Bilirkişi raporu, hâkimin teknik bilgi gerektiren konularda kararına ışık tutan uzman görüşüdür. Hem ceza (CMK m.62-73) hem hukuk (HMK m.266-287) yargılamasında kullanılır.
Bilirkişi Atanması
- Mahkeme talebiyle
- Tarafların ortak talebi
- Listede yer alan uzmanlardan (Adli Tıp Kurumu, üniversiteler, mesleki birlikler)
Bilirkişinin Yükümlülükleri
- Tarafsızlık
- Uzmanlık alanında inceleme
- Süresinde rapor sunma
- Gerekli belge ve numune temini
Rapora İtiraz Sebepleri
- Bilirkişi uzman değil veya kişiliği şüpheli
- İnceleme eksik veya yanlış
- Rapor çelişkili veya muğlak
- Yeni gelişen bulgular
- Bilirkişi yanlı (red sebebi)
Ek Rapor / Yeni Bilirkişi
Mahkeme, rapor itirazlarını değerlendirip:
- Ek rapor isteyebilir
- Yeni bilirkişi atayabilir (heyet hâlinde)
- Üniversite/Adli Tıp Kurumu'na sevk edebilir
Tarafların Bilirkişisi
HMK ile getirilen "taraf bilirkişisi" imkânı: taraflar kendi uzman görüşlerini sunabilir.
Yargıtay HGK
HGK, mahkemenin "bilirkişi raporuna körü körüne bağlı olmadığını", bağımsız değerlendirme yaparak farklı sonuca ulaşabileceğini ancak gerekçelendirmek zorunda olduğunu vurgulamaktadır.
Kapsam notu: Yukarıdaki değerlendirme, belirli bir karara atıf yapmak yerine uygulamada yerleşik hâle gelmiş genel yaklaşımı özetlemektedir; bu nedenle esas ve karar numarası verilmemiştir. Somut bir dosyada emsal karara dayanılacaksa, ilgili kararın esas ve karar numarasıyla Yargıtay Karar Arama üzerinden teyit edilmesi ve tam metninin incelenmesi gerekir. Her dosyanın olgu örgüsü farklı olduğundan kararların somut olaya uygulanışı dosyaya özgüdür.
Avukat desteği önerilir.