Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2024/1961 K.2025/218

2-ÇAKMAK MARKET GIDA VE İHTİYAÇ MADDELERİ PAZARLAMA İNŞAAT TAAHHÜT TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - 0224010084300015 - Ömerağa Mah. Abdurrahman Yüksel Cad. Belsa Plaza No:9/3-P52 İzmit/KOCAELİ VEKİLİ : Av. ...

İHBAR OLUNANLAR

1-TÜRKİYE SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ - Büyükdere Cad. No:110 Şişli/İSTANBUL VEKİLİ : Av. ... 2-ANADOLU ANANİM TÜRK SİGORTA ŞİRKETİ -Rüzgarlımeşe Mah. Kavak Sokak No:31 Kavacık Beykoz/İSTANBUL VEKİLİ : Av. ...

DAVA TÜRÜ

İtirazın İptali (Kasko Poliçesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 18/07/2022

KARAR TARİHİ : 03/02/2025

KR. YAZIM TARİHİ : 03/03/2025

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin işleteni olduğu ve davalı ...'ın sürücüsü olduğu ... plakalı aracın 27/01/2021 tarihinde davacı şirket nezdinde kasko poliçesi ile sigortalı olan ... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, olay sonrası kolluk tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağında ... plakalı araç sürücünün kusurlu olduğunun tespit edildiğini, davalı şirketin sorumluluğunun ise aracın işleteni olduğunu,

gerçekleşen trafik kazası neticesinde davacı şirket nezdinde kasko sigortası kapsamında sigortalı olan ... plakalı araç için 10/03/2021 tarihinde 57.910,00 TL ve 24/03/2021 tarihinde 289,88 TL olmak üzere toplam 58.199,88 TL hasar tazminatı ödendiğini, sigorta poliçesi kapsamında yapılan bu ödeme ile davacı şirketin TTK'nın 1472 maddesi uyarınca sigortalısının haklarına halef olduğunu, söz konusu tazminatın anılan halefiyet ilkesi uyarınca davalılardan rücuen tahsili amacıyla Kocaeli İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalıların boca itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, yapılan itirazın haksız olduğunu, tüm bu nedenlerle. Kocaeli İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasına davalılar tarafından yapılmış ve haksız ve hukuka aykırı itirazın iptali ile takibin devamına, borçlular aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Çakmak Market Gıda ve İhtiyaç Maddeleri Pazarlama İnşaat Taahhüt Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının taleplerinin davalı yönünden haksız olduğunu, dosyadaki takip talebi ve ödeme emri incelendiğinde 43.649,91 TL asıl alacak açıklaması ile bir alacak talebinde bulunulduğunu, ayrıca bu alacağa yıllık avans faizi işletildiğini, icra takibinde bunun haricinde en ufak bir bilgi dahi bulunmadığını, bunun devamında ise bu takibe itirazın iptali için bu davanın ikame edildiğini, başlatılan takibin bu davanın konusu olan alacak ile bir bağlantısının bulunmadığını,

davacı sigorta şirketinin dava dilekçesinde talep ettiği rücuen tazminatı istemleri açısından iş bu dosyaları açmazdan evvel davalı ve diğer davalı tarafa yazılı olarak başvuru yapması gerektiğini, taleplerini açıklayarak bildirmesi gerektiğini, kaza tespit tutanağı incelendiğinde görüleceği üzere davada taraf sıfatı bulunmayan ve olay yerinden kaçan ... plakalı aracın kazanın oluşumunda tam kusurlu olduğunun görüleceğini, diğer davalı tarafın gerçekleşen kazada kusurunun bulunmadığını, böyle bir iddiada bulunuldu ise bunun tespit edilmesi gerekildiğini,

somut olayda müvekkilinin gerçekleşen zarar hasebiyle bir sorumluluğu bulunmadığından halefiyet koşullarının davalı açısından oluşmadığını, davanın Anadolu Anonim Türk Sigorta Şirketi ile Türkiye Sigorta A.Ş'ye ihbar edilmesi gerektiğini, talep edilen faizin haksız olduğunu, tüm bu nedenlerle; davanın öncelikle usulden aksi kanaat halinde esastan reddine, bunun yanında iş bu dava dosyasının dilekçe içeriğinde beyan edilen şirketlere ihbarına, takibinde haksız ve kötü niyetli olan davacı aleyhine ve davalı lehine alacağın %20'si nispetinde kötü niyet tazminatına hükmedilmesine,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının taleplerinin davalı yönünden haksız olduğunu, dosyadaki takip talebi ve ödeme emri incelendiğinde 43.649,91 TL asıl alacak açıklaması ile bir alacak talebinde bulunulduğunu, ayrıca bu alacağa yıllık avans faizi işletildiğini, icra takibinde bunun haricinde en ufak bir bilgi dahi bulunmadığını, bunun devamında ise bu takibe itirazın iptali için bu davanın ikame edildiğini, başlatılan takibin bu davanın konusu olan alacak ile bir bağlantısının bulunmadığını,

davacı sigorta şirketinin dava dilekçesinde talep ettiği rücuen tazminatı istemleri açısından iş bu dosyaları açmazdan evvel davalı ve diğer davalı tarafa yazılı olarak başvuru yapması gerektiğini, taleplerini açıklayarak bildirmesi gerektiğini, kaza tespit tutanağı incelendiğinde görüleceği üzere davada taraf sıfatı bulunmayan ve olay yerinden kaçan ... plakalı aracın kazanın oluşumunda tam kusurlu olduğunun görüleceğini, diğer davalı tarafın gerçekleşen kazada kusurunun bulunmadığını, böyle bir iddiada bulunuldu ise bunun tespit edilmesi gerekildiğini,

somut olayda davalının gerçekleşen zarar hasebiyle bir sorumluluğu bulunmadığından halefiyet koşullarının davalı açısından oluşmadığını, talep edilen faizin haksız olduğunu, davanın belirtilen sigorta şirketlerine ihbar edilmesine, tüm bu nedenlerle; davalı ... yönünden davanın davanın öncelikle usulden aksi kanaat halinde esastan reddine, bunun yanında iş bu dava dosyasının dilekçe içeriğinde beyan edilen şirketlere ihbarına, takibinde haksız ve kötü niyetli olan davacı aleyhine ve davalı lehine alacağın %20'si nispetinde kötü niyet tazminatına hükmedilmesine,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... 1-Davanın REDDİNE, 2-Şartlar oluşmadığından kötüniyet tazminat talebinin reddine ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi tarafından kusur oranları hatalı tespit edilmiş olup işbu hususta detaylı inceleme yapılması gerektiğini, yerel mahkemece eksik ve hatalı inceleme sonucunda düzenlenen bilirkişi raporu hükme esas alındığını beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davalılar tarafından, istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/06/2023 Tarih - 2022/376 Esas - 2023/370 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

DAVA; kasko poliçesinden kaynaklanan alacak için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş karara karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacının, kasko poliçesinden kaynaklanan alacağının tahsili için Kocaeli İcra Dairesi'nin ... E. sayılı ilamsız icra takibi başlattığı, davalının ödeme emrine süresinde itiraz etmesi üzerine eldeki davayı açtığı, davalının davanın reddini istediği, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; meydana gelen kazadan dolayı sigortalısının zararını karşılayan davacı yönünden rücu şartlarının oluşup oluşmadığı, davalıların sorumluluklarının bulunup bulunmadığı ile davacının talep edilebilir alacağın ne miktar olduğu noktalarında toplandığı anlaşılmaktadır.

Dosya arasına alınan 03/03/2023 tarihli bilirkişi raporda özetle; meydana gelen trafik kazasında, kazanın olduğu mahalde sürücü ... idaresindeki BMW marka 2013 model ve ... plakalı araca arka tarafından çarpıldığı, bu nedenle ağırlıklı olarak aracın arka tampon, arka stop, bagaj içi sacı, arka panel ve bagaj bölümünden hasar aldığının tespit edildiği, kazaya karışan diğer araç durumunda bulunan ... plakalı aracın bu trafik kazasında ani ve kontrolsüz şerit değişikliği nedeni ile %75 seviyesinde kusurlu olduğu,

bu duruma göre ortaya çıkan işçilik+yedek parça tutarının 49.321,33 TL olup, bunun %75 ise 36.990,99 (KDV hariç) TL ile sorumlu olduğu, bu durumda da ödemeyi yapan sigorta şirketinin kusuru oranında rücu edebileceği maliyet olduğunun gözüktüğü,

trafik kazasında kusur durumları da trafik bilirkişisinin raporundan alındığı şekli ile davalı ... ve kullandığı aracın maliki ve işleteni olan davalı Çakmak Market..Ltd.Şti.'nin bu olayda %25 oranında kusurlu olduğu gerekçesi ile 12.330,33 (KDV hariç) TL bedel ile sorumlu olduğu bu durumda da hasar gerekçesi ile ödemeyi yapan sigorta şirketinin kusuru oranında rücu edebileceği maliyet olduğunun gözüktüğü, benzer şekilde yedek parça+işçilik+KDV toplamı üzerinden sebebiyet vermesi gereğince davacı sigorta şirketinin davalı tarafa rücu edebileceği maliyetin olduğunun görüldüğünü,

... plakalı araç sürücüsü ''şerit değiştirmeden önce gireceği şeritteki araçların güvenle geçişini beklemeden, trafiği tehlikeye sokacak şekilde şerit değiştirdiğinden'' dolayı bu kazada %75 oranında asli kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ... ''aracın hızını yol ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmadığından dolayı'' bu olayda %25 oranında tali kusurlu olduğu, ..., ... plakalı araç sürücülerinin herhangi bir kusurlarının olmadığı, Çakmak Market Gıda ve İhtiyaç Maddeleri Pazarla İnşaat Taahhüt Ticaret Limited Şirketi ... plakalı aracın maliki/işleteni olduğundan bu olayda sürücüsünün kusuru oranında kusursuz sorumlu olduğu,

tablo 1 içinde görülen yedek parça ve işçilikler tablosunda dosya kapsamında davaya konu olan trafik kazasında sigorta şirketinin ödemeyi esas aldığı parçalar ve işçilikler listesinin iş bu bilirkişi olduğunu, dolayısıyla fahiş fiyata yazılmış veya trafik kazası ile ilişkili olmayan, mükerrer yazılmış herhangi bir işçilik veya parça kalemine rastlanılmadığı şeklinde görüş bildirildiği görülmüştür.

Dosya arasına alınan 03/03/2023 tarihli bilirkişi raporunda; davaya esas olan trafik kazasında kazaya karışan araçlardan ... plakalı aracın sürücüsünün %75, ... plakalı araç sürücüsü davalı sürücü ...'ın ise %25 oranında kusurlu olduğu, davacı sigorta şirketine sigortalı ... plaka sayılı araç ile ... plaka sayılı araçların kusursuz olduğu belirtilmiştir.

Eldeki davada, ilk derece mahkemesince yürütülen yargılama safahatında, davanın, ihbarı istenen sigorta şirketlerinden olan Türkiye Sigorta Şirketince 31/03/2023 tarihinde dosyaya sunulan bilgi ve belgelere göre ... plakalı aracın %25 kusuruna denk gelen 14.549,97 TL'nin 27/05/2021 tarihinde davacı sigorta şirketine ödendiği ve beyanın ekinde ödeme makbuzunun sunulduğu görülmüştür. Davacı tarafından ihbar olunan sigorta şirketinin yapmış olduğu ödemenin kabul edildiği, davacı vekilinin rapora karşı itiraz dilekçesinde ihbar olunan sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeyi kabul etmekle birlikte kusurun tamamının davalılarda olduğundan bahisle yeniden rapor alınmasını talep edildiği anlaşılmaktadır.

Yapılan tüm bu açıklamalar neticesinde somut uyuşmazlıkta yerel mahkemece her ne kadar; dosya arasına alınan bilirkişi raporunun hasar dosyasındaki bilgilere ve eksper tespitlerine uygun olduğu, yeniden rapor alınmasına gerek bulunmadığı, bu kapsamda davalıların meydana gelen kazadaki kusurları %25 olarak kabul edildiğinde ihbar olunan Türkiye Sigorta A.Ş tarafından yapılan ödeme ile davacının davalılardan herhangi bir tazminat alacağının kalmadığı, davanın rücu davası olduğu gözetildiğinde müteselsil sorumluluktan bahsedilemeyecek olduğundan davalıların zararın tamamından sorumlu tutulmalarının da beklenemeyeceği kanaatiyle davanın reddine şeklinde karar verilmişse de verilen kararın eksik inceleme ve araştırmaya dayalı yanılgılı kanaatle verildiği anlaşılmıştır.

Eldeki davada; davacı sigorta şirketi, kasko sigortalı araçta meydana gelen hasar tazminatının tahsili için teselsül hükümlerine dayanarak davalılara karşı dava açmıştır. Davacı, kusurun %100 oranında davalılarda olduğunu ifade etmiştir. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davalı sürücü ...'ın ise %25 oranında ve ... plakalı aracın %75 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir.

2918 sayılı KTK'nun 88. maddesinde, bir motorlu aracın katıldığı kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunların müteselsil olarak sorumlu tutulacağı belirtilmiştir. BK'nun 142. maddesinde ise, alacaklıya müteselsil borçlulardan tamamına veya birine dava açma hakkı tanınmıştır ("Davaya konu talep haksız eylemden kaynaklanmakta olup bu sonucun gerçekleşmesinde davacıya atfedilebilir bir kusur yoktur.

Bu durumda haksız eylem sonucu meydana gelen zararın tamamından, davalı, kazaya karışan dava dışı araç sürücüsü ile birlikte müteselsil sorumludur.

Mahkemece sorumluluğun kaynağı ve niteliği gözardı edilerek davalının meydana gelen trafik kazasında %75 oranında kusuru olduğu gerekçesiyle zararın tamamının yerine de %75'i oranındaki kısmın davalıdan tahsiline karar verilmesi doğru olmamış bozmayı gerekmiştir." Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 12/02/2013 tarih, 2012/3832 E., 2013/2333 K.. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 17/05/2007 tarih, 1000/1690 E-K.).

Somut olayda; davacı davayı açarken teselsül hükümlerine dayanmıştır. Bir kısım kusurun dava dışı üçüncü kişide olduğu yargılama sırasında anlaşılmıştır. Bu durumda müteselsil sorumluluk hükümleri saklı kalmak kaydıyla davalılar zararın tamamından sorumlu tutulmaları gerekirken, kusur oranına isabet eden kısımdan sorumlu tutulmaları doğru görülmemiş, bu nedenle mahkemece verilen kararın kaldırılması ile davanın kabulüne, davacının alacağının likit olmaması, alacağın yapılan yargılama sonucunda tespit edilebilmiş olması nedeniyle de davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine şeklinde karar vermek gerektiği değerlendirilmiştir.

Gerekçeli karar başlığında dava alt başlığını "Kasko Poliçesinden Kaynaklanan" şeklinde yazılması gerekirken uyuşmazlığa uygun düşmeyecek şekilde "Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle" şeklinde yazılması 6100 sayılı HMK'nın 297. maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.

Bu nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle kabulüne, yerel mahkemenin kararının kaldırılmasına, dosyada toplanacak başkaca delil bulunmadığı anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus da bulunmadığından; dairemizce davanın esası hakkında HMK'nın 353-(1)-b)-2) madde gereğince hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-)Davacının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN KABULÜNE; Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/06/2023 Tarih - 2022/376 Esas - 2023/370 Karar Sayılı kararının KALDIRILMASINA, HMK'nın 353-(1)-b)-2) maddesi gereğince YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,

a-Davanın KABULÜ ile, davalıların Kocaeli İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı icra dosyasına yapmış oldukları itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına,

b-Şartlar oluşmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,

c-Alınması gerekli 3.404,76-TL karar ve ilam harcının, peşin yatırılan 601,99-TL harçtan mahsubu ile bakiye 2.802,77-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,

ç-Davacının yaptığı toplam 3.707,75-TL yargılama giderinin 601,99-TL peşin harç ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

d-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

e-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

f-Dava şartı zorunlu arabuluculuk sürecine yönelik 1.600,00-TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Kanuna göre ve davalı aleyhine açılan davanın kabul edilmesi nedeniyle davalılardan tahsili için hazineye müzekkere yazılmasına,

g-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,

2-)İstinaf incelemesi yönünden harç ve yargılama masrafları;

a-İstinaf Kanun Yoluna Başvuru harcının hazineye irad kaydına,

b-İstinaf Karar Harcının talep halinde ilk derece mahkemesince davacıya iadesine,

c-Davacı tarafından yapılan 738,00-TL İstinaf Kanun yolu masrafı ile 285,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 1.023,00 TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,

ç-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

d-Davacının yatırdığı istinaf gider avansından kullanılmayan kısmının HMK'nın 333. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesince davacıya iadesine,

e-İİK'nın 36-(5) maddesi gereğince Kocaeli İcra Dairesi'nin ... Esas ve ... Esas sayılı dosyalarına sunulan teminatların (nakit/teminat mektubu) yatırana iadesine,

f-Kararın, 6100 sayılı HMK'nın 359-(4) maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.03/02/2025

... Başkan ... ¸e-imzalıdır. ... Üye... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Katip ... ¸e-imzalıdır.

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*