Kozmetik ürün bileşimlerinin kontrolü için gerekli analiz yöntemlerine ilişkin tebliğler, ürünlerdeki belirli bileşenlerin hangi yöntemle tespit ve tayin edileceğini standartlaştırır. Bu düzenlemelerin doğrudan muhatabı yalnızca laboratuvarlar değildir; ürünü piyasaya arz eden üretici ve ithalatçı da, denetim anında aynı yöntemle karşılaştırılacak bir dosyayı hazır bulundurmak zorundadır.
Analiz yöntemi tebliğleri neyi belirler
Bu tür tebliğlerin işlevi, farklı laboratuvarların aynı üründe farklı sonuçlara ulaşmasını önlemektir. Numunenin hazırlanması, kullanılacak yöntem, tayin sınırı ve sonucun ifade biçimi standarda bağlanır. Denetimde sonuç tartışılırken ilk sorulacak soru, uygulanan yöntemin ürün grubu için öngörülen yöntem olup olmadığıdır.
Ürün bilgi dosyasında bulunması beklenenler
Piyasaya arz eden bakımından hazırlık, denetim gününde değil ürün tasarlanırken başlar. Dosyada tutarlılığı denetlenen başlıca unsurlar şunlardır:
- Nitel ve nicel bileşim bilgisi ile hammadde spesifikasyonları
- Tedarikçiden alınan analiz sertifikaları ve uygunluk beyanları
- Üretim yeri, parti kayıtları ve izlenebilirlik bilgileri
- Etiket örneği ile ürün üzerinde yapılan iddiaların dayanakları
- Güvenlilik değerlendirmesine esas alınan veriler
Bu belgelerin tedarikçiden alınmış olması tek başına yeterli sayılmaz; piyasaya arz eden, kendi ürününün bileşimiyle örtüştüğünü de gösterebilmelidir.
Numune alma anında yapılması gerekenler
Denetim sırasında numune alınırken tutanağa geçen bilgiler, sonraki tüm tartışmanın çerçevesini çizer. Parti numarası, son kullanma tarihi, numunenin alındığı ambalajın durumu ve şahit numunenin ayrılıp ayrılmadığı mutlaka kontrol edilmelidir. Tutanağa itiraz kaydı düşmeden atılan imza, sonradan ileri sürülecek usul iddialarını büyük ölçüde zayıflatır.
Uygunsuzluk tespit edildiğinde ilk adımlar
Sonuç olumsuz geldiğinde acele edilerek yapılan açıklamalar yerine, önce raporun dayandığı yöntem ve ölçüm belirsizliğinin incelenmesi gerekir. Aynı partiden alınan şahit numunenin durumu, ürünün taşınma ve saklama koşulları ve raftaki ürünün fiilî muhafaza sıcaklığı gibi hususlar sonucu etkileyebilir. Bu aşamada üretim ve sevkiyat kayıtlarının derhâl güvenceye alınması önerilir.
Tedarik zincirine yansıyan sonuçlar
Uygunsuzluk hammaddeden kaynaklanıyorsa, tedarikçiyle yapılan sözleşmedeki uygunluk taahhütleri ve sorumluluk maddeleri devreye girer. Sözleşmede analiz sertifikası verme, değişiklik bildirimi ve doğabilecek zarardan sorumluluk konularının düzenlenmiş olması, zararın kimde kalacağını belirler.
Bu içerik genel bilgi amacıyla hazırlanmıştır; kozmetik mevzuatı ve ilgili analiz tebliğleri zaman içinde değiştiğinden, ürün grubunuza uygulanan güncel metinlerin ve denetim tutanağının birlikte incelenmesi gerekir.