Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/1811 K.2025/1865

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Dava dışı müvekkili sigortalısı olan .... .'ne ait taze kayısı emtiası taşıma sırasında oluşabilecek rizikolara karşı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ile müvekkili sigorta şirketi tarafından teminat altına alındığını, emtiaların .... numaralı konşimento tahtında Samsun'dan Rusya'ya taşınmak üzere .... gemisine hasarsız ve eksiksiz bir şekilde yüklendiğini, geminin sefer sırasında su aldığını ve sigortalıya ait emtianın içerisinde bulunduğu .... plakalı dorse muhteviyatı emtianın çürüdüğünü, yapılan ekspertiz incelemesi neticesinde dava konusu emtianın geç teslimi sebebiyle çürüdüğünün tespit edildiğini,

bir nolu davalı tarafından navlun faturası düzenlenerek navlun ücretinin bizzat tahsil edildiğini, bu sebeple davalının TTK md. 1138 ve Yargıtay İçtihatları gereğince somut olaya konu taşımada "akdi taşıyan" olarak hareket etmiş olduğundan sorumluluğunun söz konusu olduğunu, 2 nolu davalının, konşimentoyu düzenlemek ve taşıma işlemini fiilen gerçekleştirmek suretiyle somut olaya konu taşımada TTK m.1191 gereğince "fiili taşıyan" olarak hareket ettiğini, bu nedenle hasarsız bir şekilde gemiye yüklenen limon emtiasının hasar görmesi sebebiyle davalının taşıyan sıfatıyla oluşan zarardan sorumlu olduğunu,

dava dışı sigortalının uğradığı zararın müvekkilice tazmin edilmiş olup, 6102 Sayılı TTK 1472. maddesine göre hukuken sigortalının haklarına halef olduğunu ve "kanuni halef" sıfatını kazandığını, aynı zamanda TBK m. 183 gereğince de sigortalının haklarına halef olunarak "akdi halef" sıfatına haiz olunduğunu, taşıyanın, hem kendisinden beklenen dikkat ve özeni göstermediğini hem de hasarın, eşyanın kendi hakimiyetinde bulunduğu sırada meydana geldiğini, tüm bu nedenlerle borçlu aleyhine Samsun İcra Müdürlüğü ....

E. sayılı dosyası ile başlattığımız takibe Davalı/Borçlu tarafından yapılmış olan itiraz haksız olup, tamamen kötü niyetli olarak alacağın sürüncemede bırakmak amacıyla yapıldığını beyanla, itirazın iptali ile takibin devamına, davalı/borçlu aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini Mahkememizden talep ve dava ettiği anlaşılmıştır.

Davalı .... . vekili mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkili mahkemede açılmadığını, yetkili mahkemenin Trabzon Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, dava konusunu Samsun İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı icra takip dosyasında davalı müvekkilinin.... ; ''.... .'ne İzafeten .... ' olarak gösterildiğini ve ödeme emrinin .... isimli kişiye tebliğ edildiğini, aynı şekil de Samsun Arabuluculuk Bürosu'nun ....

Esas sayılı dosya numarası ile davalı müvekkili şirket aynı şekilde '.... .'ne İzafeten .... '' olarak gösterildiğini ve arabuluculuk görüşmesine bu kişiye davet gönderildiğini ve görüşmelerin müvekkili şirket'e davet tebliğ edilmeden bilgisi haricinde yokluğundan yapıldığını, icra takip dosyası ile arabuluculuk dosyalarında davalı müvekkili .... . ile birlikte ismi geçen .... isimli kişi arasında hiç bir şekilde illiyet ve organik bir bağ bulunmadığını, .... yetkilisi, temsilcisi, acentesi ve vekili olmadığını, davalı müvekkili şirketin uluslararası gemi taşımacılık hizmetleri vermekte olup,

yetki ve sorumluluk alanının liman ile (gümrük alanı) sınırlı olduğunu, liman dışında yapılan hiç bir tespitin davalı müvekkili şirketi bağlamadığını, .... plakalı aracın davalı müvekkili .... adına kayıtlı olmadığı gibi zarara uğradığı iddia edilen ürünlerin kara nakliye hizmetinin davalı müvekili şirketin araçlarında gerçekleşmediğini, davalı müvekkili şirketin ''.... '' isimli geminin işleteni konumunda olup söz konusu gemi iddia edildiği gibi sefer sırasında su alması kesinlikle söz konusu olmadığını, davacı tarafça zarara uğradığı iddia edilen ürünlerin teslim yerinin Rusya Federasyonu olduğunu,

gümrük işlemlerinden önce ve sonrasında bir takım işlemler (ör: karantina analizi) yapıldığını, gümrük kayıtlarına bakıldığında yüklenen emtianın gemi nakliyesi sırasında özellikle de varış limanında (Rusya) yapılan kontrollerde zarara ilişkin bir tespiti söz konusu olmadığını, yüklenen emtiaların gemiden indirilerek tam ve eksiksiz şekilde Rusya Federasyonundaki ihraç edilen firma tarafından teslim alınarak gümrük sahası dışına çıkarıldığını beyanla,yetki itirazının kabulü ile dosyanın yetkili Trabzon Asliye ticaret Mahkemelerine gönderilmesine,

davanın reddine, davanın .... .ne ihbarına, dava değeri üzerinden %20 kötüniyet tazminatının davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi tarafından dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

İSTİNAFA BAŞVURAN TARAFLAR ve İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: İstinaf başvurusunda bulunan davacı vekili dilekçesinde özetle, mahkemece verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, eksik inceleme sonucu hatalı karar verildiğini, dava konusu Rusya'ya taşınan kayısının su alması nedeniyle hasarlandığını ve taşıyanın kendisinden beklenen dikkat ve özeni göstermemesi sonucu oluştuğundan bahisle, mahkemece verilen kararın kaldırılarak talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

DELİLLER

Tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava; nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan emtianın taşıma sırasında hasarlanmasından dolayı sigortalıya ödenen hasar bedelinin davalıdan rücuen tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hükümlerle sınırlı olmak üzere inceleme yapılmıştır.

Somut uyuşmazlıkta; davacı vekili, dava dışı sigortalıya ait emtianın .... sayılı konişmento tahtında Samsun Limanından Rusya-Tuapse Limanına sevk edilmek üzere emtiaların gemiye hasarsız yüklenmesine rağmen, geminin sefer sırasında su aldığı ve emtianın hasarlanması nedeniyle, tespit edilen hasar bedelinin davacı tarafça dava dışı sigortalısına ödendiği belirtilerek, ödenen bedelin rücuan tahsili için başlatılan Samsun İcra Dairesi'nin .... E. sayılı takibe yapılan itirazın iptali talebinde bulunmuştur.

Yerel mahkemece "davanın HMK 114/2 ve 115/2 maddeleri gereği ön dava şartı yokluğundan usulden reddine" dair karar verilmiştir.

Karar davacı tarafından istinaf edilmiştir.

Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle,TTK'nun 105.maddesine göre acenteye yalnızca "acentenin aracılık ettiği sözleşmelerden" doğan uyuşmazlıklardan dolayı dava açılabilecek olup, davalının hasarlanan emtiaların taşınmasına ilişkin taşıma sözleşmesine aracılık ettiğine ilişkin herhangi bir belge bulunmayıp,

emtianın iade edilmesi aşamasında geminin Samsun Limanına varış yaptığı esnada düzenlenen gümrük belgesinde .... n kaşesi ve imzası mevcut olması tek başına davalının sözleşmeye aracılık ettiğine kanıt olamayacağından davalıya taşıma sözleşmesinin gereği gibi yerine getirilmemesinden kaynaklı tazminat istemi ile davalıya acente sıfatıyla izafeten dava açılamacağından davalının husumet nedeniyle usulden reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına; kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından,

davacı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurularının 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİHİ : 25/11/2025

Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İMZA ile imzalanmıştır!