Diş hekimliği uygulama ve araştırma merkezleri, aynı anda hem eğitim kurumu hem sağlık hizmeti sunucusudur. Bu ikili nitelik, yönetmeliğin okunmasında özel bir dikkat gerektirir: eğitim faaliyeti kapsamında yapılan bir işlem, hasta bakımından tıbbi müdahale sonucunu doğurur ve sorumluluk hukuku devreye girer.
Eğitim Amaçlı Uygulama ile Sağlık Hizmeti Ayrımı
Merkezde öğrencinin gözetim altında yaptığı işlemler, hastanın bu duruma ilişkin bilgilendirilmiş olmasını gerektirir. Aydınlatılmış onam; işlemin niteliğini, kimin uygulayacağını, alternatiflerini ve olası riskleri kapsamalıdır. Onam formunun imzalatılmış olması tek başına yeterli görülmez; bilginin gerçekten aktarıldığının ortaya konabilmesi aranır.
Kayıt Düzeni Neden Belirleyici?
- Muayene ve tedavi notlarının tarih sırasıyla ve sonradan değiştirilemeyecek biçimde tutulması.
- Radyolojik görüntülerin arşivlenmesi ve hastaya ait dosyayla ilişkilendirilmesi.
- Kullanılan malzeme ve protez bilgilerinin izlenebilir kaydı.
- Sağlık verilerinin 6698 sayılı Kanun anlamında özel nitelikli veri olduğu gözetilerek erişim yetkilerinin sınırlanması.
Şikâyet ve Talep Yolları
- Öncelikle merkez bünyesindeki hasta iletişim/başvuru birimine yazılı başvuru yapılır.
- Meslekî kurallara aykırılık iddiası, ilgili meslek odasına bildirilebilir.
- Maddi-manevi zarar iddiasında, kurumun kamu üniversitesi olması nedeniyle idari sorumluluk rejimi gündeme gelir; bu da idari yargıyı işaret eder.
- Ağır ihmal iddialarında ayrıca ceza şikâyeti yolu açıktır.
En Sık Yapılan Usul Hatası
Kamu üniversitesine bağlı merkezlerde açılan tazminat taleplerinin adli yargıda açılması, görev yönünden ret riski taşır. Görevli yargı kolunun yanlış seçilmesi zaman kaybına yol açar ve bazı hâllerde hak arama süresi bakımından ciddi sonuç doğurur. Bu nedenle dava öncesinde kurumun hukuki statüsü ve personelin istihdam biçimi mutlaka tespit edilmelidir.
Merkez Yönetimi İçin Kontrol Başlıkları
Sterilizasyon kayıtları, cihaz kalibrasyon belgeleri, nöbet ve gözetim çizelgeleri, olası bir uyuşmazlıkta kurumun özen yükümlülüğünü yerine getirdiğini gösteren temel belgelerdir. Bu kayıtların düzenli tutulması, sonradan üretilen açıklamalardan çok daha güçlü bir savunma zemini oluşturur.
Buradaki değerlendirmeler genel niteliktedir. Diş hekimliği uygulamalarından doğan bir uyuşmazlıkta, hasta dosyası ve onam belgeleri incelenmeden sonuç çıkarılmamalı; alanında deneyimli bir hukukçuya danışılmalıdır.