Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2023/1083 K.2023/1647

Taraflar arasındaki davada mahkemece verilen hüküm aleyhine istinaf kanun yolu başvurusunda bulunulmuş olmakla, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. İlkadım İlçesi .... Mahallesi .... ada .... parsele ilişkin olarak açılan kamilaştırmasız el atma davasında Samsun 1. İdare Mahkemesinin ....

Esas, .... karar sayılı ilamı ile tazminat hükmedildiğini ve müvekkili tarafından hükmedilen tazminatın ödendiğini, ancak taşınmaz maliklerinden ....'nın hissesinin gerçekte 92,00 m2 olmasına rağmen davalı kurum kayıtlarında 233,00 m2 olarak yer alması sebebiyle mahkeme tarafından 233,00m2 üzerinden karar verildiğini, davalı kurumun hatasından dolayı ....'e ait hissenin ....'ya yazıldığını, 233,00m2 üzerinden bedel ödeyen müvekkilinin tescil için başvurduğunda davalı kurumun hatasını düzelttiğini, ancak sadece uzlaşmaya gelen ....

(23m2) ve .... (13,80m2) için tescil işlemi gerçekleştirilebildiğini, davalı kurum tarafından hatalı şekilde tutulan kayıtlardan dolayı müvekkili kurumun uğramış olduğu zararın ödeme tarihinden itibaren işleyerek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını, İdari yargının görev alanına girdiğini, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, davanın açılmasında hukuki yararın bulunması gerektiğini, kamu zararından sorumlu olan kişilere karşı davası açılması gerekirken iş bu davanın açılmasında hukuken korunabilecek bir yarar bulunmadığını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

İhbar olunan ....beyan dilekçesinde özetle; .... mirasçıları adına 12.08.2011 tarih 12512 yevmiye ile intikal işlemi yapıldığını, İdare Mahkemesi tarafından güncel tapu kaydının istenmediğini, bilirkişiler tarafından davacı vekilinin dosyaya sunduğu tapu kaydına göre rapor hazırlandığını, hatanın bundan kaynaklandığını, yapılan işlemlerde bir kusurunun bulunmadığını beyan etmiştir.

İhbar olunan .... beyan dilekçesinde özetle; Samsun İdare Mahkemesinin ilgili tapu müdürlüğünden güncel tapu kaydını istemediğini, bilirkişilerinde davacı tarafın sunduğu tapu kaydına göre rapor hazırladıklarını, bilirkişilerin tapu kaydında intikal işlemi olmasına rağmen bu kısmı gözden kaçırdıklarını ve intikal etmiş olan hisselerine göre rapor düzenlemeyip intikal olmamış gibi rapor düzenlediklerini, yapılan işlemlerde herhangi bir kusurunun olmadığını beyan etmiştir.

İhbar olunan ......... duruşmadaki beyanında; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, ''1-Tüm dosya kapsamından; Samsun ili İlkadım İlçesi ..... Mahallesi ....ada .... parsele ait taşınmaza ilişkin kamulaştırmasız el atma davasında Samsun 1. İdare Mahkemesi'nin .... Esas .... Karar sayılı ilamı ile tazminata hükmedildiği, kararda Tapu Sicil Müdürlüğü tarafından gönderilen tapu kayıtlarında maliklerden ....'nın hissesinin 233/5798 olduğu gerekçesi ile bu hisseye göre hesaplanan tazminata karar verildiği, davacı İdarenin de buna göre ödeme yaptığı ancak gerçek hissenin 92/5798 olduğu bu sebeple fazla ödeme yapıldığı, iş bu fazla ödemeye davalı ....nin tapu kayıtlarının hatalı tutmasının sebebiyet verdiği iddia edilerek iş bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

2-TMK'nun 1007.maddesine göre tapu sicilinin tutulmasından doğan bütün zararlardan devlet sorumludur. Devletin anılan yasa maddesine göre sorumluluğundan söz edilebilmesi için kusur hariç haksız fiil sorumluluğunun diğer şartlarının gerçekleşmiş olması gerekir. Buna göre a)tapu sicilinin tutulmasına ilişkin bir fiil veya kaçınma olmalı, b)bu fiil veya kaçınma hukuka aykırı bulunmalı, c)zarar doğmalı, d)fiil veya kaçınma ile doğan zarar arasında uygun illiyet bağı bulunmalıdır.

Burada devlete yüklenen sorumluluk kusura dayanmayan objektif bir sorumluluk türü olup tapu sicil müdür veya memurunun kusuru olsun veya olmasın sicilin tutulmasında kişilerin malvarlığı çıkarlarını koruyan hukuk kurallarına aykırı davranış olması yeterlidir. Kusurun varlığı yada yokluğu devletin sorumluluğu için önem taşımamakta yalnızca memuruna rücu halinde iç ilişkide etkili olmaktadır.

3-Dosya kapsamından dava konusu yapılan İlkadım ilçesi ..... mahallesi .... ada .... parselde tapuya kayıtlı taşınmazın 09/04/1996 tarih ve ....yevmiye ile imar uygulaması sonucu 92/5798 hissesinin ....'ya intikalinin yapıldığı, bilgisayar ortamına geçirilirken hataen ....'e ait 233/5798 hissenin ....adına kaydedildiği anlaşılmaktadır. .... mirasçıları ise 12/08/2011 tarih .... yevmiye ile adlarına miras hisseleri oranında intikalini sağlamış olup hisse 92 m2 olarak doğru şekilde intikal ettirilmiştir. Yani başlangıçta imar uygulamasıyla doğru hisse tapuya kaydedilmiş ancak bilgisayar ortamına geçilirken hata yapılmıştır. Bu hata ise 12/08/2011 tarihli intikal sırasında düzeltilmiş, mirasçıları adına doğru hisseler intikal ettirilmiştir.

4-Samsun 1. İdare Mahkemesine açılan .... Esas ... Karar sayılı dosyaya 03/06/2014 tarihinde bozma sonrası doğru hisselere göre intikal eden tapu kayıtları gönderilmiştir. Samsun 1. İdare Mahkemesine verilen 06/02/2015 tarihli bilirkişi raporu ile ek raporlarda ise .... murislerinin hisse oranı 233/5898 olarak gösterilmiş, yani ....'e ait hisse miktarı yazılmıştır. Samsun 1. İdare Mahkemesinin ....Esas 2015/1020 Karar sayılı kararında da anılan bilirkişi raporları hükme esas alınmış, ödemede 14/08/2015 tarihinde mahkeme kararına istinaden yapılmıştır.

5-Samsun 1. İdare Mahkemesinin dosyasına 03/06/2014 raporlama tarihli tapu kayıtları gönderilmiş olup görüldüğü üzere doğru olarak yapılan intikal tarihinden sonraki tapu kayıtları mahkemeye sunulmuştur. Ancak İdare Mahkemesine rapor sunan bilirkişi heyeti 06/02/2015 tarihli raporlarında hem hisseyi yanlış almış, hemde intikal yapılmadığını bildirmiştir. Oysa 13/08/2011 tarihinde yani çok önceleri intikal yapıldığı dosyadaki tapu kayıtlarıyla sabittir.

İdare mahkemesi kararı da işbu bilirkişi raporuna istinaden verildiğinden ve ödeme mahkeme kararına göre yapıldığından hatalı yapılan ödemenin dayanağı İdare Mahkemesine sunulan bilirkişi raporudur. Bu hususlar tapu kayıtlarının incelenmesiyle hakemliğimizce resen tespit edildiği gibi hakemliğimize sunulan 20/02/2023 tarihli rapor içeriğinden de anlaşılmaktadır.

6-Yukarıda açıklandığı üzere TMK 1007 maddesine dayalı davalarda davalı İdarenin sorumluluğu kusursuz sorumluluk ise de haksız fiil sorumluluğunun diğer şartlarının gerçekleşmiş olması gerekir. Bu kapsamda haksız eylem ve zararın varlığı sabit olup kusur ise yasadan kaynaklı var kabul edilmektedir. Sorumluluğun diğer şartı ise illiyet bağı olup işbu davada zarar ile eylem arasında illiyet bağı kurulamamaktadır.

Zira meydana gelen zarar tapu kaydının hatalı tutulmasından kaynaklanmamaktadır. Tapu kaydı bir dönem bilgisayar ortamına geçirilme aşamasında hatalı olarak tutulmuş ise de, davanın esasını teşkil eden ödemenin dayanağı İdare Mahkemesi kararından çok önce yapılan intikal sırasında düzeltilmiş ancak İdare Mahkemesine rapor veren bilirkişi heyetinin hisseleri karıştırması ve intikal yapıldığını tespit edememesi sebebiyle hatalı olarak verdiği rapordur.

Bu halde zarar ile tapu memurlarının eylemi arasında illiyet bağının bulunmadığı kesildiği gibi zarara sebebiyet verilmeden hatalı işlemin düzeltildiği, dolayısıyla TBK 1007.maddesindeki düzenleme kapsamındaki tazminatın yasal şartları oluşmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.'' şeklindeki gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; dava dilekçesini tekrarla, Tapu Müdürlüğünün hatasından dolayı ....e ait olan hissenin ....ya yazıldığını ve yanlış tutulan tapu kaydına göre dava açıldığını, sicile güven ilkesine uygun olarak hareket eden müvekkili kurumun zarara uğradığını, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporları ile zararlarının tespit edildiğini, kararın haksız ve hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek, istinaf isteminde bulunmuştur.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek inceleme yapılmıştır.

Dava, TMK'nun 1007. maddesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Dosyadaki belgelere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklar ve dairemizce de benimsenen gerekçe içeriğine göre, ilk derece mahkemesi kararında davanın esasıyla ilgili tarafların gösterdiği hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, davanın dayanağını oluşturan Samsun 1. İdare Mahkemesinin .... Esas sayılı davasının açılmasından çok daha önce tapu kaydındaki hatanın düzeltildiği, kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 3533 Sayılı Kanun'un 6/2-a ve HMK 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.