İki veya Üç Tekerlekli Motorlu Araçların ve Dört Tekerlekli Motosikletlerin Tip Onayı ve Piyasa Gözetimi ve Denetimi Hakkında Yönetmelik, motosiklet, moped ve dört tekerlekli motosiklet sınıfındaki araçların piyasaya arz edilebilmesi için gereken teknik onay sistemini kurar. Düzenleme, Avrupa Birliği mevzuatıyla uyumlu bir çerçeve öngörür ve imalatçı, ithalatçı ile dağıtıcıya farklı ağırlıkta yükümlülükler yükler.
Tip Onayı Zinciri
Araç, sistem, aksam ve ayrı teknik ünite düzeyinde onay verilebilir. İmalatçı, üretimin onaylanan tipe uygunluğunu sürekli sağlamakla yükümlüdür; bu uygunluk, uygunluk beyanı ve üretim uygunluğu denetimleriyle izlenir. Onay alınmış bir tipte sonradan yapılan teknik değişiklik, kapsamına göre onayın genişletilmesini ya da yeni onay alınmasını gerektirir. Değişikliğin bildirilmemesi, piyasaya arz edilen aracın onaysız sayılmasına yol açabilir.
Denetimde Uygunsuzluk Çıkarsa
- Ürünün piyasaya arzının geçici olarak durdurulması
- Uygunsuzluğun giderilmesi için süre verilmesi
- Ürünün piyasadan çekilmesi veya geri çağrılması
- Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu kapsamında idari para cezası
- Risk düzeyi yüksek uygunsuzluklarda kamuoyunun bilgilendirilmesi
İthalatçı ve Dağıtıcı Ne Yapmalı?
- Tedarik zincirindeki her aşama için izlenebilirlik kaydı tutun; hangi partinin kimden alınıp kime satıldığı belgelenebilmelidir.
- Uygunluk beyanı ve teknik dosyanın bir örneğini talep edin; yalnızca sözleşmeye güvenmek yeterli değildir.
- Ürün Güvenliği mevzuatında öngörülen saklama süresi boyunca belgeleri arşivleyin.
- Uygunsuzluk şüphesi doğduğunda kendiliğinden bildirim yapmanın, sonradan tespit edilmesine kıyasla daha lehe sonuç doğurabileceğini değerlendirin.
Yaptırıma İtiraz
İdari para cezasına ve piyasadan çekme kararına karşı başvurulacak merci, işlemin dayanağına göre değişir. İdari para cezalarında Kabahatler Kanunu ile özel kanun arasındaki ilişki başvuru yolunu belirlediğinden, karar tutanağındaki kanun yolu bilgisi dikkatle okunmalı ve süresi içinde hareket edilmelidir. Yanlış merciye yapılan başvuru, süreyi durdurmayabilir.
Tüketiciye Karşı Sorumluluk
Onaya aykırılık aynı zamanda ayıplı mal iddiasını gündeme getirir. Bu durumda tüketici mevzuatı kapsamındaki onarım, değişim ve bedel iadesi talepleri, idari süreçten bağımsız olarak ayrıca işler.
Buradaki bilgiler genel çerçeve sunar. Tip onayı ve piyasa gözetimi dosyalarında teknik rapor ile hukuki savunmanın birlikte kurgulanması gerektiğinden, uzman desteği alınması önerilir.