılarak kooperatifin kaç üyesinin olduğu, kaç üyeye daire tahsisi yapıldığı, tahsisi yapılabilecek bitmiş halde kaç daire bulunduğu, devam ettiği belirtilen inşaatta kaç dairesi ve inşaat seviyesinin hangi aşamada olduğu konusunda ek rapor almak ve davacının daire tahsisi talebi hakkında bu aşamadan sonra bir karar verilmesi olmalıdır.” denildiği, ancak Mahkemece yerinde keşif yapılmadan alanında uzman olmayan bilirkişiden ek rapor alınarak karar verilmesi hatalı olmuştur.

Yukarıda anılan nedenlerle dairemizin 2022/... esas 2022/2287 karar sayılı kaldırma kararı gereklerinin yerine getirilmediği anlaşılarak, bilirkişiden, kooperatif defter ve belgeleri ile genel kurul ve yönetim kurulu kararlarının tekrar incelenmesi suretiyle ve gerekirse keşif yapılarak kooperatifin kaç üyesinin olduğu, kaç üyeye daire tahsisi yapıldığı, tahsislerin genel kurul kararı ve kura çekimi ile yapılıp yapılmadığı, tahsisi yapılabilecek bitmiş halde kaç daire bulunduğu, devam ettiği belirtilen inşaatta kaç dairesi ve inşaat seviyesinin hangi aşamada olduğu konusunda ek rapor almak ve davacının daire tahsisi talebi hakkında bu aşamadan sonra bir karar verilmesi gerektiğinden ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılması gerekmiştir.

Açıklanan tüm bu gerekçelerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle kabulüne, diğer istinaf nedenlerinin bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, kararın açıklanan gerekçeler doğrultusunda kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince; dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacının ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurularının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince; yukarıda açılanan hususlara ilişkin olmak üzere ESASTAN KABULÜNE,

2-Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 01/06/2023 tarih, 2023/67 Esas ve 2023/579 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

3-Dosyanın açıklanan eksikliklerin giderilmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

4-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf karar harcının talebi halinde ve ilk derece mahkemesi tarafından istinaf edene iadesine,

5-İstinaf eden tarafından istinaf başvurusu için yapılan giderlerin, esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesi tarafından yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,

6-Kararın 6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine, 7-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, İlişkin; 6100 sayılı HMK'nın 362/1-g maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile KESİN olarak karar verildi.17/03/2025

... Başkan ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Katip ... ¸e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*