Çalışma izni başvurularının olumsuz sonuçlanmasında en sık rastlanan sebep, hukuki bir engel değil; dosyanın değerlendirme ölçütlerini karşıladığını gösteren belgelerin eksik veya güncelliğini yitirmiş olmasıdır. İtiraz aşaması ise dar bir zaman aralığında yürütülür. Bu rehber, ret kararından sonraki ilk günlerde yapılması gerekenleri sıralar.
Ret Gerekçesini Okumanın Doğru Yolu
Ret yazısında yer alan ifadeler çoğu zaman genel bir formülasyonla yazılır. Buna rağmen gerekçe, hangi ölçütün karşılanmadığına dair bir işaret taşır: işyerinin istihdam oranı, ücret düzeyi, yabancının eğitim ve mesleki yeterliliği, faaliyet alanının izin verilen kapsamda olup olmadığı gibi. İtiraza geçmeden önce bu işaretin tek bir cümleyle yazıya dökülmesi ve tüm çalışmanın bu cümle etrafında kurulması gerekir.
İtiraz Süresi ve Sonraki Yol
Ret kararının tebliğinden itibaren idari itiraz için öngörülen süre kısadır ve bu süre içinde itiraz edilmemesi, sonraki dava sürecini de etkileyebilir. İdari itirazın reddi hâlinde, idari yargıda iptal davası yolu açıktır; bu aşamada dava açma süresinin başlangıcı, itiraz sonucunun tebliğine göre hesaplanır. Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu kapsamındaki ikamet izni durumunun çalışma izniyle bağlantısı da aynı takvim üzerinde izlenmelidir, çünkü bir iznin sona ermesi diğerinin dayanağını zayıflatabilir.
İtiraz Dosyasını Güçlendiren Belgeler
- İşverenin güncel istihdam tablosu ve sigortalı bildirim listeleri
- Yabancının diploma ve mesleki yeterlilik belgelerinin usulüne uygun onaylı çevirileri
- Pozisyonun neden bu nitelikte bir çalışanı gerektirdiğini açıklayan görev tanımı
- Ücretin pozisyonun niteliğine uygunluğunu gösteren belgeler
- Aynı pozisyon için yürütülen yerli işgücü arayışına ilişkin kayıtlar
Sık Yapılan Dört Hata
- İlk başvurudaki belgelerin aynen tekrar sunulması; itiraz, aynı dosyanın ikinci kez okunması değildir.
- Çeviri ve onay usulünün eksik bırakılması nedeniyle belgenin değerlendirmeye alınmaması.
- Vatandaşlık başvurusu ile çalışma izni sürecinin birbirine karıştırılması; 5901 sayılı Kanun kapsamındaki başvurular ayrı ölçütlere tabidir.
- Ret kararına ilişkin tebliğ belgesinin saklanmaması ve sürenin başlangıcının ispatlanamaması.
İkinci Bir Başvuru mu, İtiraz mı
Bazı dosyalarda eksiklik giderilerek yeni bir başvuru yapmak, itirazdan daha hızlı sonuç verebilir. Bu tercih yapılırken, mevcut ikamet durumunun yeni başvuru süresince korunup korunmayacağı ve önceki ret kararının yeni başvuruya etkisi birlikte değerlendirilmelidir. Karar hangi yönde olursa olsun, tercih edilen yolun süresi ve gerekçesi yazılı olarak kayda geçirilmelidir.
Buradaki açıklamalar genel niteliktedir. İzin türü, işverenin durumu ve başvurunun yapıldığı dönemdeki uygulama sonucu etkileyebileceğinden, itiraz öncesinde hukuki destek alınması önerilir.