Tekirdağ Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/202 K.2025/207

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

A-)TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

TALEP

Talep eden vekili dilekçesinde özetle; talep edence karşı tarafa 1407 koli antep fıstıklı kadayıflı dubai çikolata siparişi verildiği, karşılığında karşı tarafça .....

TL bedelli .... tarihli ve .... nolu fatura düzenlendiği, fatura gereği ödemenin tamamının bildirilen banka hesabına yapıldığını, ancak karşı tarafın siparişin 965.724,00 TL'lik 6400 adet ürünü teslim etmekten kötü niyetli bir şekilde kaçınarak teslim etmediğini, sonrasında noterden ihtarname keşide edilip e-tebligat yoluyla .....'de tebliğ edilerek 3 iş günü içerisinde teslimin istendiğini, tebliğden 12 gün geçmesine rağmen teslim ve ödemeye ilişkin bir cevap verilmediği, bu nedenlerle alacağın güvenceye alınması için İİK m.257 vd. hükümleri uyarınca 965.724,00 TL'lik ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ve beyan etmiştir.

CEVAP

Bulunmamaktadır.

B-)MAHKEMENİN KARAR ÖZETİ: dosyaya talep dilekçesi ekinde ibraz edilen belgelerin incelenmesinde, her ne kadar davacı vekilince e- arşiv fatura dökümü sunularak ihtiyati haciz talep edilmiş ise de, ürünlerin tesliminin gerçekleşip gerçekleşmediğinin yargılama ile anlaşılabileceği, dilekçeye eklenen dekontlar incelendiğinde herhangi bir işlem açıklamasının olmadığı, eldeki somut olayda, iddianın ileri sürülüş biçimi ve tüm dosya kapsamı hep birlikte irdelendiğinde;

davacı şirketin, davalı şirketten alacağı olduğu hususu dahi yapılacak olan yargılama sonucunda netlik kazanacağından, bu aşamada davacı şirketin, davalıdan olan alacağın muaccel olduğuna kanaat getirilmediği, talep edenin alacağını yaklaşık olarak ispat edemediği ve davalı aleyhine ihtiyati haciz kararı verilebilecek koşulların gerçekleşmediği kanaati hasıl olmakla, istem sahibinin talebinin reddine karar verildiği görülmüştür.

C-) İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ

Talep eden vekilinin sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; dekontların açıklamasında fatura numarası ....... açıklamasının yer aldığını, talep eden şirketin alacaklı olduğunun sarih olduğunu, karşı tarafın haksız şekilde yapılan ödemeyi karşılıksız bırakıp sebepsiz zenginleştiğini, talebin kabulüne karar verilirse teminatın muhtemel zararı teminat altına alacağını, ürünlerin teslim edilmediğine ilişkin herhangi bir belge ibrazının mümkün olmadığını, ürün tesliminde teslim edence imzalı irsaliye düzenlenip teslim ispat edilmekteyken, teslim edilmediğine ilişkin bir belgenin ticari düzende olmadığını, ürünlerin teslim edilmediğinin ispatının keşide edilip cevap verilmeyen noterden .... tarihli ihtarname olduğunu, hükmün kaldırılarak öncelikle teminatsız olarak, aksi halde teminat karşılığı

965.724,00 TL'lik ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

Karşı yan vekilinin istinafa cevap dilekçesinde; davalı şirketçe Dubai çikolatası üretimi yapılıp teslim edildiğini, talep eden şirkete 23/10/2024 tarihinde 4.774.795,20 TL'lik fatura kesilmiş ve iletildiğini, faturaya yasal sürede itiraz edilmediğini, faturada 'irsaliye yerine geçer' ibaresinin mevcut olup ürünlerin tam ve eksiksiz olarak teslim edildiğini, talep eden şirket tarafından çeşitli tarihlerde fatura bedeli kadar ödeme yapıldığını, kesilen fatura ve ödemelerden 2 ay sonra "mal teslim edilmedi" iddiasının abesle iştigal olduğunu, ürünler teslim edilmemiş olsa basireti tacir olan karşı tarafınfaturaya itiraz edileceğini,

alacak bulunmadığının açık olduğunu, talep eden tarafından .... İcra Müdürlüğü'nün ..... E. sayılı dosyası ile ilamsız takibine girişilip borcun tamamına ve fer'ilerine itiraz edilip takibin durduğunu, talep eden şirketçe haksız ihtiyati haciz talebi ile mağdur edilmeye çalışıldığını, ürün teslimi ve alacak hususlarının yargılamaya muhtaç olduğunu, talep eden şirkete karşı edimlerini eksiksiz yerine getirdiklerini belirterek, başvurunun reddini talep etmiştir.

D-)DELİLLER; ...... Asliye Ticaret Mahkemesi ...... D.İş - .... Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

E-)İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Talep; ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkindir.

Öncelikle belirtmek gerekir ki, inceleme konusu karar başlığında; tarafların ve davacı vekilinin adreslerinin yer almaması İİK'nın 260. maddesine ve HMK ruhuna aykırı ise de bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Uyuşmazlık, ihtiyati haciz koşullarının oluşup oluşmadığı hususundadır.

İhtiyati haciz, alacaklının bir para alacağının zamanında ödenmesini garanti altına almak için mahkeme kararıyla borçlunun mallarına önceden geçici olarak el konulmasıdır. İhtiyati hacze ilişkin yasal düzenleme 2004 sayılı İİK'nın 257 ila 268.maddesinde yer almaktadır.

HMK'nin 406/2 maddesinde geçici hukuki koruma olarak kabul edilen ihtiyati haczin koşullarını düzenleyen İİK'nın 257.maddesinde;

"Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.

Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:

1-Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;

2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa;

Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder." hükmüne yer verilmiştir.

İhtiyati haciz talep edebilme koşulları İİK’nın 257.maddesinde gösterilmiş olup maddede hem vadesi gelen hem de henüz vadesi gelmemiş para alacakları için ihtiyati haciz şartları düzenlenmiştir. Bunlar muaccel alacaklarda alacağın vadesinin gelmiş olması ve alacağın rehinle temin edilmemiş olmasıdır. Müeccel alacaklarda ise kural ihtiyati haciz istenemeyeceği ise de borçlunun belli bir adresinin olmaması veya borçlunun taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu amaçla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa vadesi gelmemiş alacaklarda da ihtiyati haciz kararı verilebilir. Sözü edilen maddede bunun dışında herhangi bir koşul öngörülmemiştir.

İİK'nın 258.maddesi "Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur." hükmünü içermekte olup ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacağın varlığı hakkında kanaat verilmesi yeterlidir. Mahkemenin alacağın varlığına kanaat getirmesinden anlaşılması gereken, alacağın usûl hukuku kurallarına göre kesin bir şekilde ispat edilmesi olmayıp yaklaşık ispat ölçüsünde alacağın varlığını gösteren delillerin sunulmasıdır.

Söz konusu hükümdeki düşürülmüş ispat ölçüsü çerçevesinde, tam kanaat değil, kuvvetle muhtemel, yaklaşık bir kanaat yeterli görülmektedir. Ancak, yaklaşık ispatla yetinilmiş olması, ispatın hiç aranmayacağı ya da ispat kurallarının tamamen dışına çıkılacağı anlamına gelmez. Bir taraf iddiasını mahkeme önüne ne kadar inandırıcı şekilde getirirse getirsin, bu sadece bir iddiadan ibarettir.

İddia edilen vakıanın sabit yani doğru kabul edilebilmesi için, ispat yükü üzerine düşen tarafın, bunu

kanundaki delil sistemi içinde yine kanunun aradığı ispat ölçüsü çerçevesinde ispat etmesi gerekir.

Somut olayda; ihtiyati haciz talep edence sunulan faturada "irsaliye yerine geçer" ibaresinin bulunduğu, faturanın tebliğ edildiği ve itiraz edilmediği hususunda bir uyuşmazlık olmadığı, her ne kadar talep eden vekilince sunulan dekontlarda fatura bilgisi olan "....." açıklaması bulunsa ve noterden ihtarname tebliğ edilse de; karşı tarafça teslimin yapıldığının iddia edildiği, "irsaliye yerine geçer" ibaresi bulunan faturaya talep eden tarafından bir itiraz bulunmayıp defterlerine kaydetmesine göre bunun teslime karine oluşturduğu, bu duruma göre tüm uyuşmazlığın malların teslim edilip edilmediği noktasında toplandığı,

bunun tespitinin yargılama gerektirip yargılamaya muhtaç olduğu, sunulan dekontlar ve e-faturanın tek başına alacağın varlığını ispata yeterli olmayıp bu aşamada alacağın varlığının yaklaşık olarak ispat edilemediği, bu hâliyle İİK'nın 257.maddesinde yazılı koşulların somut olayda oluşmadığı, mahkemece verilen ihtiyati haciz talebinin reddine dair inceleme konusu ara kararın usûl ve yasaya uygun olduğu sonucuna varmıştır.

Bu itibarla, ihtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353.maddesinin 1.fıkrasının b-1 bendi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.