Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2023/648 K.2023/560

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı bankanın Çek şube:..., çek hesap no:... çek numarası: ..., çek seri no:E4, şube adı Kocaali olan, çek şube:..., çek hesap no:..., çek numarası: ..., çek seri no:E4, şube adı Kocaali olan, çek şube:..., çek hesap no:..., çek numarası: ..., çek seri no:E4, şube adı Kocaali olan, çek şube:..., çek hesap no:..., çek numarası: ..., çek seri no:E4, şube adı Kocaali olan, çek şube:..., çek hesap no:..., çek numarası: ..., çek seri no:E4, şube adı Kocaali olan, çek şube:..., çek hesap no:..., çek numarası: ..., çek seri no:E4, şube adı Kocaali olan, çek şube:..., çek hesap no:..., çek numarası: ...,

çek seri no:E4, şube adı Kocaali olan, çek şube:..., çek hesap no:..., çek numarası: ..., çek seri no:E4, şube adı Kocaali olan, çek şube:..., çek hesap no:..., çek numarası: ..., çek seri no:E4, şube adı Kocaali olan, çek şube:..., çek hesap no:..., çek numarası: ..., çek seri no:E4, şube adı Kocaali olan çek yapraklarının kargoya verildiğini davacının genel müdürlüğünden kocaali şubesine gönderimi sırasında davacının elinden rızası dışında çıktığını, çeklere ödeme yasağı konulmasını, başlatılmış veya başlatılacak icra takiplerinin durdurulması için tedbir kararı verilmesini, çeklerin iptalini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "...Davanın reddine, ..." şeklinde hüküm kurulmuştur. İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; çek şube:..., çek hesap no:..., çek başlangıç numarası:..., çek bitiş numarası: ..., çek seri no: E4, şube adı: Kocaali olan boş çek koçanının; davacı banka tarafından MNG kargoya teslim edildiğini ve zayi olduğunu, söz konusu boş çek koçanı ...

MNG takip numarası ile kargoya verilmiş olduğunu, Denizbank Genel Müdürlükten - Kocaali Şubesi’ne gönderimi sırasında davacı bankanın elinden rızası dışında çıktığını, çek koçanının kötü niyetli kişilerin eline geçme, tahsil edilmeye çalışılma imkanının mevcut olduğunu, boş çek koçanı yönünden öncelikle teminatsız olarak mahkeme aksi kanaatte ise teminat karşılığında, çek koçanındaki çekler ile ilgili,

öncelikle ödeme yasağı kararı ittıhaz olunarak çek koçanınındaki çeklerin ödenmesinin önlenmesi ve çek koçanınındaki çeklerin aslının üçüncü kişiler tarafından icraya koyulmasının önlenmesi amacıyla başlatılmış ve/veya başlatılacak icra takiplerinin durdurulması için tedbir kararı verilmesini ve neticeten davacının elinden rızası dışına çıkarak zayi olmuş olan çek koçanındaki çeklerin iptaline karar verilmesi gerektiğini belirterek; istinaf taleplerinin kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

DELİLLER

Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinin 17/02/2023 tarih, 2023/82 Esas - 2023/119 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, zayi nedeniyle kıymetli evrakın (çek) iptali istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İnceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Kıymetli evrakta hakkın çeke bağlı olması nedeniyle, çekin zayi edildiği durumlarda, çeke bağlı hakkın çeksiz de ileri sürülebilmesi için TTK'nın 651. ve 652. maddelerinde hamiline iptal davası açma hakkı getirilmiştir. İptal kararı alan hamil hakkını çek olmadan ileri sürebilecek ya da borçludan yeni bir senet tanzim edilmesini isteyebilecektir. Bu davayı açma hakkı hamile aittir. Çek keşidecisinin (çek karnesi sahibinin) TTK'nın 757 ve 818/s. maddesi gereğince iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Diğer yandan; boş olan çek yaprakları da, esasen kıymetli evrak niteliğinde bulunmamaktadır. Kaybolan boş çek yapraklarının, üçüncü kişilerce doldurularak kullanılması halinde bu durumun, onlara karşı açılacak bir menfi tespit davasında ileri sürülmesi gerekmektedir.

Yukarıdaki açıklamalara göre somut olayda; davacı banka tarafından içinde boş çek yapraklarının bulunduğu çek koçanının kargoda kaybolduğu iddiasıyla, zayi nedeniyle çek iptalinin talep edildiği, çek koçanındaki çeklerin boş oldukları ve bu nedenle kambiyo senedi vasfını taşımadıkları, dolayısıyla boş çek yapraklarıyla ilgili 6102 sayılı TTK'nun 651. maddesine dayalı olarak iptal davası açılamayacağı (Emsal; Yargıtay 11.H.D.03/04/2018 tarih, 2016/9840 Esas- 2018/2362 Karar), ayrıca davacının hamil de olmadığı, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmıştır.

Mahkemece, gerekçeli karar başlığında; davacı ve vekilinin adreslerinin yazılmamış olması, 6100 sayılı HMK'nın 297/1-b maddesine aykırı olmakla birlikte sonuca etkili olmadığından, kaldırma nedeni yapılmamış ve bu hususa eleştiri getirilmekle yetinilmiştir.

Tüm bu açıklamalara, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak, davacının istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca; davacının istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,

2-İstinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına,

3-Alınması gereken harç peşin alındığından, harç alınmasına yer olmadığına,

4-İstinaf eden tarafından istinaf kanun yoluna başvuru için yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,

5-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf avansından kullanılmayan kısmının HMK'nın 333. maddesi uyarınca; karar kesinleştikten sonra ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca; kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,

8-Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; 6100 sayılı HMK'nın 362. maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.31/03/2023

... Başkan ... ¸e-imzalıdır

... Üye ... ¸e-imzalıdır

... Üye ... ¸e-imzalıdır

... Katip ... ¸e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*