Adnan Menderes Üniversitesi İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitim, Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği, üniversite bünyesinde kurulan bir merkezin amacını, organlarını ve çalışma usulünü belirler. Bu tür yönetmelikler kısa metinler olsa da, merkezin verdiği eğitimlerin ve yürüttüğü danışmanlığın hukuki sonucu bakımından belirleyicidir; çünkü merkezin görev alanı dışında kalan bir faaliyet, hem idari hem de sorumluluk hukuku bakımından sorun üretir.
Merkez Yönetmeliklerinin Ortak Yapısı Neyi Anlatır?
Yönetmelikte yer alan amaç, kapsam ve faaliyet alanı maddeleri merkezin yetki çerçevesini çizer. Merkezin müdürü, yönetim kurulu ve danışma kurulu gibi organları ise karar alma usulünü belirler. Bir işlemin geçerliliği tartışıldığında ilk bakılan husus, kararın yetkili organ tarafından ve öngörülen usulle alınıp alınmadığıdır.
Faaliyet Alanı Dışına Çıkma Riski
İş sağlığı ve güvenliği alanında merkezlerin verdiği eğitim ve sertifikalar, mevzuatın aradığı resmî belge yerine geçmeyebilir. Eğitim alan kişi belgeyi işyerinde geçerli sayıp da sonradan bunun kabul edilmediğini görürse, hem idari yaptırım hem de merkeze yönelik talep gündeme gelir. Bu nedenle duyuru ve broşür metinlerinde belgenin niteliğinin açıkça yazılması gerekir.
Üniversite Personeli Açısından Görevlendirme
- Merkez bünyesinde görev alacak öğretim elemanının görevlendirmesinin yazılı olması.
- Döner sermaye kapsamında yürütülecek hizmetlerin ayrı bir usule tabi olduğunun gözetilmesi.
- Dışarıya verilen danışmanlık hizmetlerinde üniversite ile kişi arasındaki sorumluluk paylaşımının netleştirilmesi.
İşyeri Kazasında Merkezin Konumu
Bir işyerinde meydana gelen iş kazası soruşturmasında, eğitim veren kuruluşun kayıtları da incelenir. Eğitimin içeriği, süresi, katılım listesi ve eğitmenin niteliğine ilişkin belgeler bu aşamada delil değeri taşır. Katılım listelerinin ıslak imzalı ve tarihli tutulmaması, yapılan eğitimin ispatını fiilen imkânsız hâle getirebilir; bu, uygulamada en sık karşılaşılan delil boşluğudur.
Merkez Yönetimi İçin Kayıt Disiplini
- Yönetim kurulu kararlarının numaralı ve tarihli defter düzeninde tutulması
- Eğitim programlarının içerik ve süre bilgisiyle arşivlenmesi
- Protokol yapılan kurumlarla imzalanan metinlerde görev sınırının yazılması
- Verilen belgelerde belgenin hukuki niteliğinin açık ifadesi
Yukarıdaki değerlendirme merkez yönetmeliklerinin genel mantığına ilişkindir. Somut bir görevlendirme, protokol veya kaza soruşturması söz konusu olduğunda ilgili yönetmelik metni ile iş sağlığı ve güvenliği mevzuatının birlikte incelenmesi, tercihen hukuki görüş alınması gerekir.