7927 sayılı karar, kamu kurum ve kuruluşlarının yurtdışı teşkilatını oluşturan birimlerin niteliğini, kurulduğu şehir ve ülkeyi, görev alanını, akredite edildiği ülkeleri ve bağlı bulunduğu misyonları belirleyen 1999 tarihli Bakanlar Kurulu kararında değişiklik yapmaktadır. Bu tür kararlar ilk bakışta yalnızca teşkilat şeması ile ilgili görünse de, doğrudan personelin görev yeri, özlük hakları ve aile düzeni üzerinde sonuç doğurur.
Teşkilat kararlarının hukuki niteliği
Yurtdışı teşkilatına ilişkin kararlar genel düzenleyici işlemdir; kişiye özgü değil, birimlere ilişkindir. Bir birimin kapatılması, başka bir şehre taşınması veya görev alanının daraltılması ise o birimde çalışan personel bakımından ileride bireysel atama işlemleri doğurur. Hukuki denetimde bu ikili yapıya dikkat edilmelidir: düzenleyici işleme karşı süresinde dava açılmamış olsa bile, ona dayanılarak tesis edilen bireysel atama işlemi dava edildiğinde düzenlemenin hukuka aykırılığı da ileri sürülebilir.
Personel açısından pratik sonuçlar
- Yurtdışı sürekli göreve atanma ve görevden çekilme koşullarının 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve kurumun kendi özel mevzuatı çerçevesinde değerlendirilmesi
- Birimin akredite olduğu ülkelerin değişmesi hâlinde görev alanı ve seyahat yükümlülüklerinin yeniden tanımlanması
- Misyon bağlılığının değişmesiyle amir-memur ilişkisinin ve sicil/değerlendirme zincirinin farklılaşması
- Yurt içine dönüş hâlinde kadro ve unvanın korunmasına ilişkin belirsizliklerin önceden yazılı olarak sorulması
İtiraz ve dava yolunda usul planı
Bireysel atama veya geri çağırma işlemine karşı idari yargıda iptal davası açılabileceği gibi, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu kapsamında önce idareye başvurup dava açma süresini durdurma yolu da tercih edilebilir. Yurtdışında görev yapan personel bakımından en büyük risk, tebligatın kuruma ya da yurt içindeki adrese yapılması sonucu sürenin fark edilmeden işlemesidir. İşlem yazısının kendisine ulaştığı tarihi belgeleyen kayıtların saklanması, sonradan süre tartışmasında belirleyici olur.
Dosya hazırlığında sıralama
- Değişikliğin resmî metnini ve yürürlük tarihini temin edin.
- Kendi biriminize ilişkin hangi kalemin değiştiğini karşılaştırmalı biçimde çıkarın.
- Kurum içi yazışmaları ve size tebliğ edilen belgeleri tarih sırasıyla dosyalayın.
- Dava açma süresini, tebliğ tarihini esas alarak tek takvimde takip edin.
Buradaki açıklamalar genel çerçeve sunar; kurumların özel mevzuatı farklılık gösterdiğinden, kişisel durumunuz için ayrıca hukuki değerlendirme almanız uygun olur.