Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2022/982 K.2023/457

2-... - ... 3-... - ... 4-... - ... 5-... - ... 6-... - ... 7-... - ... 8-... - ... VEKİLİ : Av. ...-

DAVANIN KONUSU

Menfi Tespit

KARAR TARİHİ : 08/03/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 08/03/2023

Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonucunda verilen karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili aleyhine Trabzon İcra Müdürlüğünün 2017/18226 Esas sayılı dosyası ile davalılar tarafından kambiyo senetlerine mahsus ödeme emri gönderildiğini, takibe konu bono 15/04/2015 tanzim 20/05/2015 vade tarihli 190.000,00 TL bedelli olduğunu, keşidecisinin müvekkili, alacaklısının ise davalıların murisi ..... olduğunu, müvekkili tarafından Trabzon İcra Hukuk Mahkemesinin 2017/505 Esas sayılı dosyası ile borca itiraz davası açıldığını, davanın reddine karar verildiğini, kararın istinaf yoluna başvurulduğunu,

Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4.Hukuk Dairesinin 28/06/2018 tarih 2018/775-1587 Esas-Karar sayılı ilamı ile istinaf talebinin reddine karar verildiği, kararın temyiz edildiğini, dosyanın yargıtay aşamasında olduğu ve henüz kesinleşmediğini.

Davalıların icra takibine konu kambiyo senedindeki imzanın müvekkiline ait olduğunu, ancak bono müvekkili tarafından 1991 yılında denizde kafes balığı işi yapmak amacı ile 30.12.1991 tarihinde davalıların murisi olan ......’dan alınan 11 ton fındık bedeli olarak açık senet olarak düzenlenerek verildiğini, senet borca karşılık olarak verilen teminat senedi olduğunu, müvekkil ile muris...... arasında bu fındık alışverişine ilişkin düzenlenmiş her iki tarafında imzası bulunan adi yazılı bir belge mevcut olduğunu, belgenin aslının müvekkilinde olduğunu,

bu belgeye göre müvekkilin davalıların murisinden almış olduğu 11 ton fındığa karşılık açık olarak senet verildiğini, parası ödendiğinde senetlerin iade edileceği hüküm altına alındığını, müvekkilinin almış olduğu 11 ton fındığın bedelini 1992 yılında Trabzon’da meydana gelen sel felaketi nedeni ile balık kafeslerinin de parçalanmasından dolayı ekonomik sıkıntıya girmesi nedeni ile hemen ödeyemediğini, borcunu çeşitli tarihlerde ve aralıklarla ödediğini, borcun bir kısmının banka yolu ile davalıların murisine gönderildiğini, bir kısmını da elden nakit ödendiğini, bir kısmının da fındık olarak ödendiğini,

müvekkilinin davalıların murisinden 11 ton fındığı borç almasına rağmen 22 ton fındığa karşılık gelen miktarı ödeyerek davalıların murisine hiçbir borcu kalmadığını, müvekkilinin borcunu en son 2005 yılında yapmış olduğu ödeme ile bitirdiğini, muris .......’dan açık senedi geri istediğini ancak muris tarafından senedin geçen zamandan dolayı özelliğini kaybettiğini yırtıp attığını beyan etmesi nedeni ile senedi alamadığını, takip konusu bononun müvekkilime iade edilmediğini, davalıların murisi 2015 yılı Haziran ayında vefat ettiğeini,

davalılar murislerinin vefatından sonra takip konusu bonoyu doldurarak müvekkili aleyhine icra takibi yaptıklarını belirterek öncelikle dava sonuçlanana kadar Trabzon İcra Müdürlüğü’nün 2017/18226 E. Sayılı takip dosyasının teminatsız olarak tedbiren durdurulmasına,

davalılar tarafından müvekkili aleyhine Trabzon İcra Müdürlüğü’nün 2017/18226 E. sayılı takip dosyası ile takibe konu edilen alacaklısı Mehmet Adakul borçlusu müvekkil ... olan 15.04.2015 düzenleme tarihli 20.05.2015 vade tarihli 190.000 TL bedelli bono nedeni ile davalılara borçlu olmadığının tespitine, takip konusu bononun müvekkiline iadesine, açılan takibin haksız ve kötü niyetli olması nedeni ile takip konusu alacağın % 20’sinden aşağı olmamak üzere davalıların kötü niyet tazminatına mahkûm edilmesine karar verilmesini dava ve talep ettikleri görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının dava dilekçesinde beyan ettiği dava konusu kambiyo senedi hakkında borca itiraz davasının derdest olduğunu, Trabzon İcra Mahkemesi ve Samsun Bölge Adliye Mahkemesince borçlunun itiraz davası reddedilmiş, davacı tarafça temyiz kanun yoluna başvurulduğunu, Trabzon İcra Hukuk Mahkemesi’nin 2017/505 E. sayılı dosyası ile borca itiraz davası açıldığını, Trabzon İcra Hukuk Mahkemesi’nin 19.12.2017 tarih 2017/775 K. sayılı ilamı ile davanın reddine karar verildiğini, bu karara karşı istinaf yoluna başvurulduğunu,

Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi’nin 28.06.2018 tarih 2018/775 E.-1587 K. sayılı ilamı ile istinaf talebinin esastan reddine karar verildiğini, kambiyo senetlerine ilişkin uyuşmazlıklarda ispat yükü, borçlu olmadığını iddia eden tarafa ait olduğunu, davalıların alacağının kaynağı olan evrak kambiyo hükmünde olan yazılı bir evrak olması nedeniyle, davacı tarafın, böyle bir borcun yokluğunu HMK madde 200 gereğince senetle ispat zorunluluğu bulunduğunu, davacı taraf dava konusu senedin karşılığı olduğunu açıkça gösterir bir belgeyi dosyaya sunmadığını,

toplanmasını istediği delilleri arasında da bu iddiasını ispatlayacak bir belge bulunmadığını, davacının hukuki yarardan yoksun ve haksız işbu davasının reddi ile davacı/borçlunun haksız itirazlarının reddi ile kötüniyetli davacının alacağın %20'sinden aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ettiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma ve dosya kapsamına göre.

"Davacının 15.04.2015 tanzim 20.05.2015 vade tarihli 190.000 TL bedelli bono nedeni ile borçlu olmadığının tespiti için işbu davayı açtığı, Trabzon 4 İcra Müdürlüğünün 2015/23394 sayılı dosyasında davalıların yapmış olduğu takibe davalı tarafından borca itiraz edilerek Trabzon İcra Hukuk Mahkemesi’nin 2017/505 E. sayılı dosyasında davanın reddine karar verilmiş ve Yargıtay tarafından kararın onanarak kesinleşmiş olduğu görülmüştür.

Belirtilen karar maddi anlamda kesin hüküm olmaması nedeniyle mahkememizce yapılan yargılamada davacı 1991 yılında davalıların murisinden almış olduğu fındığa karşılık teminat amaçlı senedi imzalayarak davalıların murisine vermiş olduğu ve borcun ödenmiş olduğu iddiasında bulunmuş ise de; incelenen senette teminat ibaresinin yer almadığı, imzalanan boş senedin alacaklıya verilmesinin hayat olağan akışına aykırı olduğu,

senedin tanzim tarihi olan 15.04.2015 tarihinden önce sözlü veya yazılı ödeme iddiasının sonrasında borç tamamlandığı taktirde senedin geri alınacağının herkesin malum olduğu gibi davacı tarafça da bilinmesi gerektiği, senedin sebepten soyut borç ikrarı içeren belge olduğu, bu nedenle 26 yıl önceki tarihe ilişkin mal ticaretine dair senedin verildiği iddiasının inandırıcı bulunmadığı, davacının son çaresi olarak kesin delil olan yemin deliline başvurduğu, davalılarca yapılan yeminde borcun kaynağının fındık satışı olmadığı,

senedin teminat amaçlı verilmediğini belirttikleri, yukarıda gerekçeleri belirtilen tüm deliller dikkate alınarak davacının iddiasını ispat edemediği anlaşılmakla açılmış bulunan davanın reddine" karar verildiği anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, yemin delilinden önce dosyadaki delillerin tamamen değerlendirilmediğini, yemin ve savunmalar arasında zıt ifadelerin olduğunu, dosya içerisindeki bono ve belgeler arasında çelişkiler bulunduğunu, bu belgelerin ve bonoların incelenmediğini, müvekkilinin zarara uğradığını, ödediği borcu yeniden ödemek zorunda kaldığını, gerekçeli kararın açıklayıcı olmadığını, kötü niyet tazminatının reddinin hukuka aykırı olduğunu, tüm bu nedenlerle istinaf başvurularının kabulü ile mahkemece verilmiş olan kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle; dava konusu alacağın bonoya dayandığı, bononun teminat için verildiğinin iddiası karşısında ispat yükü kendisinde olan davacının kesin delillerle bu hususu ispatlayamadığı, TTK'nın 778. maddesi göndermesi ile bonolar hakkında da uygulanması gereken TTK'nın 680. maddesi uyarınca açık bono düzenlenmesinin mümkün olduğu,

bu durumda, borçlunun, bononun anlaşmaya aykırı doldurulduğu yönündeki iddiasını yazılı belge ile kanıtlaması gerektiği (Yargıtay 12.HD 2016/29248 E, 2018/2442 Karar vb.) davacının bu hususu da ispatlayamadığının anlaşılmasına göre; kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru tanımlandığı, inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf kanun yolu başvurusunun HMK'nun 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıda belirtilen şekilde karar verilmiştir.

... ... ... ... · Başkan-... Üye-... Üye-... Katip-... · E-imzalı E-imzalı E-imzalı E-imzalı