Çankırı ve Karabük illeri sınırları içinde tesis edilecek “Taşanlar KÖK-Ovacık DM Enerji Nakil Hattı” için taşınmazların acele kamulaştırılmasına ilişkin 4252 sayılı Karar, iki ayrı il sınırından geçen hatlara özgü sorunları gündeme getirir. Bu tür projelerde hem yetkili mahkeme dağılır hem de parsellerin vasfı il ve ilçeye göre farklılaşır.
İki ilde birden dosya açılır mı?
Kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescil davasında yetki, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesine aittir. Hat iki ilden geçiyorsa, farklı illerdeki parseller için ayrı asliye hukuk mahkemelerinde dosya açılır. Buna karşılık acele kamulaştırmanın dayanağı olan Cumhurbaşkanı kararına yönelik iptal talebi tek bir idari yargı dosyasında ileri sürülür. Malikin, hangi talebinin nerede görüleceğini baştan ayırması gerekir.
Vasıf uyuşmazlığı: orman, mera, hazine
Bu bölgede güzergâh çoğu zaman orman sayılan alanlardan, mera ve yaylak niteliğindeki yerlerden ve hazine parsellerinden geçer. Vasıf, kamulaştırmanın kime karşı yürütüleceğini belirler:
- Orman sayılan alanlarda 6831 sayılı Orman Kanunu kapsamında izin süreci işler; burada özel mülkiyete dayalı bedel talebi gündeme gelmez.
- Mera, yaylak ve kışlak niteliğindeki yerler 4342 sayılı Mera Kanunu rejimine tabidir; tahsis amacının değiştirilmesi ayrı bir işlemdir.
- Kadastro çalışmalarında vasfı yanlış belirlenmiş parsellerde, 3402 sayılı Kadastro Kanunu çerçevesindeki tespite dayalı uyuşmazlıklar öne çıkar.
Malik olmayanın açtığı dava riski
Uygulamada sık görülen bir hata, yıllardır kullanılan ancak tapuda orman veya mera olarak görünen bir alan için bedel talebiyle dava açılmasıdır. Böyle bir dosya sıfat yokluğundan reddedilir ve yargılama gideri talep edende kalır. Bu nedenle dava açmadan önce güncel tapu kaydının, kadastro paftasının ve vasıf bilgisinin kontrol edilmesi zorunludur.
Önce yapılacaklar
- Parselin ada-parsel bilgisiyle güncel tapu ve kadastro kaydını çıkarın.
- Vasıf tartışmalıysa kadastro tutanaklarını ve varsa eski hava fotoğraflarını temin edin.
- Hangi ilde kaç parselinizin etkilendiğini listeleyin, dosyaları buna göre planlayın.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Vasıf ve yetki tespiti hatalı yapıldığında sonuç doğrudan hak kaybı olduğundan, kayıtlarla birlikte hukuki değerlendirme alınması önerilir.